Het regent weer winsten, maar let op de addertjes

Jaarcijfers

De grote Nederlandse beursgenoteerde ondernemingen publiceren vanaf woensdag hun resultaten over 2017. Een voorspelling in zes trends.

Foto’s iStock, bewerking NRC

Vanaf woensdag regent het winsten, wanneer de grote Nederlandse beursgenoteerde ondernemingen hun resultaten over 2017 publiceren. De eerste is chipmachinebouwer ASML in Veldhoven. Wat zijn de trends dit jaar?

  1. Economisch hoogtij

    De economische groei overtreft de verwachtingen, in Nederland én in de hele Europese Unie. Dus reken maar op een reeks van hogere winsten en hogere dividenden voor beleggers. Sommige grote ondernemingen zullen ook een groter deel van hun toch al gestegen winsten uitkeren als dividend.

    Dat doen ze om twee redenen, waar zij liever niet mee te koop lopen. De eerste is: ze verdienen zoveel geld, dat ze eigenlijk niet goed weten waar ze dat op dit moment met genoeg rendement kunnen investeren. Een remedie daarvoor is ook het inkopen van eigen aandelen door een bedrijf, een vorm van juist níet ondernemen.

    De tweede reden: een hoger dividend moet beleggers tevreden stellen en daarmee bescherming bieden tegen activistische aandeelhouders. Activisten drongen vorig jaar bijvoorbeeld aan op het opbreken van AkzoNobel in aparte verf- en chemiebedrijven. Dat moet beleggers meer waar voor hun geld geven. Voedings- en zeepbedrijf Unilever moest zich ook verweren tegen een ongewenste overname. Vervolgens nam het Brits-Nederlandse concern een reeks van maatregelen om het rendement voor beleggers te verhogen, zoals de verkoop van de margarinedivisie.

    De financiële wereld kijkt met argusogen of ook farmaleverancier DSM zulke plannen heeft.

    De economie bruist, de werkloosheid keldert, het optimisme héérst. Lees ook: Daar zitten we dan, midden in de zeepbel
  2. Huizenhausse

    De prijsstijgingen van koopwoningen zijn een katalysator van economische groei. De Nederlandsche Bank becijferde eind vorig jaar dat de opleving van de huizenmarkt goed is voor een kwart van de economische groei. Het bedrijfsleven profiteert volop: van makelaars en zzp’ers tot bouwgiganten. Je zou de hausse terug moeten zien in de resultaten van Beter Bed en in die van bouwers als Heijmans, BAM en VolkerWessels. De bouwers hebben wel één manco: zo nu en dan vallen er nog lijken uit de kast uit de tijd dat ze te laag of zonder oog voor de risico’s inschreven op aanbestedingen. VolkerWessels en BAM moesten eind vorig jaar erkennen dat ze calculatiefouten hadden gemaakt bij de aanleg van een zeesluis bij IJmuiden.

  3. Vergrijzing

    Nederland wordt steeds ouder en een deel van de Nederlanders wordt, bijvoorbeeld dankzij de huizenhausse, ook steeds rijker. Wat doen ze met die rijkdom? De welvaart is gunstig voor vermogensbeheerders bij banken en verzekeraars. Maar ook voor fietsenmakers als Accel (Batavus), die meer elektrische fietsen kunnen verkopen.

  4. Het ‘boze’ buitenland

    Exportsuccessen en buitenlandse investeringen zijn de ruggengraat van Nederlandse multinationals. Dat maakt het bedrijfsleven wel kwetsbaar voor onverwachte gebeurtenissen.

    Eerste voorbeeld: de Britse uittreding uit de Europese Unie is al anderhalf jaar een factor van ernstige onzekerheid. De koers van het Britse pond heeft zich niet meer hersteld van de Brexit-val. Dat maakt overname in Engeland goedkoper. Wie durft straks daar een bedrijf te kopen?

    Staatsbedrijf NS durfde vorig jaar wel uit te breiden in Engeland, toen het een grote aanbesteding won om treinen te laten rijden van Londen naar Birmingham en Liverpool.

    Tweede voorbeeld: de nieuwe Amerikaanse belastingwetgeving. Olie- en gasbedrijf Shell kondigde eind december als eerste aan dat de verlaging van de Amerikaanse winstbelasting van 35 procent naar 21 procent een gunstige invloed zal hebben op de resultaten in de VS. Wie volgt?

    Voor Shell zit er ook een addertje onder het gras: het energiebedrijf kan een deel van eerdere verliezen in de VS niet meer verrekenen met toekomstige winsten. Dat kost tussen de 2 miljard en 2,5 miljard dollar.

  5. Ontwrichting

    Het is de angst van de gevestigde orde. Dat een nieuwkomer letterlijk uit het niets een complete bedrijfstak op z’n kop zet. Een tijdlang was de gedachte dat startende nieuwkomers de bedreiging waren, zoals de fintechbedrijfjes de profijtelijke krenten uit de pap van de banken en verzekeraars zouden nemen. Zoals Sandd en appende consumenten PostNL dwongen tot reorganisaties.

    Maar de grote bedreiging komt vooralsnog van de nieuwe grootmachten in de platformeconomie, zoals webwinkel Amazon. Supermarktketen Ahold Delhaize ondervond dat toen Amazon een Amerikaanse supermarktketen kocht. En beleggers en masse aandelen van supermarkten verkochten. Dus reken op de aankondiging van nieuwe tegenmaatregelen vanuit Zaandam.

  6. De nieuwe industriële revolutie

    ASML dat vandaag het jaarcijferseizoen aftrapt is een technologiereus. ASML maakt de machines voor de chips die apparaten slimmer maken. Maar er zijn meer kleinere bedrijven die hier een aandeel in hebben, zoals TKH (kabels en telecom) en Besi (toeleverancier van de chipindustrie).