‘Luchtmacht te onzorgvuldig bij vervoer chemische stoffen’

In voorbije jaren werden chemische stoffen onjuist verpakt en gedocumenteerd, wijst een intern rapport uit. Volgens de luchtmacht moet de kennis van het personeel worden verbeterd.

Foto Bas Czerwinski/ANP

Bij de Nederlandse luchtmacht zijn te veel risico’s genomen bij het vervoeren van gevaarlijke stoffen, zoals zuurstofflessen, chemische stoffen en lithiumbatterijen. Dat bericht Nieuwsuur woensdagavond, op basis van een intern rapport dat in mei 2017 is verschenen.

Sommige goederen die helemaal niet door de lucht mogen worden vervoerd gaan toch het vliegtuig in. In andere gevallen gaat het om fouten bij de verpakking, labelling of registratie van het vervoer. Het gaat om vervoer binnen Nederland, maar ook naar en van missiegebieden.

‘Normaal gesproken secuur’

Volgens het ministerie van Defensie werd het onderzoek gestart nadat tussen 2013 en 2016 meldingen werden gedaan over “onregelmatigheden bij het vervoer van gevaarlijke stoffen”. Het betrof transporten van onder andere grote hoeveelheden Deet (een insectenwerend middel), lithiumbatterijen en deodorant, vertelt een woordvoerder van Defensie tegen NRC. Lithiumbatterijen bijvoorbeeld kunnen snel beschadigd raken en zijn ontvlambaar, net als deodorant; sommige spuitbussen zijn ook slecht bestand tegen de lagere luchtdruk op grote hoogte.

Met de transporten door de luchtmacht hebben zich geen ongelukken voorgedaan, maar het risico dat met het vervoer wordt genomen noemen militaire vakbonden “kwalijk”. Van de luchtmacht is juist bekend dat zorgvuldig met veiligheidsvoorschriften wordt omgegaan, zegt woordvoerder Ron Segers van vakbond AFMP/FNV. “Dat gaat normaal gesproken heel secuur. Het personeel dat de goederen inlaadt, maakt ook gebruik van de vliegtuigen, dan let je wel extra op bij het vervoeren van goederen.”

De woordvoerder van Defensie benadrukt dat direct na de meldingen intern onderzoek is gedaan.

Lees ook: ‘Veiligheid bij Defensie moet veel beter’

Meer nadruk op veiligheid in opleiding

Het bestaan van het luchtmachtrapport komt naar buiten net nu de veiligheid binnen Defensie onder de loep licht. Onder leiding van oud-Shell-topman Jeroen van der Veer constateerde eetwee weken geleden geconstateerd dat die te wensen over laat en dat te weinig wordt geleerd van eerdere fouten.

Onduidelijk is of alleen bij de luchtmacht incidenten zijn geconstateerd in het vervoer van de chemische stoffen. Dat wil ook de oppositie in Den Haag weten. In een eerste reactie zegt Kamerlid Sadet Karabulut (SP): “Het ministerie kan wel zeggen dat dit probleem is onderkend en wordt aangepakt, maar ik heb er nog wel veel vragen bij. En waarom is het rapport over deze kwestie eigenlijk vertrouwelijk?”

Een belangrijke conclusie in het rapport is gebrek aan kennis onder het personeel van de luchtmacht, zowel onder leidinggevenden als personeel dat direct met de stoffen werkt. Zo zou niet duidelijk zijn wie verantwoordelijk is voor welk transport en welke goederen daarin worden vervoerd. Volgens de woordvoerder wordt sinds de publicatie van het rapport aan maatregelen om die kennis te verbeteren. “Het duurt wel enkele maanden voordat die slag is gemaakt, personeel moet worden bijgeschoold.”

    • Lisa Dupuy