‘Clinton zou een ramp zijn geweest’

Trump-aanhanger Kort voor en na de winst van Trump interviewde NRC-redacteur haar neef, fanatiek aanhanger. Wat vindt hij nu, een jaar later, van zijn president?

N’Dji Jockin Foto Robert Sargent

Vindt hij het niet erg dat de president waar hij zo dol op is met racisme geassocieerd wordt? „Het was Obama die het land beschadigde door met zijn rassenpolitiek tweedracht te zaaien.”

Is hij teleurgesteld dat Trump de traditionele conservatieve Republikeinse agenda uitvoert, in plaats van de grensmuur bouwt? „Hij wordt de hele tijd tegengewerkt door de gevestigde orde in beide partijen. Dit is zo’n gemakzuchtige manier om de prestaties van de Trump-regering te ondermijnen.”

Maakt hij zich zorgen over een mogelijke samenzwering tussen de Trump-campagne en Rusland? „Als het onderzoek van [speciale aanklager] Mueller íéts gaat blootleggen, zijn het de misdaden van de criminele, corrupte, linkse Clinton-clan.” ”

Mijn neef N’dji Jockin, Trumpfan van het eerste uur, lijdt aan een heftige vorm van whataboutism. Een populair Amerikaans tijdverdrijf aan beide zijden van het politieke spectrum – en van de president zelf – om alle kritiek op eigen standpunten of functioneren te pareren met ‘maar wat de andere kant doet is nog véél erger’. Die vijand, dat is volgens N’dji „de samenzwering van de linkse elite”: de Democratische partij met de Clintons aan het roer, ambtenaren van de deep state, de FBI voorop, en vooral ‘de media’. Kom er bij N’Dji niet mee aan dat Trump het land splijt of dat zijn presidentschap in het eerste jaar teleurstellend, schokkend of onwaardig is geweest.

Kansloze excentriekeling

N’dji (spreek uit: Oen-jeeh-jeeh) is opgevoed met wantrouwen tegen de gevestigde orde, vlakbij het progressieve San Francisco. Zijn moeder is een activistisch linkse zwarte vrouw, zijn Nederlandse vader mijn oom. N’dji (45) studeerde, reisde de hele wereld over, trouwde een Duitse tandarts, werd vader en zette een eigen bedrijf op. Hij stemde twee keer op Obama. Maar toen hij naar Florida verhuisde, veranderde hij langzaam in een „economisch nationalist”. Trump steunde hij al toen die nog een schijnbaar kansloze excentriekeling in de Republikeinse voorverkiezingen was.

Tijdens de campagne voor de presidentsverkiezingen in 2016 deed ik voor NRC een paar maanden verslag vanuit de VS en sprak ik mijn neef vaak over zijn politieke transformatie. Hij deed ook in de krant zijn verhaal, omdat hij Nederland wilde laten zien dat niet alle Trump-aanhangers deplorables zijn.

Sinds Trumps overwinning was N’Dji een paar keer in Nederland. In de familie wordt nauwelijks met hem over de Amerikaanse politiek gesproken. Sommigen geloven dat hij werkelijk gek is geworden, anderen willen het gezellig houden door het onderwerp te vermijden. Hij heeft om politieke redenen ook „veel vrienden verloren” de afgelopen jaren, zegt N’Dji.

Wij blijven er wel over praten. Om zijn argumenten kracht bij te zetten, bestookt hij me met ‘nieuws’ van zijn favoriete altright-bronnen: Breitbart, Zerohedge en Infowars. Soms gaan de berichten over successen van Trump, maar veel vaker gaan ze, ook veertien maanden na haar nederlaag, over iets wat Hillary Clinton misdaan zou hebben. „Trump is misschien niet perfect, maar zij zou een ramp voor het land geweest zijn.”

N’Dji geeft toe dat Trump wel iets meer zou kunnen doen om de president van alle Amerikanen te worden, in plaats van zich alleen te richten op zijn politieke basis. Maar hij is tegelijkertijd dol op de provocerende stijl waarmee Trump de politieke correctheid afschudt.

Iedereen die wij kennen zal de tax cut zien op zijn loonstrookje

De belastinghervorming en de economische bloei in de VS ziet hij als Trumps grootste prestaties: aandelenkoersen gaan door het dak en de werkloosheid is laag, juist ook onder minderheden. „Deels rijdt hij natuurlijk op de golf van voorspoed die al was ingezet, maar ik geloof dat het Trumps retoriek is die de economie en het zelfvertrouwen opstuwt en banen terugbrengt.”

N’dji heeft er daarom ook alle vertrouwen in dat de Republikeinen bij de midterm-verkiezingen, aanstaande november, hun meerderheden zullen behouden en dat Trump in 2020 herkozen wordt. „It’s the economy, stupid”, citeert hij de door hem zo gehate Bill Clinton. „Iedereen die wij kennen zal de tax cut zien op zijn loonstrookje.” Hij verwacht zelfs dat Trump beloond zal worden met een recordaantal stemmen onder Afro-Amerikanen en latino’s. „Zwarte Amerikanen zullen eindelijk de ketens doorbreken van de mentale plantages waar ze door de Democraten op gehouden zijn.” Dat onderzoeken en peilingen het tegendeel doen vermoeden, wuift hij weg. „Die zaten er in 2016 ook faliekant naast.”

Hij blijft ook „compleet overtuigd” dat de muur langs de Mexicaanse grens er komt. „Eén van zijn vele, vele, vele successen.”

Neonazi’s en blanke extremisten

Is er dan niets aan Trump waar hij gedesillusioneerd over is? Na lang nadenken uit hij voorzichtig wat kritiek op Trumps reactie op de extreem-rechtse demonstratie in Charlottesville, Virginia, waarbij in augustus een vrouw omkwam toen een man inreed op tegendemonstranten. „Ik zou van Trump verlangen dat hij zich stelliger distantieert van de neonazi’s en blanke extremisten die zich door zijn verkiezing gesterkt voelen.”

De kans dat hij zijn vertrouwen in Trump verliest, zoals hij gaandeweg teleurgesteld raakte in Obama, acht hij niet erg groot. „Als hij de economische belofte niet waarmaakt, zal ik daar ontevreden over zijn.” Maar dat wil niet per se zeggen dat het aan Trump ligt. „Als dit presidentschap niet slaagt, weet ik niet of ik kan zeggen dat hij degene is in wie ik teleurgesteld ben.”

Lees hier het interview van Emilie van Outeren met haar neef N’dji uit 2016: Ik ben het bewijs dat Trumpfans niet sneu zijn