Brieven

Sciencefictionboeken

Verkennende blik nog altijd nodig

Illustratie Olf de Bruin

De manier waarop Ger Groot de prijswinnende sciencefiction van 2017 beschrijft (De beste sciencefiction heeft dat label niet meer nodig, 19/1), wekt de indruk dat sciencefiction vorig jaar uit het niets progressief en modern is geworden, na een eeuw van bordkartonnen mannen in raketten. „Vrouwen werden in het genre zelden tot nooit zichtbaar”, schrijft hij, maar gelukkig begon dit genre in werkelijkheid vijftig jaar geleden al te veranderen, met baanbrekend werk van een lange reeks vrouwelijke sf-auteurs.

In wat bekendstaat als de New Wave van de jaren zestig en zeventig wonnen auteurs als Ursula K. Le Guin en Joanna Russ de Hugo- en Nebulaprijzen waar Groot het over heeft, met diepgaande, maatschappelijk betrokken werken. Ook het „naar achter dringen” van de „technologische en wetenschappelijke fixatie” van sciencefiction gebeurde in de New Wave: Le Guin, dochter van een beroemd antropoloog, introduceerde de sociale wetenschappen in sciencefiction.

Sciencefiction heeft dus al minstens een halve eeuw lang de kwaliteiten van ‘de roman’. Daarmee is het genre echter niet opgeheven. De vooruitziende blik van sciencefiction, die verkent waar de huidige ontwikkelingen in de samenleving – technologisch of sociologisch – ons zouden kunnen brengen, hebben wij nog altijd dringend nodig.


literatuurwetenschapper, University of Cambridge
    • Kanta Dihal