Column

Duur betaalde vis

„Kijk, prachtige scholletjes toch?” In een loods van de Scheveningse visafslag wijst CDA-raadslid Cees Pluimgraaff me de bakken aan die vanmorgen zijn geveild. Glimmend wit vlees. Vannacht nog met stroomstootjes vanaf de Noordzeebodem een Hollands sleepnet ingejaagd. Geen schroeiplekken, gebroken ruggen of wat de Franse milieulobby nog meer aan schrikbeelden naar buiten bracht. Elektrocutie, massaslachtingen, Franse koks die de kwaliteit laakten… De uitkomst kennen we: het Brusselse parlement stemde voor een verbod op pulsvissen.

En nóg zijn ze niet tevreden, die Fransen. Donderdagochtend blokkeren ze de havens van Calais en Boulogne, mede uit protest tegen la pêche électrique neérlandais.

Op hetzelfde moment houdt het CDA op Scheveningen een actiebijeenkomst – ‘red de vissers!’ – met lokale politici en visserij-vertegenwoordigers. Niet dat ze veel kunnen uithalen, hier in het Zeemanshuis, het bruine kroegje op de hoek van de visafslag. Er zijn wat oudere Scheveningers opgetrommeld in klederdracht. Broodjes zalm en makreel gaan rond. Hete koffie uit kannen. Het lijkt eerder een verwerkingsbijeenkomst dan een protestactie. Meer wonden likken dan vuisten ballen.

Zelf weet ik steeds minder wat ik er nu van moet vinden, ook al las ik ’s ochtends in deze krant een inzichtelijke reconstructie: hoe Nederland slinks steeds meer vergunningen lospeuterde, en het kwaad bloed negeerde dat dit bij vooral de Fransen zette. Dat kregen we bij die fatale stemming terugbetaald. Zonder die Franse afschrikcampagne was dat verbod er vast niet gekomen. Hebben de feiten het weer eens afgelegd tegen nepnieuws en misleidende framing?

Voor een deel zeker, maar het probleem met de feiten is dat ze nog zo onvolledig zijn. Het grote onderzoek uit Wageningen is pas volgend jaar afgerond. De voorlopige bevindingen wijzen erop dat pulsvissen beter is voor het milieu, maar er staan nog allerlei vragen open.

In feite kan niemand er dus echt wat zinnigs van vinden. Waarom is die stemming dan niet uitgesteld tot 2019? Zolang de feiten onvolledig zijn is ieder beeld vatbaar voor manipulatie en mist.

De casus van de pulsvisserij legt twee Europese euvels bloot. Dat zulke verregaande besluiten in Brussel blijkbaar kunnen vallen zonder gedegen onderbouwing. En dat er bitter weinig over is van de aanvankelijke geest van enthousiasme: samen opkomen voor onze gemeenschappelijke belangen. Als het erop aan komt, graaft elke staat zich angstvallig in. Dat belooft nog wat te worden, bij de echt zware klussen zoals energie, klimaat en migratie. Als potentieel slimme innovaties door onderlinge afgunst sterven in de wieg, wordt de vis wel erg duur betaald.

Christiaan Weijts schrijft op deze plek iedere vrijdag een column.