Fitness-app is valkuil voor militairen

Stravalek

Via sport-app Strava blijken de namen van militairen op missies te achterhalen. Defensie heeft Nederlandse militairen gewaarschuwd.

Een screenshot van Strava van de Nederlandse basis Kamp Castor in Mali. beeld Strava

Defensie doet onderzoek naar de veiligheidsrisico’s voor militairen die de fitness-app Strava gebruiken. Dat liet het ministerie van Defensie maandag weten aan NRC.

Afgelopen weekend ontdekte de Australische student Nathan Ruser dat (geheime) militaire basissen, waaronder ook Nederlandse, te vinden zijn via een eerder gepubliceerde kaart van Strava.

Strava verwerkte een miljard sportactiviteiten met 27 miljard afgelegde kilometers van over de hele wereld in de kaart, de zogeheten Global Heatmap. Het bedrijf vermeldt op de kaart niet de namen van de gebruikers maar deze zijn te achterhalen door combinatie van de kaartgegevens met andere data van Strava.

Op Global Heatmap zijn oorlogsgebieden zoals in Syrië en Irak opvallend donker. Dat betekent: weinig wandelaars, hardlopers en fietsers.

Des te meer valt op die plekken een aantal kleinere oranje speldenprikken op. Dat zijn vermoedelijk militairen, die Strava hadden geactiveerd op hun telefoons of sporthorloges om hun prestaties te meten. Als je inzoomt blijkt namelijk dat de trajecten steeds legerbasissen zijn.

Volgens The Washington Post is daarmee geheime en gevoelige informatie gedeeld over eerder onbekende plekken. Websites met kaarten, zoals Google Maps, blurren deze plekken met een wazige vlek.

Hardlopen in Somalië

Nadat Ruser zijn ontdekking had gedeeld via sociale media volgden reacties van data-analisten en militaire experts, die met de tool aan de slag gingen en speculeerden over geheime locaties.

Een Amerikaanse journalist merkte opvallende hardloopactiviteiten op in de buurt van een plek in Somalië waar men eerder al vermoedde dat de inlichtingendienst CIA er een basis heeft. Ook waren posities van het Russische leger in Syrië te herleiden. Het Amerikaanse leger doet inmiddels ook onderzoek naar de gevolgen van de onthulling.

In combinatie met de kaart kunnen gebruikers van de app gericht zoeken naar sportroutes van militairen en hun naam en woonplaats achterhalen. In de app worden namelijk klassementen bijgehouden van alle hardloop- en fietsroutes die gebruikers afleggen. Die data zijn openbaar voor andere gebruikers van de app. Gebruikers kunnen kiezen die gegevens privé te houden, maar dat vergt een eigen handelingen en betekent dat je niet meer in het klassement staat. Nederlandse militairen kiezen niet altijd voor de privé-optie, zo blijkt. Defensie wil hen nu gaan waarschuwen dat ze dit beter wel kunnen doen.

De namen van Nederlandse militairen op missies zijn geheim, dat is beleid van Defensie. „Vanwege veiligheidsredenen, ook in verband met het thuisfront” zegt een woordvoerder. Defensie doet naar aanleiding van het nieuws over Strava onderzoek naar „alle risico’s van het gebruik van Strava”. Op basis daarvan wordt „een advies uitgebracht aan alle militairen in missiegebieden.”.

Kamp Castor in Mali

Via het klassement van een hardlooproute op een militaire basis in Mali, waar Nederlandse militairen actief zijn, is op die manier te zien welke mensen op die plek hardlopen. Zo is bijvoorbeeld zichtbaar in de gegevens van Strava te zien dat een vermoedelijk Nederlandse soldaat afgelopen donderdag 4,1 kilometer ging hardlopen op Kamp Castor in Gao, Mali. Daar zijn op dit moment Nederlandse militairen actief als onderdeel van een VN-missie. Op het Stravaprofiel van de man staat ook zijn woonplaats  aangegeven en zijn er routes van de man te vinden in die plaats. Daarmee is ook zijn woonhuis te vinden.

Een andere, vermoedelijke Nederlandse soldaat liep afgelopen zaterdag 4,5 kilometer op de luchtmachtbasis Al-Azraq in Jordanië. Vanaf die basis vliegen Nederlandse F-16's die doelen van Islamitische Staat in Irak en Syrië bombarderen.

Defensie stelt geen „ keiharde eisen” aan het gebruik van sociale media. Maar in het algemeen raadt Defensie het personeel aan om voorzichtig te zijn met het gebruik van sociale media: „Laat je werk zien, maar pas op als je op missie bent.”