Oekraïne pakt huiselijk geweld aan met strenge wetgeving

Zo kan een man die zijn vrouw slaat vijf tot tien jaar cel krijgen en wordt de mishandeling van een gezinslid zwaarder bestraft dan andere mishandeling.

Een parlementaire bijeenkomst in Kiev. Foto Valentyn Ogirenko/Reuters

Oekraïense vrouwen begonnen het nieuwe jaar met een opsteker. Deze donderdag tekende president Porosjenko een pakket maatregelen dat korte metten moet maken met huiselijk geweld. Goede wetgeving ontbrak tot nog toe in het land, waar tienduizenden – vooral vrouwen en kinderen – jaarlijks te maken krijgen met geweld binnen het gezin.

De wetgeving wordt door activisten zelfs een van de meest vooruitstrevende genoemd van Oost-Europa, al treedt een deel ervan pas over een jaar in werking, zo schrijft de BBC. De wet moet bescherming bieden aan slachtoffers van huiselijk geweld, ongeacht of dat van fysieke, psychologische of economische aard is.

Justitie krijgt meer mogelijkheden om geweldplegers, die voorheen meestal vrijuit gingen, te vervolgen. De straffen worden hoger, iemand die zijn vrouw slaat riskeert vijf tot tien jaar cel. Daarbij wordt de mishandeling van een gezinslid volgens de nieuwe regels zwaarder bestraft dan andere mishandeling, net als wanneer kinderen getuige zijn van het geweld.

Parlementariër Irina Loetsenko van Porosjenko’s regeringspartij beloofde in december de oprichting van meer opvangcentra en een hotline waar huiselijk geweld gemeld kan worden. Wanneer een vrouw haar partner uit zelfverdediging ombrengt, zal die omstandigheid voortaan worden meegewogen en zal maximaal vijf jaar cel kunnen worden geëist.

Lees ook over huiselijk geweld in Rusland: Op huiselijk geweld staat in Rusland straks alleen een boete

Conventie van Istanbul

Mensenrechtenactivisten zijn verheugd. „Vroeger was het zo, dat als Vasja met een bijl achter Peter aanzat, dat werd gezien als poging tot moord. Maar als Vasja met een bijl achter zijn vrouw Masja aanrende, dan was het maximaal een administratief gevalletje”, zo vatte Amnesty-directeur Oksana Pokaltsjoek de situatie samen voor de BBC.

De wet is een voortvloeisel uit een langlopende politieke discussie rond de ratificering van de Conventie van Istanbul door Oekraïne, die zich richt op de bestrijding van huiselijk geweld. De conservatieve Oekraïense kerkenraad keerde zich tegen een ratificatie, waarop het parlement wetgeving opstelde die tegemoetkomt aan de meeste punten uit de conventie.

Huiselijk geweld wordt binnen families vaak van generatie op generatie doorgegeven. Lees daarover: Hoe voorkom je dat slachtoffers daders worden?
    • Eva Cukier