‘Een verademing in de bioscoop’

Filmwedstrijd De film van 2017 volgens NRC-lezers kreeg minder dan 10 procent van de stemmen. Veel lezers kozen ook niet uit de voorselectie van 40, maar hadden een eigen favoriet, die ze goed beargumenteerden: „Een beklemmende film, goed geacteerd en hij gaat ook nog eens ergens over.”

Casey Affleck in 'Manchester by the Sea'.

Lange tijd was het een nek-aan-nekrace tussen twee films, maar de uiteindelijke winnaar kwam met een voorsprong van tien stemmen op de eerste plaats. Manchester by the Sea is door de lezers van NRC gekozen tot de beste film van 2017.

Het ingetogen drama van regisseur Kenneth Lonergan was goed voor 267 van de uitgebrachte stemmen. De film gaat over de getraumatiseerde klusjesman Lee, gespeeld door Casey Affleck die er de Oscar voor beste acteur mee won. Lee moet plotseling de zorg op zich nemen voor het zoontje van zijn overleden broer.

Lange tijd werd Manchester by the Sea op de hielen gezeten door een andere Oscarwinnaar: Moonlight van regisseur Barry Jenkins, die vorig jaar verrassend de Oscar voor beste film won. De film over drie levensfasen van een eenzame, homoseksuele jongen in een zwart, achtergesteld milieu in Miami – gespeeld door drie verschillende acteurs – kwam uiteindelijk tien stemmen tekort voor de eerste plaats (257 stemmen).

De afgelopen weken konden lezers van NRC stemmen op hun favoriete film van afgelopen jaar op de website nrc.nl, 3.014 lezers hebben hun stem uitgebracht. Om de keuze enigszins te vergemakkelijken, had de redactie een voorselectie van 40 films gemaakt.

Hoewel ze beide minder dan 10 procent van de stemmen trokken, liet zowel Manchester by the Sea als Moonlight de concurrentie ruim achter zich. Ex aequo geëindigd op de derde plaats (met 112 stemmen) zijn Dunkirk, het oorlogsdrama van de Britse regisseur Christopher Nolan over de heroïsche terugtocht van het Britse leger uit Frankrijk in 1940, en de barokke wraakwestern Brimstone van regisseur Martin Koolhoven, eerder al de grote winnaar bij de Gouden Kalveren. Gouden Palm-winnaar The Square, de satire op de kunstwereld van de Zweedse regisseur Ruben Östlund, eindigde met slechts één stem minder op plaats vijf (111 stemmen).

Lees ook: Casey Affleck als slapende vulkaan in Manchester by the Sea

Er was ook een mogelijkheid een titel in te sturen die niet op de lijst voorkwam. Daar is driftig gebruik van gemaakt. Verschillende lezers wezen erop dat – door een vergissing – het aangrijpende scheidingsdrama Loveless van de Russische filmmaker Andrej Zvjagintsev aanvankelijk ontbrak. „Hoe kan het dat Loveless niet in de lijst staat?”, vroeg Hans van de Warenburg zich af. „Mijn film van 2017.” De omissie kon gelukkig snel worden hersteld.

Tot de overige films die volgens lezers niet op de lijst hadden mogen ontbreken, behoorde het Franse Chez nous van Lucas Belvaux: over een rechts-populistische partij die de nodige overeenkomsten heeft met het Front National van Marine Le Pen. „Een beklemmende film, goed geacteerd en hij gaat ook nog eens ergens over: hij laat de machinaties van een populistische partij zien zonder pamflettistisch te worden”, schreef Eric ten Cate uit Voorschoten.

Karin Scheper uit Den Haag pleitte voor de misdaadthriller The Nile Hilton Incident van de Zweeds-Egyptische regisseur Tarik Saleh. „De beste film van afgelopen jaar, wat mij betreft, staat niet in jullie rijtje. Deze film heeft grote indruk op me gemaakt. Fantastisch spel, meeslepend verhaal, grote maatschappelijke relevantie, prachtige beelden van Cairo.”

Lees ook het interview met de regisseurs van ‘Battle of the Sexes’: We wilden geen valse nostalgie

Ton van Oostrom uit Den Haag, ten slotte, miste Battle of the Sexes, dat gaat over de historische tenniswedstrijd in 1973 tussen Billie Jean King en zelfverklaard ‘seksistisch zwijn’ Bobby Riggs. „Waarom? Humorvol, down-to-earth voorbeeld voor strijd voor seksegelijkheid. Niet lullen maar poetsen. Een verademing in de bioscoop!”

Lezers van de krant hadden meer waardering voor Manchester by the Sea dan recensenten van de krant. De film is weliswaar lovend besproken, maar kwam in december niet voor in hun jaarlijstjes. Moonlight wel, maar horrorsatire Get Out kreeg de meeste waardering. De recensenten hadden verder veel waardering voor het Hongaarse liefdesfilm On Body and Soul (op plaats zeven bij de lezers) en de eigenzinnige roadmovie American Honey van de Britse regisseur Andrea Arnold.

  1. Manchester by the Sea.

    Regie: Kenneth Lonergan

    Ingetogen drama over klusjesman die zich ontfermt over zijn neefje en worstelt met zijn traumatische verleden. (267 stemmen)

  2. Moonlight.

    Regie: Barry Jenkins

    Poëtisch en sensitief portret van het seksueel ontwaken van een homoseksuele jongen in een zwart, kansarm milieu. (257 stemmen)

  3. Ex aequo: Brimstone.

    Regie: Martin Koolhoven

    Ingenieus geconstrueerde western; bijbelvast en met uitgesproken Nederlandse elementen. (112 stemmen)

    Ex aequo: Dunkirk.

    Regie: Christopher Nolan

    De beroemde militaire operatie van de Britten ter land, ter zee en in de lucht om zoveel mogelijk manschappen te redden van de Duitse Blitzkrieg. (112 stemmen)

  4. The Square.

    Regie: Ruben Östlund

    Scherp en vilein portret van de westerse welvarende burger in het algemeen en de museumwereld in het bijzonder. (111 stemmen)

  5. Blade Runner 2049.

    Regie: Denis Villeneuve

    Langverwacht vervolg op cultklassieker van Ridley Scott uit 1982, nu met Ryan Gosling als een replicant die menselijk bewustzijn heeft ontwikkeld. (107 stemmen)

  6. On Body and Soul.

    Regie: Ildikó Enyedi

    Romantische vertelling over een afstandelijke man en een autistische vrouw, die zich grotendeels afspeelt in een slachthuis. (106 stemmen)

  7. Hidden Figures.

    Regie: Theodore Melfi

    De tot voor kort vergeten geschiedenis van Afro-Amerikaanse vrouwen die met hun wiskundeknobbel de raketten van de NASA in de lucht hielden. (93 stemmen)

  8. Paterson.

    Regie: Jim Jarmusch

    Ode aan de routine en alledaagsheid, met Adam Driver als buschauffeur en liefhebbende echtgenoot, die gedichten schrijft. (92 stemmen)

  9. Baby Driver.

    Regie: Edgar Wright

    Geheel op de spetterende muziek toegeschreven, energieke bankroversfilm, stamt nog uit de tijd dat Kevin Spacey niet uit zijn films werd geknipt. (84 stemmen)

    • Peter de Bruijn