Commentaar

De burgers van Sint-Eustatius zijn lang genoeg verwaarloosd

Het kan dus wel snel, de Haagse politieke besluitvorming. Maandagochtend kondigt staatssecretaris Raymond Knops (Koninkrijksrelaties, CDA) aan het bestuur van het piepkleine bovenwindse eiland Sint-Eustatius te vervangen door een rijkscommissaris. Dinsdag is de wet door de Tweede én Eerste Kamer. En woensdag vliegt de bewindsman naar het eiland om daar de koppen even tegen elkaar te slaan. Dat laatste dan niet letterlijk, maar gelet op de reacties is dat wel het effect. De maatregel en de spoed waarmee die wordt ingezet zijn niet eerder vertoond.

Op het eerste gezicht wordt hier veel staatkundige spierkracht ingezet voor een gemeenschap van slechts drieduizend mensen. Goed, de problemen waar het Openbaar Lichaam Sint-Eustatius volgens de rituele ‘commissie van wijzen’ mee kampt, zijn niet gering. Die komen neer op bestuurlijke verloedering en machtsmisbruik. Het zal ook niet geholpen hebben dat de lokale sterke man, Clyde van Putten, de staatssecretaris vergeleek met Napoleon. En dat hij na de orkaan Irma dreigde dat Nederlandse mariniers die het eiland te hulp zouden komen, op straat zouden worden doodgeschoten en verbrand. Het was glashelder dat Van Putten zich onmogelijk had gemaakt.

Overigens gaat Nederland niet vrijuit: de toestanden op Sint-Eustatius, net als op Sint-Maarten, zijn voor een belangrijk deel ook het resultaat van langdurige bestuurlijke verwaarlozing door Den Haag. Terecht is bij de behandeling van het wetsontwerp door alle partijen in beide Kamers benadrukt dat het ingrijpen vanuit Den Haag tweeledig moet zijn: herstel van de bestuurlijke verhoudingen op het eiland en vooral ook steun aan de lokale bevolking. Dat laatste is waar het om draait.

Het optreden van Nederland in het Caribische deel van het Koninkrijk wordt met het oog op het koloniale verleden internationaal en op de andere eilanden terecht scherp in de gaten gehouden.

Dit ingrijpen als koloniaal te bestempelen, zoals bijvoorbeeld het Tweede Kamerlid Tunahan Kuzu (Denk) maandag deed, klinkt wel lekker maar slaat de plank mis. Deze eilanden waren ooit pionnen in een geopolitiek spel waarvan de regels en de spelers in de afgelopen eeuwen grondig zijn veranderd. Nederland probeert nu verantwoordelijkheid te nemen voor die geschiedenis, door de zorgplicht ook voor deze inwoners van het Koninkrijk serieus te nemen.

Om die mensen gaat het. Als dat het signaal is dat Den Haag met dit ingrijpen ook wil zenden aan de bestuurders op de andere eilanden van de voormalige Nederlandse Antillen, dan is dat een goede zaak.

In het Commentaar geeft NRC zijn mening over belangrijke nieuwsfeiten. De commentatoren schrijven deze artikelen in samenspraak met de hoofdredactie.