Opinie

    • Lamyae Aharouay

Waar de verkiezingen over moeten gaan

De burgers zijn bezorgd. Over de lange wachtlijsten in de jeugdzorg, waardoor hun kind moet wachten op zorg waar eigenlijk haast bij is geboden. Over gebrek aan woonruimte in hun stad voor middeninkomens, waardoor hun afstuderende kind straks als een soort Tom Cruise in Mission Impossible te werk moet gaan om onderdak te krijgen. Dat wil zeggen, huilend door Funda scrollen. Over het openbaar vervoer dat wegbezuinigd wordt. Over de ellenlange lijsten en formulieren die moeten worden ingevuld om een bijstandsuitkering te houden.

De NOS en de regionale omroepen plaatsten een oproep met de vraag welke onderwerpen volgens Nederlanders als eerste door hun gemeente moeten worden aangepakt. Met stip op een: het woningaanbod. Van starters tot ouderenwoningen, men maakt zich druk om alle segmenten. Zowel in grote als middelgrote steden wil men dat dit prioriteit krijgt.

Daarna komt de bureaucratie. Toen de decentralisatie van zorg, werk en jeugdhulp van rijksoverheid naar gemeenten werd doorgevoerd, was een van de beloften dat het voor burgers allemaal beter zou worden. In de halleluja-scenario’s zou een wereld zonder bureaucratie voor ze opengaan. De praktijk is anders. Een jaar na invoering bleek uit onderzoek van Actal, het Adviescollege toetsing regeldruk, dat mensen niet minder tijd kwijt zijn aan administratieve rompslomp. Uit onderzoek van De Groene Amsterdammer en onderzoeksplatform Investico, midden vorig jaar, bleek ook dat de paarse krokodil niet alleen terug is van weggeweest, het is een dikkertje geworden. De directeur van een thuiszorgorganisatie klaagde dat gemeentelijke regels niet in de plaats van de bureaucratie van de rijksoverheid kwamen, nee, ze kwamen erbovenop. Daarnaast is er het plaatselijk leed dat zich dicht bij de burger afspeelt, een ongewenst zonnepark in je achtertuin, een vliegveld dat er doorgedrukt wordt.

Het onderzoek van de NOS sluit mooi aan op het Continu Onderzoek Burgerperspectieven van het Sociaal en Cultureel Planbureau, dat ieder kwartaal uitkomt. Uit de meest recente publicatie blijkt dat Nederlanders zich zowel zorgen maken, als trots zijn op samenleving, zorg en economie. Ze noemen de verharding in de samenleving, polarisatie en een gebrek aan respect. Een punt van zorg is ook dat men vooral bezig is met zichzelf en met het eigen mobieltje in plaats van met elkaar. Interessant is dat het vertrouwen in de nationale politiek afneemt, terwijl de tevredenheid met het gemeentebestuur toeneemt.

Komen we nu bij de Haagse politiek. In zekere zin gaat die niet over de gemeenteraadsverkiezingen. Maar de Haagse politiek heeft uiteraard wel invloed op het werk en de taken van gemeenteraden. En of ze erover gaan of niet, vrijdag debatteert een aantal landelijke lijsttrekkers met elkaar in De Balie over Amsterdam. Zouden de gemeenteraadsleden niet liever met rust gelaten willen worden, zodat ze zonder Haagse hijgerigheid hun eigen verhaal kunnen vertellen?

Terwijl burgers tobben over concrete problemen, gaan de antwoorden voornamelijk over niet-tastbare onderwerpen waar je eigenlijk niks mee kunt. Je zou haast denken dat het geharrewar over dat ongrijpbare een welkome bliksemafleider voor de politieke leegte is. Er wordt wel eens geklaagd over het gebrek aan een eigen verhaal van links, dat vooral zou reageren in plaats van agenderen. Als die Haagse politici het niet kunnen laten om hun gezicht overal te laten zien de komende maanden, dan is het wellicht een idee om zich op zijn minst wel te verdiepen in wat er lokaal speelt. In de tekst van het Wilhelmus of de Nederlandse vlag, om maar een voorbeeld te noemen, kun je als starter niet wonen.

is journalist en presenteert de podcast NRC Haagse Zaken. Clarice Gargard is op 22 maart weer terug.
    • Lamyae Aharouay