Pragmatisch Turkije zoekt toenadering

Bezoeken aan Duitsland en Frankrijk

Turkije zet stapjes richting Europa, maar in Goslar en Parijs werd duidelijk dat grote meningsverschillen voorlopig blijven bestaan.

Turkije en Duitsland hebben zaterdag kleine stapjes gezet om hun onderlinge relatie te verbeteren. Maar bij het bezoek van de Turkse minister van Buitenlandse Zaken Cavusoglu aan Duitsland bleek dat er grote meningsverschillen blijven tussen beide landen. Zijn bezoek was onderdeel van een charme-offensief om de relatie met Europa te herstellen. Een dag eerder was president Erdogan in Frankrijk.

Voor zijn eerste bezoek aan een groot EU-land sinds 2016 sprak Erdogan de wens uit vrienden te maken en vijanden te verliezen. In augustus vorig jaar, vlak voor de Duitse parlementsverkiezingen, riep hij Duitse Turken nog op niet op de CDU, de SPD en de Groenen te stemmen, want de drie grootste partijen waren „allemaal vijanden van Turkije”.

Erdogans draai komt voort uit pragmatisme. Turkije raakt meer geïsoleerd, met economische gevolgen. Europa is de grootste investeerder in Turkije, Duitsland is de grootste handelspartner. De Duitse export naar Turkije in de eerste negen maanden van 2017 met 5,9 procent gedaald.

In Parijs hoopte Erdogan steun te krijgen van zijn „vriend” en collega-president Emmanuel Macron voor hervatting van de onderhandelingen over EU-lidmaatschap. Geïrriteerd zei hij op de persconferentie, vrijdagmiddag, dat zijn land al „54 jaar in de wachtkamer van de EU” zit.

Dat erkende de Franse president. „Europa heeft zich niet altijd goed gedragen tegenover Turkije, door te laten geloven dat dingen mogelijk waren, terwijl ze dat niet helemaal waren.” Maar Macron, die vorig jaar na scherpe uitspraken van de Duitse bondskanselier Merkel nog zei „breuken te willen vermijden”, had zijn Turkse ambtgenoot niets te bieden.

De EU moet ophouden met de „hypocrisie dat een natuurlijke voortgang naar nieuwe onderhandelingsthema’s mogelijk is”, zei hij. „Het is duidelijk dat de recente ontwikkelingen en de keuzes van Turkije geen enkele vooruitgang in het proces toestaan.” Het heeft volgens de Franse president geen zin om te praten over het integratieproces, maar wel over „samenwerking, een partnerschap”.

Column Carolien Roelants pagina 15