Opgevoed: Hoe maak je een levensgenieter van je kind?

Elke week legt een lezersvraag over opvoeding voor aan deskundigen.

Moeder: „Mijn man en ik staan heel bewust in het leven. Hoe we eten, wat we kopen, of iets milieuvriendelijk is, we nemen dat allemaal erg serieus, soms iets te serieus. We zijn allebei zo opgevoed. We moesten allebei door omstandigheden jong volwassen en zelfstandig zijn. We weten wat mensen elkaar kunnen aandoen, en zijn onze onbevangenheid daarover verloren.

„Dat kritische en perfectionistische heeft ons mooie banen opgeleverd, een mooi huis, een goed inkomen, maar het maakt ook dat we een beetje tobberig in het leven staan. Ik kijk altijd met bewondering naar anderen, die meteen op alles spontaan en blij kunnen reageren! Die zorgelijkheid wordt bij mij nog versterkt door de kwetsbare leeftijd die de kinderen hebben, misschien wordt het iets minder als de kinderen straks iets zelfstandiger zijn.

„Hoe voorkomen we nu dat we dat tobberige doorgeven aan onze kinderen? We hebben een dochter van 3 en een zoon van 9 maanden. Mijn dochter is de vrolijkheid en spontaniteit zelve, ik geniet daar zó van. Ik zou graag willen dat ze zo positief in het leven blijft staan. Maar gaat dat lukken als ze ouders heeft als wij. Ik heb me even verdiept in dat ‘positieve opvoeden’ waar je nu zoveel over hoort, Triple P: het Positief Pedagogisch Programma, maar dat vond ik te oppervlakkig.”

Naam is bij de redactie bekend. Deze rubriek is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen. Wilt u een dilemma voorleggen? Stuur uw vraag naar opgevoed@nrc.nl.

Warme betrokkenheid

Bas Levering: „Met de ouders is niks aan de hand. Er bestaan geen recepten voor een goede opvoeding, ook geen om van kinderen levensgenieters te maken. Maar als ouders de kunst van het genieten verstaan, zullen de meeste kinderen daar veel van opsteken. Uit een onderzoek naar waardering van groepsleiders in gezinsvervangende tehuizen werd ‘positieve sfeerbepaler’ als zeer relevante eigenschap gemeld.

„Ouderschap verplicht tot optimisme. Die verplichting drukt zwaarder sinds we ervoor kunnen kiezen om geen kinderen te nemen. Ik ben ervan overtuigd dat het wel los zal lopen met de negatieve invloed van tobberigheid in dit gezin. Deze ouders denken echt na over wat ze hun kinderen willen meegeven, maar ze hebben ook oog voor het plezier van hun kinderen. Die warme betrokkenheid zal zijn uitwerking niet missen. Daar doet het overbewuste ouderschap echt niets aan af.

„Ik vind het sterk dat de moeder zich niet heeft laten overhalen door de opdringerige reclame van de ‘positive parenting’. Haar ambities reiken verder dan het gemaakte belonen van gewenst gedrag.”

Breek uit de regels

Liesbeth Groenhuijsen: „Wat hebben deze kinderen het getroffen met hun ouders, die zo bewust met hun toekomst bezig zijn. Als het zorgelijke thuis zo heftig zou zijn als moeder vreest dat het is, zou het dochtertje niet zo vrolijk zijn, dus er is duidelijk ruimte voor plezier in dit gezin. Dat kan moeder versterken door met haar kleuter te gaan zingen, sporten, kleuren, verven; activiteiten die een mens uit dat strakke volwassen lijf hijsen. Ik zie veel vaders en moeders die door werk en zorg een beetje overbelast zijn. Probeer als ouders tijd en rust voor verwondering over je kinderen te houden.

„Breek af en toe eens uit die regels. Je zou een ‘vrije zaterdag’ kunnen invoeren: dan gaan we lekker patat eten of kopen een onverantwoord stuk speelgoed.

„Een valkuiltje zie ik wél: moeder moet niet proberen te compenseren wat ze zelf als kind aan ‘lichtheid’ gemist heeft. Een kinderleven blijft niet onbevangen. Kinderen moeten tegenslag mogen meemaken en het verdriet daarover. Daarvan leren ze: het gaat over, en er komt weer iets nieuws.”

    • Annemiek Leclaire