Hoe de droom van Achilles ’29 uitliep op een drama

Achilles ’29

Achilles ’29 mocht in 2013 als eerste amateurclub uitkomen in de eerste divisie. Nu dreigt het einde. Het project liep uit op een drama, met tonnen aan schuld.

Het nakende faillissement van Achilles ’29 heeft tot een strijd geleid over de boedel: de spelers van de club. foto Bram Petraeus

Beduusd stond hij bij de lege plek op het parkeerterrein van sportpark De Heikant. Het was zaterdagavond 4 november en Guyon Philips was net als iedereen van Achilles ’29 in een vrolijke bui na de overwinning op rivaal De Treffers, totdat de voetballer bij zijn vertrek constateerde dat zijn leaseauto was verdwenen. Zijn eerste gedachte: wie jat er nou een Opel Karl op klaarlichte dag op een vol parkeerterrein tijdens de derby van Groesbeek?

Al snel bedacht hij een andere verklaring. Wetende dat Achilles zijn salaris niet één keer op tijd had betaald, stapte hij in de kantine af op Harrie Derks, het bestuurlijke brein van de club. Was de leaserekening wel betaald? „Hij zei toen van wel. Later hoorde ik dat de garage hem had geïnformeerd dat ze de auto kwamen weghalen. En dat ze mijn persoonlijke spullen zouden afgeven bij de club. Hij hield me voor de gek.”

De financiële problemen van Achilles resulteerden vorige week in het faillissement van de besloten vennootschap achter de club. Op verzoek van de belastingdienst werd de bv failliet verklaard door de rechtbank van Zutphen. De club heeft een betalingsachterstand van 400.000 euro bij de belastingdienst, plus zo’n twee ton bij overige schuldeisers. Achilles kan tot woensdag in beroep gaan, maar gezien de voorgeschiedenis is het moeilijk voor te stellen dat de problemen tijdig kunnen worden opgelost.

De familie Derks

Op De Heikant, pal naast Duitsland, tussen de uitgestrekte landerijen die eens de dropzone vormden voor Operatie Market Garden, is de grens bereikt. Zo rustig als hier de omgeving oogt, zo tumultueus verging het de amateurvereniging die hier huist. Een club van pioniers, die zich waagden tussen de grote jongens in het voetbal – en uiteindelijk verzopen.

„Het is een zware tijd”, verzucht Elrie Bakker-Derks in de sponsorlounge, het enige bestuurslid dat nog over is. Ze is telg van de bekende familie achter Achilles. Nog vijf van haar broers lopen er rond, van wie Harrie Derks (ex-voorzitter) en Frans (technisch manager) de boegbeelden zijn. Zij zijn volgens spelersvakbond VVCS ook verantwoordelijk voor de situatie die er is ontstaan.

„De spelers zijn belazerd doordat hun stelselmatig is beloofd dat er geld onderweg was”, zegt voorzitter Louis Everard. „De spelers zijn aan het lijntje gehouden.”

Achilles-aanvoerder Boy van de Beek: „Tja, leugens klinkt zo hard. Ik snap best dat het niet allemaal aan Achilles lag, maar het bestuur heeft steeds gezegd dat het geld eraan kwam. En dat was nooit zo. Zeg het dan ook niet.”

Vanachter haar koffie op De Heikant zegt bestuurslid Elrie Bakker-Derks dat ze het inmiddels wel gewend is, de boosheid die wordt geprojecteerd op de bestuurders van de club. „Hoort erbij als je je kop boven het maaiveld uitsteekt. En ja, we hebben fouten gemaakt. Als de curator concludeert dat het bestuur en de toezichthouders schuldig zijn aan wanbeleid, merken we dat wel.”

Eén ding wil ze gezegd hebben: als mensen haar en de anderen van wanbeleid betichten, moeten zij zich wel realiseren hoe moeilijk de afgelopen jaren zijn geweest. „We hebben als club een heel hoge rekening betaald voor een mislukt experiment van de KNVB, ook al hebben wij daar zelf ook een aandeel in gehad.”

In vogelvlucht vertelt ze hoe de club verstrikt raakte in de financiële risico’s die gemoeid waren met de pilot, waarbij Achilles in 2013 als eerste en enige amateurclub in de Jupiler League ging spelen. Al die eisen, die verordeningen van de KNVB. Scherpere lichtmasten. Camera’s op elke hoek van het terrein. Een gedegen jeugdopleiding. Alleen al de plannen die de club had moet inleveren bij de KNVB. „Een commercieel plan, een financieel plan, een voetbaltechnisch plan, een veiligheidsplan en een accommodatieplan. Zó’n stapel papier”, zegt ze, terwijl ze een stapel zo hoog als vijf bijbels op elkaar uitbeeldt.

Voldeed de club aan die voorwaarden, dan zou Achilles halverwege 2016 in aanmerking komen voor een proflicentie, aan het einde van de pilot. Totdat de KNVB die belofte bijstelde, als gevolg van de nieuwe voetbalpiramide en de gewijzigde promotie- en degradatieregelingen. De licentie bleef haalbaar, maar onder nieuwe voorwaarden: Achilles moest zich handhaven in het eerste jaar van de nieuwe voetbalpiramide: 2016-2017. Ofwel minimaal negentiende worden in een competitie met twintig clubs.

Het gewijzigde licentiebesluit had grote gevolgen. Investeerders en sponsoren kregen twijfels. Een grote geldschieter („één miljoen euro”) en een „flinke hoofdsponsor” trokken zich terug. Er ontstonden gaten in de begroting. De accountant zette groene seinen op rood. De jaarcijfers werden daardoor te laat ingeleverd (ook een eis in het profvoetbal), wat leidde tot een boete van uiteindelijk 72.000 euro en drie punten aftrek. Op vrijdag 5 mei, om 17 uur, werd de puntenmindering medegedeeld, drie uur voor de laatste wedstrijd tegen Jong PSV, waardoor Achilles nog voor de beslissende ronde was gedegradeerd. Het latere spoedappel bij de rechter was vergeefs.

Dilemma in het bestuur

Bakker-Derks is er nog kwaad om. „Het probleem is dat wij als amateurclub onder het regime van betaald voetbal vielen. 72.000 euro is tien procent van onze begroting. Je kunt ons niet hetzelfde straffen als andere clubs. Wij zijn Ajax niet.” Achilles hoopte de boete in termijnen te betalen, maar de KNVB verrekende het bedrag direct met de uitkering van tv-geld. Weer een klap.

Degradatie stelde de bestuurders voor een dilemma. Moesten ze hun ambitie blijven najagen? De club draaide altijd met verlies, had al sinds april moeite met het betalen van salarissen en moest het met vier ton van de KNVB minder doen, wegens het uitblijven van onder meer tv-gelden. Toch zette het bestuur door. Als de club het salarishuis goeddeels overeind hield zou er een sterke selectie staan die in de tweede divisie direct kon strijden voor promotie naar de eerste divisie. Het idee: één stap terug, twee vooruit.

„Ik zag het wel zitten”, zegt aanvaller Guyon Philips, die overkwam van Telstar. „We zouden net als eerstedivisieclubs overdag gaan trainen. Ik kreeg, als enige, een leaseauto en zou een volwaardig salaris krijgen. Met mijn vriendin ben ik speciaal van Hilversum naar Helmond verhuisd, zodat ik dichter bij Achilles woonde.”

Aanvoerder Boy van de Beek: „In ons team hadden veel jongens nog steeds de droom om als voetballer financieel onafhankelijk te worden. Zij waren net zo gedreven als Achilles. Ook het laatste half jaar hebben we er met de coach alles aan gedaan ons op het voetbal te richten.”

Ja, het was een missie met een risico, maar hoe had de club moeten weten dat de KNVB in oktober zou besluiten dat er dit seizoen niemand kan promoveren en degraderen van en naar de eerste divisie? Het hele plan van Achilles, in één klap achterhaald door de bittere realiteit. Bakker-Derks: „Een mokerslag. Sponsoren deden niets meer. Dat was het volgende steentje dat omviel.”

Salarissen werden steeds later betaald. „Op een gegeven moment mochten we niet meer over geld beginnen”, zegt Guyon Philips. „De trainer zei: of je levert je tas in, of je houdt je mond dicht. Maar dat doe je niet als je afhankelijk bent van dat geld. Toen we uit protest twee keer niet kwamen trainen, kwam het bestuur de kleedkamer in. Ze zeiden dat ze hierdoor sponsoren zouden verliezen en slechte pers zouden krijgen. Ze draaien de slachtofferrol om.”

Het nakende faillissement heeft geleid tot een strijd over de boedel van de bv: de spelers. Het gros van hen wil weg, murw gebeukt als ze zijn, maar dat kan niet zomaar. Een aantal van hen is via een profcontract uit eerdere jaren verbonden aan de bv en kan alleen weg via een transfer. Aan hen kan de curator nog geld verdienen; de transfermarkt is immers tot eind januari open. Stappen ze zelf op, dan geldt een opzegtermijn van circa vier weken. De overige spelers zijn ingeschreven bij Achilles als vereniging. Zij kunnen volgens de normale regels alleen in de zomer overstappen, tenzij de KNVB dispensatie verstrekt.

Elders meetrainen is verboden. Toen Philips vorige week op het veld stond bij FC Oss, stuurde de curator hem nog diezelfde dag een dreigende mail. Het bleek dat zijn oude club zijn tijdelijke aanwezigheid op de clubwebsite had gezet. „Ik moet toch wat om fit te blijven. Dat Achilles nog geld aan ons kan verdienen, is een waanidee. Ik ben vier keer van club veranderd in de Jupiler League en daar was nooit een euro mee gemoeid. Denk je nou echt dat er clubs zijn die nu gaan betalen voor een speler van Achilles?”

Op De Heikant zegt Elrie Bakker-Derks dat ze weinig met dat gevoel kan. „Ze mogen zeggen dat wij over hun rug geld willen verdienen, maar dan zeg ik: welkom in de grotemensenwereld.”

Hoewel volgens aanvoerder Van de Beek een groot deel van de spelersgroep niet meer voor de club wil spelen, is het niet zeker dat Achilles uit de competitie wordt gezet. De licentie waarmee de club in de tweede divisie speelt, behoort toe aan de vereniging waaraan de bv was gelieerd. Die valt buiten dit bankroet en zou mogelijk de spelers kunnen leveren die het seizoen verder kunnen afmaken, wanneer de huidige selectie is opgestapt.

Lees ook: De avonturiers van Achilles ’29 gaan spartelend ten onder
    • Fabian van der Poll