Column

De mannen van het vrouwencondoom

Zap In de documentaire Joyride wordt geen enkele moeite gedaan om het onderwerp vrouwencondoom te ontgiechelen. De overdaad aan dubbelzinnigheden contrasteert met de ernst van wat er verteld wordt.

Vrouwencondoom-innovator Frank Sadlo (VPRO)

Het vrouwencondoom trekt vreemde mannen aan – dat is de veiligste conclusie na het zien van de Australische documentaire Joyride. In pursuit of the female condom, die woensdagavond laat door de VPRO werd uitgezonden. Daarbij werd geen enkele moeite gedaan om het onderwerp te ontgiechelen. In de eerste minuten alleen al komen een condoomfabriek, een raketlancering, ontploffende kapotjes, dapper spuitende fonteinen en een volschuimende cappuccino voorbij. Het effect is dat ik zelf een dubbele bodem zocht toen een man zachtjes aan het uiteinde van rolletje plakband trok teneinde een afbeelding van astronaut John Glenn aan zijn kantoormuur te hangen.

De overdaad aan dubbelzinnigheden in Joyride contrasteert met de ernst van wat er verteld wordt. Want waar het mannencondoom in een eindeloze variatie van vormen, kleuren en smaken op zijn kopers ligt te wachten is de keuze aan vrouwencondooms miniem en het gebruik laag. Dus ontbreekt het veel vrouwen nog steeds aan middelen om zichzelf adequaat te beschermen tegen seksueel overdraagbare aandoeningen. Zeker in Afrika is er een schreeuwende behoefte aan een product dat ‘cheap and pleasureble’ is.

In de film leggen de leden van een vrouwencollectief dat een derde prijs won voor een vrouwencondoom uit hoe ze te werk zijn gegaan. Verreweg de meeste aandacht gaat echter uit naar twee mannen, uitvinders die elk met een eigen ontwerp roem en rijkdom najagen.

De Maleisische arts John Tang laat zien hoe hij met huishoudfolie een eerste prototype maakte van zijn Wondaleaf. Hoe meer er verpakt is, hoe minder risico, is zijn filosofie. Dat leidt tot een soort broekje, wat hij voor de aantrekkelijkheid versiert met plakplaatjes van onder meer de Eiffeltoren.

De ander is Frank Sadlo, uitvinder te Las Vegas, Nevada. Voor de ontwikkeling van zijn Luvli slaat hij de handen ineen met een fabrikant van plastic handschoenen. Hij reist naar Thailand om daar speciale mal te laten maken, waarna hij onvermoeibaar de boer op gaat.

Er is geld nodig om de eerste Luvli’s te laten testen en een aalgladde Zuid-Afrikaan heeft laten weten wel geïnteresseerd te zijn. „Failure is not an option”, zegt de investeerder op een toon waardoor je zeker weet dat hij een poseur is. Zichtbaar geniet de man ervan om te praten over ‘paying respect and hommage to the vagina and the shape of the pussy’, maar Sadlo krijgt geen cent van hem.

Ik kreeg steeds meer te doen met de mannen van het vrouwencondoom. Zeker in het geval van Sadlo lijken er uitsluitend mannen bij zijn project betrokken te zijn, mannen ook van wie je vermoedt dat ze niet zo vaak vrouwen spreken. Voor beide uitvinders loopt het spoor dood wanneer de uitvindingen worden uitgeprobeerd met vrouwen erbij. „Hij werkt niet”, vertelt een Australisch koppel door wie Sadlo zijn Luvli heeft laten uitproberen. De makers van Joyride monteren er beelden van een mislukte raketlancering bij.

Ook de broekachtige Wondaleaf van John Tang komt niet door de ballotage van de doelgroep. Vrouwen klagen over plakkerigheid, iemand heeft het zelfs over een free wax. Nog een aspect: als de Wondaleaf te duur is, zo wordt Tang verteld, zullen sekswerkers hem hergebruiken. Dan zijn die vrouwen wel beschermd, maar hun klanten niet.

Zo levert al die uitvindersambitie uiteindelijk niet meer op dan een licht verteerbare documentaire over een nog steeds onopgelost probleem. Want, zoals een vrouw aan het begin van Joyride uitroept: „We need our condoms!