Iedere dag wordt het Franse babymelkschandaal groter

Zuivelgigant Lactalis Mogelijk met salmonella besmette babymelk blijkt nog steeds te koop. President Emmanuel Macron eist sancties.

De Franse inspectiedienst DGCCRF controleert babymelkproducten in een apotheek in Orléans. Foto iStock

Na de uitbraak van een salmonellabesmetting had melkpoeder uit de fabriek van zuivelgigant Lactalis in het West-Franse Craon al half december volledig uit de handel moeten zijn. Maar op 2 januari kocht een moeder in het noordelijke Haubourdin bij een supermarkt van Leclerc nietsvermoedend een blik van het merk Milumel van de getroffen productielijn. Nadat ze haar zoontje een eerste fles had gegeven, zag ze de herkomst. Verontwaardigd belde ze Lactalis en Leclerc. En de lokale krant.

Ze bleek niet de enige. In wat iedere dag een groter voedingsschandaal wordt, slaat de Franse regering sinds donderdag een strenge toon aan. „De affaire-Lactalis is ernstig en heeft geleid tot onacceptabel gedrag”, zei minister van Economische Zaken Bruno Le Maire. Zijn woede richt zich zowel op de supermarkten als op Lactalis zelf, de grootste zuivelfabrikant ter wereld. President Emmanuel Macron eiste „sancties”.

Op 91 plekken nog te koop

Uit overheidscontroles van 2.500 supermarkten, apotheken en ziekenhuizen is gebleken dat op 91 plaatsen mogelijk besmette producten nog altijd te krijgen waren. Na Leclerc, hebben ook concurrenten Système U, Auchan en Carrefour erkend de producten te zijn blijven verkopen. Le Maire gelastte 2.500 nieuwe controles.

Maar Lactalis, dat in de sector bekendstaat om zijn weinig transparante bedrijfsvoering, is zelf ook tekortgeschoten, vindt Le Maire. Het bedrijf heeft volgens directeur Thierry Cotillard van supermarktconcern Intermarché „amateuristisch” en „chaotisch” gehandeld nadat de eerste tekenen over de besmetting duidelijk werden. Bij winkels was onduidelijk wanneer welk product uit de schappen gehaald moest worden. „Dit is nog nooit vertoond”, zei Cotillard tegen persagentschap AFP.

Lactalis heeft een jaaromzet van 17,3 miljard euro (2016) en volgens eigen opgave 75.000 werknemers in 85 landen. Het bedrijf uit Bretagne, dat zijn faam te danken heeft aan de ontwikkeling, in 1968, van een methode voor massaproductie van camembert van gepasteuriseerde melk, is bekend van de merken Président (kaas en boter), Bridel (boter, room, kaas) en Société (roquefort). Het is eigenaar van onder meer het Italiaanse Parmalat en het Amerikaanse Stonyfield.

Hoewel volgens de onderzoekskrant Le Canard enchaîné het bedrijf al in augustus wist dat er in de fabriek in Craon salmonella gedetecteerd was, is na een negatieve overheidssteekproef een maand later niets naar buiten gebracht. Terwijl in september al de eerste baby’s ziek werden, is pas na een verzoek van de Franse inspectiedienst DGCCRF begin december de productie helemaal stilgelegd. Alle babymelk van de merken Milumel, Picot en Taranis die vanaf 15 februari in Craon is gemaakt moest uit de handel. „De staat heeft de plaats ingenomen van een bedrijf dat in gebreke bleef”, zei minister Le Maire.

Na verklaringen van melkleveranciers die bevestigden dat Lactalis al langer op de hoogte was, heeft het Franse Openbaar Ministerie een onderzoek geopend. „Als er geen gevallen waren geweest van zieke baby’s, dan denk ik dat we het nooit te weten waren gekomen”, zei een van de leveranciers tegen radiozender Europe 1.

Tot nu hebben 35 baby’s in Frankrijk een salmonellabesmetting opgelopen, meldde overheidsagentschap Santé Publique France deze week. Achttien van hen moesten in het ziekenhuis opgenomen worden. Besmetting met salmonella kan tot heftige diarree, overgeven en uitdrogingsverschijnselen leiden.

De affaire is niet alleen gênant voor Lactalis zelf, maar ook voor de hele Franse voedingsindustrie. Tijdens een bezoek aan China van Macron reisde deze week een groot aantal bedrijven uit de voedingsmiddelenindustrie mee om deals te sluiten. Hun belangrijkste verkoopargument: de uitmuntende veiligheid van Franse voedselproducten. Zo werkt Lactalis-concurrent Sodiaal in Bretagne samen met het Chinese Synutra om aan de grote vraag naar babymelk te kunnen voldoen.