Polen President keurt omstreden Holocaust-wet goed

De wet verbiedt het beschuldigen van de ‘Poolse staat’ of de ‘Poolse natie’ voor nazi-misdaden begaan tijdens de Tweede Wereldoorlog.

De poolse president Duda Foto Kacper Pempel/Reuters

De Poolse president Duda heeft deze dinsdag in een redevoering verklaard een controversiële wet te zullen ondertekenen die het beschuldigen van de ‘Poolse staat’ of de ‘Poolse natie’ voor nazi-misdaden begaan tijdens de Tweede Wereldoorlog verbiedt. De wet, vorige week goedgekeurd door de Senaat, voorziet in een maximumstraf van drie jaar cel.

De wet zorgde voor een diplomatieke rel tussen Polen en Israël. Zowel de Israëlische regering als Holocaust-onderzoekers vrezen dat deze een verkillend effect zal hebben op onderzoek naar de betrokkenheid van Poolse burgers en gezagsdragers bij de Jodenvervolging. „Naar mijn mening kan zo’n situatie niet ontstaan”, zei Duda. Hij zal de wet voorleggen aan het Constitutionele Hof. Dat moet toetsen of de vrijheid van meningsuiting gewaarborgd is.

Lees ook over historici die bezorgd zijn over de wet: ‘Polen ontkent zijn verleden’

Duda benadrukte „alle eerbied” te hebben voor de pijn die de Joden voelen over de Holocaust. Maar, zei hij: „Dit is een belangrijk onderwerp voor ons.” De president benadrukte dat Polen „op geen enkele systematische wijze deel namen aan de Holocaust” en zelf massaal slachtoffer werden van de nazi’s.

Naast zo’n 3 miljoen Poolse burgers van Joodse afkomst, vermoordden de nazi’s op zijn minst 1,9 miljoen niet-Joodse Polen. Aan Poolse zijde bestaat grote ergernis over het gebruik van termen als ‘Poolse concentratiekampen’ voor kampen als Auschwitz. Die werden gebouwd en gerund door de Duitse bezetters en ook meer dan 70.000 niet-Joodse Polen kwamen er om het leven.

De nieuwe wet is niet van toepassing op wetenschappelijk onderzoek. Getuigenissen van overlevenden worden volgens Duda gerespecteerd. Critici vinden die geruststelling ontoereikend.