Sherlock Holmes van het alpinisme overleden

De Amerikaanse journaliste werd gezien als een arbiter van het Nepalese alpinisme, terwijl ze zelf nooit ook maar één bergtop beklom.

Elizabeth Hawley in Kathmandu in 2014. Foto AFP/Bikash Kraki

De Sherlock Holmes van het Nepalees alpinisme werd ze genoemd. De officieuze arbiter van bergbeklimmers. Journalist maar bovenal kroniekschrijver van zowel de overwinningen als tragedies van bergbeklimmers die in de Himalaya de hoogste pieken ter wereld bedwongen. Vrijdag is de Amerikaanse Elizabeth Hawley op 94-jarige leeftijd overleden in een ziekenhuis in Kathmandu, melden lokale media.

Hawley werd geboren op 9 november 1923 in Chicago. Ze werkte voor het Amerikaanse tijdschrift Fortune voordat ze besloot op wereldreis te gaan in 1957. Twee jaar later kwam ze voor het eerst in Nepal, waar ze na een tussenpauze in San Francisco zich uiteindelijk voorgoed vestigde. Sindsdien schreef ze onder meer voor persbureau Reuters.

Elk klimseizoen ging Hawley de verschillende hotels in de stad af om alpinisten voor en na een klim te spreken. Ze vroeg naar bewijs en alle details: de duur, weersomstandigheden, foto’s. Hawley had de reputatie van een harde interviewer die onjuiste verklaringen van bergbeklimmers wist te ontmaskeren en vast kon stellen of een bergtop daadwerkelijk behaald was. Met haar oordeel was ze een autoriteit onder alpinisten. En dat terwijl de Amerikaanse zelf nooit ook maar één top beklommen had.

Eerste succesvolle beklimming Mount Everest

“Ik denk dat ik nogal energiek ben”, zei ze in een interview in 2014 tegen AFP. “Als iemand denkt dat hij aan mijn vragen kan ontsnappen, dat heeft-ie het mis.” Door haar werk bouwde de journalist vriendenschapen op met grote namen uit de alpinistenwereld, onder wie de Nieuw-Zeelandse bergbeklimmer Edmund Hillary die samen met de Nepalese sherpa Tenzing Norgay als eerste succesvol de top van Mount Everest bereikte in 1953. Hun succes zou een nieuw tijdperk van bergtoerisme inluiden in Nepal, een trend die Hawley besloot de documenteren.

Lees meer over de hoogste bergtop ter wereld: Is de Mount Everest gekrompen?

Ook onderhield ze volgens The Kathmandu Post goede banden met de Amerikaanse ambassade in het land, waardoor ze mee kon luisteren met radioberichten van de bergbeklimmers en vaak als eerste verslag kon doen over ontwikkelingen in de Nepalese Himalaya. Dat hielp Hawley in haar werk als alpinistenredacteur voor persbureau Reuters.

Om alles bij te houden, richtte Hawley The Himalayan Database op. Dat archief bevat informatie over alle expedities sinds 1905 naar meer dan 450 belangrijke bergtoppen in Nepal. Hoewel dit geen officiële data zijn, wordt het door alpinisten wereldwijd gerespecteerd. Acht van de veertien hoogste bergtoppen in de wereld, waaronder Mount Everest, bevinden zich in Nepal.

In 2014 werd een bergtop van 6.182 meter in het noordoosten van Nepal naar Hawley vernoemd.

    • Christiaan Paauwe