In Wezep vragen ze zich af: hoe lang duurt de stilte nog?

Vliegveld In de dorpen die op de aanvliegroute van ‘Lelystad’ liggen neemt het verzet tegen het nieuwe vliegveld toe. „Wordt het hier net zo lawaaiig als vlakbij Schiphol?”

Koffie na de dienst in de protestantse Pauluskerk in Wezep. Foto Bram Petraeus

„‘Rituele rimpelingen’ noemen ze onze zorgen over Lelystad Airport!”, zegt Harry Talen, bezoeker van de Pauluskerk in Wezep na een zondagse dienst vol vrolijke zang en bijbelteksten. „Dat is toch pure arrogantie? Je zou denken dat ze na alle ellende met aardbevingen in Groningen wel beter zouden weten om terechte bezwaren van burgers weg te wuiven.”

Bij de oliebollen en koffie na deze nieuwjaarsdienst vallen bij veel meer kerkgangers cynisch de woorden ‘rituele rimpelingen’. Leen Verbeek (PvdA), commissaris van de koning van Flevoland, gebruikte die term in zijn nieuwjaarsspeech vorige week: „In 2018 worden de laatste voorbereidingen gedaan voor de opening - in april 2019 – van het vliegveld Lelystad”, zei hij. „De gebruikelijke, bijna rituele rimpelingen bij onze buurprovincies, zullen dit naar mijn mening niet uitstellen”.

Actiegroepen roeren zich

Dat zullen we nog wel zien, is de houding in Wezep. Behalve rondom de kerk is het zondagochtend muisstil in het Gelderse dorp. Maar hoe lang duurt die stilte nog? Wezep is één van de dorpen die op de aanvliegroute van ‘Lelystad’ liggen, en één van de plekken waar burgers zich de laatste weken nadrukkelijker zijn gaan roeren in actiegroepen en op sociale media.

„Politici in Den Haag denken: er zijn tien oude boeren boos, en die pruttelen wat,” zegt Danny van den Beld, inwoner van Wezep. „Maar het leeft hier heel breed. We snappen heus dat er érgens overheen gevlogen moet worden, misschien zelfs ook over onze achtertuin.”

Maar het steekt veel bewoners dat de overheid zoveel onduidelijkheid laat bestaan over hoe hoog vliegtuigen precies over gaan vliegen en hoeveel lawaai dat precies maakt. „Moeten we straks in de tuin in de zomer onze gesprekken onderbreken als er één overvliegt? Wordt het hier net zo lawaaiig als vlakbij Schiphol?”, zegt Van den Beld. „We zijn nooit goed geïnformeerd, nooit is ons iets gevraagd.”

Wat niet helpt: in de overheidsrapporten over de milieu- en geluidseffecten staan grote fouten. Het Nationaal Luchtvaart- en Ruimtevaartcentrum (NLR) bleek in oktober onjuiste gegevens te hebben aangeleverd over de geluidshinder van het vliegverkeer van en naar de luchthaven in Lelystad. Daardoor ontstaat bij veel inwoners een beeld van overheden die cijfers manipuleren om een politieke agenda door te drukken.

Zondagsrust in het centrum van Wezep.

Foto Bram Petraeus

Vliegtuigen die opstijgen vanaf Lelystad maken in de huidige plannen eerst een draai richting het noorden van Flevoland. Zo blijven ze uit het gedrang met het vliegverkeer van Schiphol. Nabij Wezep vliegen de vliegtuigen volgens de officiële cijfers op zo’n 1.800 meter over.

Volgens een factsheet over Lelystad Airport van de rijksoverheid zorgt dat voor 40 decibel lawaai. Vogels bij zonsopkomst kwetteren op zo’n zelfde geluidsniveau, maar de inwoners van Wezep vertrouwen die voorspelling niet. De vliegtuigen stijgen namelijk verder, precies op het moment dat ze over Wezep heen komen. Om hoogte te winnen zullen de motoren harder moeten draaien, met meer geluidsoverlast tot gevolg.

Door de onduidelijke, en soms dus zelfs foutieve, overheidsinformatie, circuleren onder de kerkgangers uiteenlopende feiten en cijfers. Over het aantal decibellen, over de exacte vlieghoogte. Voor veel kerkgangers is de Facebookpagina van actiegroepen zoals HoogOverijssel de belangrijkste bron van informatie over dit onderwerp.

Zondagsrust in het centrum van Wezep.

Foto Bram Petraeus

Verkiezingsstunt

In de gemeente Oldebroek, waar Wezep onder valt, is de ChristenUnie de grootste partij. Vrijdag zei die partij in enkele media dat „een zorgvuldig proces en het werken aan draagvlak veel belangrijker is dan april 2019 als openingsdatum”.

Maar ook dat stuit in de Pauluskerk op cynisme. „Ja, dan bekruipt mij toch het gevoel dat het een verkiezingsstunt is voor de gemeenteraadsverkiezingen binnenkort,” zegt Danny van den Beld. „Waar waren ze toen de beslissingen werden genomen en de stempels werden gezet op de plannen?”

Lees ook: Vliegveld Lelystad wellicht later open

Ook inwoner Bart van Aller hekelt de arrogantie in Den Haag. „Na de gemeenteraadsverkiezingen gaat het gewoon door,” verwacht hij. Van Aller had meer verwacht van de coalitiepartijen. „Ik stemde altijd CDA, maar dat doe ik nu niet meer. Van de ChristenUnie had ik ook meer verwacht. Men zegt daar wat, maar doet niks.”

Fractievoorzitter Engbert Jan Ruitenberg van de ChristenUnie in de gemeente Oldebroek hoopt dat zijn kiezers beseffen dat hij als lokale vertegenwoordiger weinig invloed heeft op het besluit. „Een landelijk thema wordt nu afgewenteld op de lokale politiek.” Hij hoopt op sympathie: „Want bij onze contacten in Den Haag maken we echt onze bezwaren kenbaar.”

Kerkgangers Cees-Jan Bloemendaal en zijn vrouw Hanneke Bloemendaal hebben „een klein beetje hoop” dat er nu naar de bewoners geluisterd wordt. Zij zijn twaalf jaar geleden vanuit Leiden naar Wezep verhuisd, „omdat hier nog de echte stilte van de natuur te vinden is”. Ze begrijpen dat vliegverkeer nodig is, zelf vliegen ze ook wel eens natuurlijk. „Maar er zijn nu zoveel fouten gemaakt, dat is onacceptabel.”

    • Wouter van Noort
    • Victor Pak