Vreemde leider van al even vreemde coup

Óscar Pérez

Óscar Pérez kwam maandag bij een legeractie om. Wie was deze ex-agent die een coup zou hebben willen plegen in Venezuela?

Foto AFP

Ook na zijn dood blijft Óscar Peréz een bron van samenzweringstheorieën. Pleegde de oud-agent echt een coup tegen de autocratische president Nicolás Maduro? Of was zijn halfslachtige putsch juist door Maduro zelf georkestreerd? Is zijn dood een in scène gezette afleiding van de werkelijke problemen in Venezuela, bedoeld om grip te krijgen op andere tegenstanders?

Na zijn dramatische dood deze week, als gevolg van verwondingen die hij opliep bij een belegering door speciale eenheden, is hij voor veel Venezolanen een martelaar. Zijn filmpjes op Instagram, waarop hij met zwaar bebloed hoofd te zien was, hebben een onuitwisbare indruk achtergelaten.

Pérez, vader van drie kinderen, werd wereldnieuws in juni, toen hij met een gestolen politiehelikopter een gewapende aanval uitvoerde op het Hooggerechtshof in Caracas en het ministerie van Binnenlandse Zaken. Aan de heli hing een vlag met de tekst ‘Artikel 350’ verwijzend naar het artikel in de grondwet dat het recht op vrijheid van meningsuiting waarborgt. Na de aanval vluchtte hij en verscheen hij op sociale media samen met een groep gemaskerde mannen. Ze gaven aan geen politieke partij te vormen, maar zich te verzetten tegen het regime van Maduro. „Wij zijn nationalisten, patriotten”, zei Peréz. Maduro bestempelde hem als terrorist en staatsvijand en opende een klopjacht.

Critici waren ondertussen sceptisch. Hoe had hij relatief makkelijk zo’n aanval midden in de stad kunnen plegen? Was het niet een vooropgezet plan van Maduro zelf? Bovendien bleek Pérez oud-acteur te zijn: hij speelde in actiefilms.

Vervolgens bleef het even stil rond Pérez. Later dook hij weer op bij een demonstratie. Af en toe waren er berichten op sociale media. Rond Kerst zou hij een legerpost hebben ingenomen en wapens hebben buitgemaakt.

Tijdens de aanval deze week deelde Pérez via Instagram video’s waarin hij zei dat hij en zijn groep omsingeld werden. In paniek riep hij dat de regering hem uit de weg wilde ruimen en moedigde hij de bevolking aan te blijven vechten. „Ik wil Venezuela vragen de moed niet op te geven, blijf vechten en ga de straat op”, zei hij. In een volgende video, het bloed sijpelt langs zijn wangen, smeekt hij het leger te stoppen met schieten. „We hebben gewonden, we geven ons over!” schreeuwt hij. Bijna een dag na de aanval kwam de officiële bevestiging van zijn dood. „Óscar: een ware held, onze martelaar!”, rouwen Venezolanen op sociale media.