‘De nieuwe ongelijkheid is gratis stroom’

Lijsttrekker GroenLinks Rotterdam Judith Bokhove

Een energieneutrale stad in 2030 is ‘heel realistisch’, zegt lijsttrekker Judith Bokhove. GroenLinks wil in Rotterdam naar zes zetels.

Lijsttrekker Judith Bokhove: „Alle ouders delen de hoop dat hun kinderen een goede toekomst krijgen.”Foto Groen Links

Als progressieve partij moet je soms geduld hebben. Tien jaar geleden kwam het Rotterdamse GroenLinks-raadslid Arno Bonte met het eerste digitale burgerinitiatief voor minder vuurwerk. „Nu zie je de publieke opinie verschuiven”, zegt fractievoorzitter Judith Bokhove.

Ook in het verkiezingsprogramma voor de gemeenteraadsverkiezingen in maart kijkt GroenLinks ver vooruit. In 2030 moeten Rotterdam en zijn haven energieneutraal zijn. Als eerste stap naar een autoluw centrum moeten de Coolsingel, Meent en Witte de Withstraat autovrij worden, de Maastunnel en ’s Gravendijkwal worden voor openbaar vervoer. Armoedebestrijding, gelijke kansen en betaalbare zorg ziet GroenLinks als een investering in de toekomst.

De fractie hoopt op herhaling van het landelijk succes. In de Tweede Kamer steeg GroenLinks vorig jaar van vier naar veertien zetels. In Rotterdam hoopt lijsttrekker Bokhove op een sprong van twee naar zes zetels. „We zitten op een kantelpunt.”

Bokhove (50) groeide op in Middelland in Delfshaven en woont hier nog altijd. Ze is als actieve bewoner de politiek ingerold en zit sinds 2010 in de gemeenteraad. Ze woont samen, heeft vier kinderen en een pleegzoon en een eigen zaak als logopediste. „Ik zie hele verschillende mensen in mijn praktijk”, zegt ze. „De ene ouders wonen aan de gouden randjes van de stad, anderen in de kleine straatjes. Wat ze delen, is de hoop dat hun kinderen een goede toekomst krijgen. Sommige gezinnen kunnen dat op eigen kracht voor elkaar krijgen, anderen hebben een beetje hulp nodig. Ik zit voor al die verschillende mensen in de raad.”

Rotterdam in 2030 energieneutraal: hoe realistisch is dat?

„Heel realistisch: in twaalf jaar kunnen we grote slagen maken. Alle nieuwbouw, zoals een woontoren, kan energieneutraal. Voor bestaande bouw vergt het wel een enorme transitie – denk aan zonneboilers, isolatie en energieopwekking. Ik heb ooit zonnepanelen op ons koophuis laten leggen. Zo’n investering verdien je in een jaar of acht terug. Maar je ziet wel een nieuwe ongelijkheid: energie-ongelijkheid. Voor mensen in een sociale huurwoning moet gratis stroom ook mogelijk worden. Bijvoorbeeld door deze investering in de huurprijs mee te rekenen. Of door het dak van een huurhuis of complex beschikbaar te stellen voor een zonnepanelenregeling tussen huurder en energieleverancier. De overheid kan helpen met voorfinanciering.”

Mensen gaan vast zelf andere keuzes maken als ze die krijgen.

De auto wordt „te gast” in Rotterdam, als het aan GroenLinks ligt. Hoeveel auto’s moeten de stad uit?

„We hebben geen harde doelstellingen en ik hoef ze niet weg te jagen. Mensen gaan vast zelf andere keuzes maken als ze die krijgen. Als we meer investeren in parkeerplaatsen aan de stadsranden en in fietspaden, als we meer woningen in het centrum bouwen en het gebruik van het openbaar vervoer stimuleren, hebben we ook al die parkeerplaatsen niet nodig.”

GroenLinks is vóór woningdifferentiatie met verschillende inkomens in één buurt. Maar GroenLinks wil de Woonvisie van dit college om 20.000 woningen samen te voegen, te renoveren of te slopen voor meer differentiatie van tafel. Waarom?

„Ik vind het mooi als je in een wijk kunt doorstromen. Dat betekent dat je sociale cohesie en maatschappelijk kapitaal behoudt in een wijk. Maar we willen niet dat 20.000 betaalbare huurwoningen verdwijnen. Als er gesloopt wordt, moet in diezelfde categorie een woning terugkomen. Wat mij betreft mag dat ook in Kralingen-Oost of Hillegersberg. Want daar is ook geen woningdifferentiatie.”

De tegenprestatie voor een uitkering, zoals straatvegen, wil GroenLinks afschaffen. Hoe wilt u mensen wel stimuleren om werk te zoeken?

„Nu lijkt het net alsof werkloze mensen straf krijgen. De meeste mensen laten zich door straf niet stimuleren. Ik vind dat mensen beter iets kunnen leren dan vegen. Het moet kunnen bijdragen aan het vinden van werk.”

Lees ook: Alle huizen moeten in 2050 energieneutraal zijn. Makkelijk gezegd, schrijven Maarten Eeke van der Veen en Rob Mulder van de Vereniging Eigen Huis in dit opiniestuk.

Als het aan GroenLinks ligt, slaapt niemand meer op straat in Rotterdam. Hoe krijg je dat voor elkaar?

„Om te beginnen door daklozen zonder regiobinding ook op te vangen en door te verwijzen naar hun eigen regio. Die groep wordt nu onterecht in de opvang geweigerd, is net gebleken uit onderzoek. We willen ook meer ‘perspectiefwoningen’, met meer privacy dan in slaapzalen, zodat mensen hun leven op orde kunnen krijgen. Zo doe je ook wat aan het capaciteitsprobleem in de opvang.”

GroenLinks wil „eisen” stellen aan schoolbesturen om gemengde scholen te bevorderen. Hoe? Mag dat?

„Wat grappig dat we dat zo streng geformuleerd hebben. Ik zou zeggen: ons voorstel richting zowel lagere als middelbare scholen is om collectieve informatieavonden te houden. Zo kunnen scholen zich tegelijkertijd presenteren, en kun je je tegelijkertijd inschrijven zodat iedereen gelijke kansen in het onderwijs krijgt. Ik vind dat je hiervoor een moreel appèl aan schoolbesturen kunt doen.”

U noemt het controleren van jongeren met dure kleding ‘jassenrazzia’s’. Zet u Leefbaar Rotterdam, voorstander van deze aanpak, zo niet weg als een ‘bruine partij’?

„Het was een reactie tijdens een debat. Tanya Hoogwerf [van Leefbaar, red.] zag kansen in de uitbreiding van de patseraanpak. Ze wilde er een preventieve actie van maken, zodat de politie alle jongens op Zuid op hun jassen kan controleren – en daarmee over één kam scheert. Als je dat wilt, dan is dat een jassenrazzia. Als we de stad willen verbinden, moeten we mensen niet tegen elkaar opzetten.”

Lees ook: Energieneutraal bouwen begint met goed isoleren
    • Eppo König