Hij scheurde 117 telefoonboeken in 5 minuten

Telefoongids De telefoongids was veel meer dan een naslagwerk, weet Wie scheurt er straks nog telefoonboeken?

Erik van Leeuwen scheurde telefoonboeken het liefst in de breedte, hier bij Wedden dat ik het kan in 2008, deed hij het in de lengte. Beeld: RTL

Als na dit jaar de Telefoongids niet meer gedrukt wordt, wat raken we dan kwijt? Twee procent van de Nederlanders vindt de Telefoongids nog onmisbaar. Onmisbaar waarvoor? Om een computerscherm op te hogen? Om bloemen in te drogen? Om een sinterklaascadeau in te verstoppen? Om cocaïne in te bewaren? Voor deze toepassingen zijn alternatieven te verzinnen.

Twee andere fenomenen zullen mogelijk verdwijnen met het einde van het papieren telefoonboek. Weinig demonstreert de kracht van wrijving zo goed als twee telefoonboeken. Leg de pagina’s van twee gidsen om en om over elkaar en probeer de boeken daarna los te trekken. Dat lukt niet. Je kunt er zelfs een caravan mee trekken. Door de wrijving tussen al die afzonderlijke pagina’s krijg je beide boeken met geen paard meer uit elkaar.

Iemand met veel kracht in zijn schouders scheurt het best in de lengte

Een ander fenomeen dat in Nederland op de tocht staat, is het breken van het record telefoonboekscheuren. Zoals een land zonder ijs geen wereldkampioen schaatsen levert, zal in een land zonder telefoonboeken moeilijk het wereldrecord telefoonboekscheuren worden verbroken.

De laatste Nederlander die voor zover bekend een record telefoonboekscheuren vestigde is Erik van Leeuwen, nu 50 jaar, manager in de beveiliging. In 1991 scheurde hij met een vriend, Peter Kingma, in vijf minuten 117 telefoonboeken door bij de 5 Uur Show, begeleid door een notaris, een hysterische Catherine Keyl en de ‘Popcorn Song’. „Peter werkte in die tijd als beveiliger bij de PTT en kon daar de hand leggen op een grote partij telefoonboeken”, vertelt Van Leeuwen telefonisch. „Hij scheurde ze in de lengte, omdat hij vooral veel kracht in zijn schouders had. Ik had sterkere vingers en kon goed knijpen, voor mij was het makkelijker over de breedte te scheuren.”

Bekijken het fragment hier:

Bij zijn volgende televisieoptreden, in 2008 bij Wedden dat ik het kan, demonstreerde Van Leeuwen de breedtemethode – eerst de rug breken en dan scheuren – maar gebruikte hij de langekantmethode om in één minuut 23 gidsen te scheuren – zwaarder maar sneller. Hij gebruikte toen weliswaar Gouden Gidsen, maar voor de prestatie maakte het niet uit, en in 2009 fuseerden beide gidsen bovendien.

Bekijken het fragment hier:

Van Leeuwen sloot met zijn optreden, zonder zich op dat moment te realiseren, het boek voor het telefoonboekscheuren op de Nederlandse televisie, met als hoogtepunt waarschijnlijk 1982. Het lukte bij De eerste de beste autocoureur Jan Lammers („Jij hebt in je leven heel wat afgescheurd”) en zanger Willem Duyn met zijn grote handen nog niet eens om er eentje klein te krijgen. Maar de Rotterdammer Jan Peitsman won het van een vegetariër en verscheurde dertig boeken in vijf minuten. In hetzelfde jaar scheurde Joop Kruis uit Amsterdam in de Frank Kramer Show het telefoonboek van Utrecht in zeven stukken. Volgens Kramer een wereldrecord.

Van Leeuwen heeft al jaren geen telefoonboek meer gescheurd. Hij heeft er thuis zelfs geen meer. „Misschien moet ik gaan trainen in cd’tjes breken.”

Lees ook: Papieren Telefoongids verdwijnt na bijna 140 jaar.
    • Martine Kamsma