Turkse aanval op Syrische Koerden

Koerdisch gebied

Nadat Turkse topmilitairen Moskou bezochten, vuurde Turkije op Koerdisch gebied in Syrië, waaruit Russen waren vertrokken.

Leden van het Vrije Syrische Leger, dat gesteund wordt door Turkije. Hasan Kirmizitas/EPA

Turkije verklaarde deze vrijdag „de facto” te zijn begonnen met een offensief op het Syrische district Afrin. Het Turkse leger voerde zware artilleriebeschietingen uit op Afrin, dat in handen is van de Syrisch-Koerdische militie YPG. Maar de Turkse minister van Defensie Nurettin Canikli zei dat Turkse troepen nog niet de grens zijn overgestoken.

Het lijkt erop dat Rusland heeft ingestemd met een Turkse invasie. De stafchef van het Turkse leger en de baas van de inlichtingendienst waren donderdag in Moskou voor een onderhoud met de Russische stafchef. Afrin stond ongetwijfeld op de agenda. Een dag later meldde het Turkse staatspersbureau Anadolu dat tientallen Russische militairen zich terugtrokken uit Afrin. Het nieuws werd bevestigd noch ontkend door Ankara en Moskou. Maar waarnemers verwachtten dat een grondoperatie van het Turkse leger en zijn bondgenoten van het Vrije Syrische Leger niet lang op zich zal laten wachten.

Turkije zal geen grondoperatie riskeren zonder luchtsteun. En het luchtruim wordt gecontroleerd door Rusland, dat tevens 300 militairen in Afrin heeft gestationeerd. Maar daarnaast moet Turkije ook rekening houden met het Syrische regime, dat fel tegen de Turkse aanwezigheid in Syrië is. De Syrische onderminister van Defensie Faisal Meqdad waarschuwde dat de luchtafweer in paraatheid is gebracht en „klaar staat om Turkse vliegtuigen uit het Syrische luchtruim te schieten”.

De Turkse minister van Defensie reageerde laconiek op dat dreigement. „We weten dat Rusland het regime op grote schaal steunt. En we weten dat het regime beperkt is in zijn mogelijkheden om in zijn eentje te doen wat het zegt. Het is glad ijs.”

Lees ook: Stratego spelen in het noorden van Syrië

Focus op IS

De Verenigde Staten riepen Turkije vrijdag op om af te zien van de operatie. „We willen niet dat ze [de Turkse regering] geweld gebruiken maar we willen dat ze gefocust blijven op Islamitische Staat”, aldus een verklaring van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken. Maar de VS zullen de YPG niet te hulp schieten, want Afrin valt buiten hun invloedssfeer.

Afrin is geïsoleerd van twee andere Koerdische regio’s, in het noordwesten, die zich autonoom hebben verklaard. Het Vrije Syrische Leger veroverde in 2016, met Turkse steun, een gebied van 100 kilometer dat de twee Koerdische gebieden van elkaar scheidt. De Turken zien de YPG en zijn politieke tak, die in beide regio’s de scepter zwaaien, als een terreurgroep.

Granaten op Afrin

Het Turkse leger heeft posities ingenomen aan de noord- en westgrens van Afrin. Aan de zuidgrens van het district staan troepen van het Vrije Syrische Leger opgesteld. De YPG verklaarde dat er in de nacht van donderdag op vrijdag zeventig granaten op Afrin zijn afgeschoten. Daarbij zijn zover bekend geen doden gevallen.

„Als de dorpen in Afrin worden beschoten, dan zijn burgers, onder wie vrouwen en kinderen, gedwongen om hun huizen te verlaten en relatief veiliger open gebieden op te zoeken”, zei Rizan Habou van de lokale autoriteiten in Afrin tegen BBC Arabic. “De YPG en burgers zullen Afrin tot het laatste moment verdedigen.”

Ondertussen meldde het Turkse leger deze vrijdag dat er een burgerhospitaal in de door Turkije gecontroleerde Syrische stad Azaz was beschoten met artillerie. Daarbij vielen enkele gewonden, die naar ziekenhuizen in Turkije werden overgebracht. Het Turkse leger houdt de YPG verantwoordelijk. Die ontkent.

    • Toon Beemsterboer