Tien doden bij Turkse aanvallen op Syrische Afrin

Turkije wil met ‘Operatie Olijftak’ de Koerdische YPG-milities uit de grensregio verdrijven.

Rookpluimen boven Afrin. Foto Bulent Kilic/AFP

Turkije is zaterdag begonnen aan een eerder aangekondigd grensoffensief rond het Syrische district Afrin. De Turkse luchtmacht startte aan het eind van de middag (lokale tijd) met het bombarderen van de regio die gecontroleerd wordt door de Syrisch-Koerdische militie YPG, zo meldt premier Binali Yildirim. Daarbij zouden 108 Koerdische doelwitten zijn geraakt. Volgens een woordvoerder van YPG zijn bij de aanvallen zeven burgers en drie YPG-strijders gedood.

Yilderim stelt dat de Turkse strijdmacht een luchtoffensief is gestart om “de YPG, PKK en restanten van IS uit Afrin te verdrijven”. Alle doelen zouden verwoest zijn. Het land zegt “alleen terroristen” in het vizier te hebben en burgerdoden proberen te vermijden. De operatie draagt de naam ‘Olijftak’. Turkije sluit niet uit dat er zondag nieuwe aanvallen zullen volgen.

Foto’s op sociale media tonen zwarte rookpluimen boven het gebied. Journalisten van AP zagen minstens vijf straaljagers vanuit Turkije richting Afrin vliegen. Daarnaast zou ook een konvooi met Syrische oppositiestrijders Afrin zijn binnengetrokken. Zij zouden onder meer mitrailleurs bij zich dragen.

Twitter avatar vvanwilgenburg Wladimir BREAKING: Official gives me another picture of airstrikes in Efrin city #LIVE https://t.co/FGIRGz3BrS
Twitter avatar KyleWOrton Kyle Orton About half-hour ago the reports started of #Turkey beginning airstrikes into #PKK-held Efrin in north-western… https://t.co/KS4w8962QX

Onder de doden bevindt zich onder meer een acht jarige jongen. Volgens Koerdische autoriteiten zijn er daarnaast 25 gewonden gevallen

Offensief al enkele dagen op handen

In Turkije werd al dagen gesproken over het op handen zijnde offensief. Of het echt zo ver zou komen was de vraag. Rusland beheerst het luchtruim boven Afrin. Turkse officieren zouden echter de afgelopen dagen hebben gesproken met het Kremlin over de acties.

Afrin op de kaart:

Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken toonde zich zaterdag bezorgd over het offensief en zou in reactie de in het district aanwezige militairen hebben verplaatst. De Russen verzoeken de Verenigde Naties een halt toe te roepen aan het Turkse offensief omdat het de Syrische eenheid zou bedreigen.

Politiemacht in grensgebied

De aanleiding voor de aanval is een Amerikaans plan voor de oprichting van een 30.000 man sterke politiemacht in het noorden van Syrië. De YPG zou daarbinnen een belangrijke rol moeten gaan spelen. Turkije is tegen: het land ziet de YPG als een verlengstuk van de Koerdische PKK, een beweging die al jaren een prominente plek heeft op de Turkse terreurlijst.

Lees ook: VS zetten grensmacht Syrië op

Turkije voelt zich verraden door Amerika. Die laatste zou eerder nog hebben beloofd dat de steun aan de YPG zou eindigen als IS verdreven was. Andere landen zoals Rusland en Iran zien in het plan vooral een bedreiging voor eenheid in Syrië.

De Koerden daarentegen ontkennen dat de politiemacht zal gaan functioneren als een terreurpolitie. Zij zeggen slechts autonomie na te streven binnen een federaal, gedecentraliseerd Syrië.

Verschillende belangen

Nu IS grotendeels uit Syrië is verdreven, strijden verschillende partijen om grondgebied in Syrië. In augustus 2016 startte Turkije al de operatie Eufraat Schild om samen met het Vrije Syrische Leger IS uit het grensgebied te verdrijven en YPG de pas af te snijden. Turkije veroverde daarmee een deel van Noord-Syrië (tussen Afrin en Manbij).

Lees ook: Wie speelt welke rol in het conflict rond het grensgebied tussen Turkije en Syrië?

YPG krijgt steun van de Amerikanen maar ook van de Russen. Het Kremlin verleend tegelijkertijd steun aan het Syrische regime dat tegen Turkse aanwezigheid is in het land. Ondertussen verbeteren de laatste tijd wel de verhoudingen tussen Turkije en Rusland. President Vladimir Poetin lijkt daarom bezig met een balanceeract die niet vol te houden is.

Ondertussen is het maar de vraag of de YPG bij de Turkse inval steun krijgt van de Amerikaanse bondgenoot. Een woordvoerder van het Pentagon liet deze week weten dat Afrin niet „binnen het operatiegebied van de coalitie valt”. De Turkse minister van Buitenlandse Zaken Mevlüt Çavuşoğlu “verwacht niet dat bondgenoten terroristische organisaties steunen”.

    • Jorg Leijten