Opinie

Immigratie afremmen kan maar op één manier

Het is naïef om te denken dat investeren in ontwikkelingslanden immigratie afremt, schrijft Frits Bolkestein. ‘Maak liever de anticonceptiepil populair.’

EPA/Mathieu Willcocks/WORLD PRESS PHOTO

Volgens de Verenigde Naties zal het aantal inwoners bezuiden de Sahara verdubbelen van de huidige 1,2 miljard naar 2,5 miljard in 2050 en dan nogmaals naar 4 miljard in 2100. De economische vooruitzichten voor die mensen zijn slecht. Velen zullen wonen in zogeheten failed states, zoals Somalië en Niger. Hun beste vooruitzicht is Europa. Althans, dat zullen de mensensmokkelaars hun wijs maken. Er zal dus een enorme aandrang komen om de reis naar het Noorden te ondernemen. De aantallen mensen die nu op de Middellandse Zee worden aangetroffen, zullen daarbij vergeleken in het niet verdwijnen. Zij vormen het topje van de ijsberg.

Het aantal kinderen dat per vrouw in Afrika wordt geboren, is schrikbarend hoog. In Mali is het ongeveer zeven. Van de jongvolwassen vrouwen in Niger trad 77 procent als minderjarige in het huwelijk.

Tegen het einde van het vorige kabinet is de begroting voor Ontwikkelingssamenwerking in de Tweede Kamer besproken. Die begroting bedraagt 4 miljard euro. De noodzaak van geboortebeperking is toen kort besproken. Geboortebeperking schijnt in de Tweede Kamer nog steeds een gevoelig thema te zijn hoewel de noodzaak toch overduidelijk is. Misschien is dit een overblijfsel van de christelijke invloed daar.

Lees ook: deze reportage over kindhuwelijken in India: ‘Ik wilde niet trouwen. Die jongen was analfabeet’.

Onlangs vond de EU-Afrika-top in Abidjan (Ivoorkust) plaats. Daar is besloten tot een Afrikafonds van 3,2 miljard dollar voor investeringen in dat werelddeel. Die gelden moeten leiden tot investeringen die jonge mensen moeten afbrengen van de gedachte naar Europa te emigreren.

Dit zal een illusie blijken te zijn. Ten eerste zal het lang duren vóór die investeringen vruchten afwerpen en arbeidsplaatsen scheppen. Voor zover dat gebeurt, ten tweede, zal de lokale welvaart stijgen en de wil te emigreren aanwakkeren. Het zijn immers niet de allerarmsten die hier komen maar zij die het geld hebben om de mensensmokkelaars te betalen. Ten derde zal het verschil in welvaart blijven bestaan. De televisiebeelden van westerse soaps zullen veel arme en niet zo arme Afrikanen stimuleren de overtocht te wagen, want zij denken dat wij allemaal hier zo leven. Ten vierde is de migratie naar Europa in het belang van de Afrikaanse landen zelf vanwege de zeer omvangrijke stroom van geldzendingen die eenmaal aangekomen migranten naar de landen van oorsprong sturen, waarvan het totaal op 600 miljard dollar per jaar wordt geschat.

Geboortebeperking zal het leven van moeders zeer verbeteren zodat er tijd en geld zal zijn om dochters naar school te laten gaan. Daardoor zullen die dochters op hun beurt weer minder kinderen willen krijgen en zo hun samenleving naar een hoger niveau tillen.

De regering zou een substantieel deel van de begroting voor ontwikkelingssamenwerking moeten besteden aan het verstrekken en populariseren van de pil. Minister Ploumen was bereid 3 miljoen daarvoor opzij te zetten. Dat bedrag is ridicuul, gezien het belang van de zaak. Het is te hopen dat minister Kaag als minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking realistischer zal zijn en bereid zal zijn meer te doen.

Lees ook: Regeerakkoord Rutte III: gemiste kans of knap staaltje werk?