Hoelang houdt Salah Abdeslam zijn advocaat nog?

Terrorismeverdachte

De verdediging van Salah Abdeslam, die westerse justitie minacht en afspraken negeert, is voor zijn advocaat moeilijk.

Sven Mary (R) advocaat van Salah Abdeslam Foto Danny Gys/ POOL

„Ik wens geen antwoord te geven op vragen.” Toen Salah Abdeslam maandagochtend voor het eerst in het openbaar sprak, hielden niet alleen pers en publiek in het Brusselse Paleis van Justitie hun adem in. Ook zijn advocaat deed dat. Na die paar woorden begroef advocaat Sven Mary zijn hoofd in zijn handen. Wat Abdeslam zei, was niet de afspraak. Op de tweede en mogelijk alweer laatste zittingsdag, donderdag, moet meester Mary voor Abdeslam pleiten. Kan en wil de advocaat dat nu nog wel doen?

Van tevoren hadden, zo meldden Belgische media, de twee afgesproken dat Abdeslam op zijn minst een deel van de vragen zou beantwoorden. Tegen Abdeslam en de Tunesiër Sofian Ayari is twintig jaar geëist voor een schietpartij waarbij drie agenten gewond raakten. Het leek erop dat de laatste nog levende verdachte van de aanslagen in Parijs maandag vooral wilde komen om zijn minachting voor het hof en het proces te tonen. Hij weigerde op te staan voor de rechter. Toen die hem wilde bevragen, verklaarde Abdeslam dat het proces „de publieke opinie en de media” dient en dat het vermoeden van onschuld als het om moslims gaat „niet gerespecteerd” wordt door justitie. Hij vertrouwt alleen Allah, zei Abdeslam.

In 2016 gaf Mary de verdediging van Abdeslam al eens op. „We dringen niet meer tot hem door”, was destijds de verklaring. Eind 2017 kwam hij op verzoek van Abdeslams familie terug. Maar deze is nog steeds een moeilijke cliënt. Tegenover De Morgen verklaarde een verraste Mary na afloop van de eerste procesdag: „Mijn cliënt erkent het hof niet. Dan wordt het voor mij lastig zo niet onmogelijk om me in zijn naam tot het hof te richten. Wat er is gebeurd? Misschien was het bij hem een ingeving van het moment.” Sindsdien geen nieuws meer van Mary, maar wel van Abdeslam: hij woont het proces verder niet bij.

Lees ook: Salah Abdeslam voor de rechter: wat weten we van hem?

Sven Mary is een bekende Belgische advocaat. Hij pleit, ongewoon in België, perfect in beide talen. Mary schuwt de controverse niet. In het verleden verdedigde hij onder meer Michel Lelièvre – medeplichtige van Marc Dutroux – en Fouad Belkacem, leider van Sharia4Belgium. Met Abdeslam als cliënt vergaarde hij ook internationale bekendheid.

Maar kan Mary verdachte Abdeslam zo nog wel verdedigen? Collega-advocaat Walter Damen, die zelf eerder ook van terrorisme verdachte cliënten verdedigde, denkt dat er morgen twee opties zijn. De eerste is dat Mary zich opnieuw terugtrekt als Abdeslams advocaat. „Maar dat is niet eenvoudig. Het zou het proces vertragen, brengt kosten met zich mee en mogelijk wordt een nieuwe advocaat dan met het probleem opgezadeld.” Optie twee: Mary houdt zijn eigen lijn vast, waarbij hij in zijn pleidooi afstand kan nemen van Abdeslams gedrag. „Een advocaat is niet noodzakelijk het verlengstuk van zijn cliënt. De cliënt draagt uiteindelijk zelf de consequenties van zijn handelen”, aldus Damen. In het laatste geval zou Abdeslam er ook nog toe kunnen besluiten afstand te doen van zijn advocaat.

    • Anouk van Kampen