Russisch dopingbrein niet bij WK voetbal

Vitali Moetko

De Russische oud-minister Moetko trad woensdag af als voorzitter van het organisatiecomité van het WK voetbal in Rusland.

De Russische delegatie na de toekenning van het WK voetbal 2018. Links de voormalig minister van Sport Vitali Moetko. Foto Kremlin.ru

Vitali Moetko wordt langzaam naar de uitgang gedirigeerd, in de hoop dat het gezichtsverlies voor Rusland binnen de perken blijft. Moetko (59) was niet alleen minister van Sport, hij was ook voorzitter van de Russische voetbalbond, en de voorzitter van het uitvoerend comité van het WK voetbal, deze zomer in Rusland. Sinds afgelopen woensdag bekleedt hij geen van deze functies meer.

Man achter doping in Sotsji

Volgens de antidopingorganisatie Wada was Moetko de uitvoerder van een dopingprogramma zoals de wereld nog nooit heeft gezien. Tijdens de Olympische Winterspelen van Sotsji bleven Russische sporters gewoon steroïden spuiten – omdat ze wisten dat ze niet konden worden betrapt. Het Russische dopinglaboratorium onder Grigori Rodtsjenkov stond onder controle van Moetko. En het waren medewerkers van de Russische geheime dienst FSB, meldde de Wada, die de besmette urinestalen van de Russische sporters verwisselden met flesjes schone urine.

Rusland won 13 gouden medailles in Sotsji, en eindigde als eerste in het medailleklassement. Maar sinds het onderzoek van de Wada en het Internationaal Olympisch Comité (IOC) is het aantal gouden medailles teruggelopen tot 9, en is Rusland gezakt naar de vierde plaats – net boven Nederland. Nederland kan nog stijgen, want het IOC is nog bezig met onderzoek naar de B-stalen van Sotsji.

Begin december maakte het IOC bekend dat de Russische ploeg niet welkom is op de Winterspelen in Pyeongchang in Zuid-Korea – alleen ‘neutrale’ atleten mogen meedoen. In Rusland werd er schande van gesproken. Maar het Kremlin had al langer rekening gehouden met de gevolgen van het dopingschandaal. In oktober 2016, kort nadat de onafhankelijke onderzoekscommissie onder leiding van sportjurist Richard McLaren zijn conclusies bekend had gemaakt, werd Moetko benoemd tot vicepremier voor ‘jeugd en sportzaken’. Dat klonk goed, maar iedereen die ook maar iets snapt van de machtsverhoudingen in Moskou wist toen al dat de minister was weggepromoveerd.

Kremlin vindt hem risico voor WK

In de afgelopen weken moet het Kremlin tot de conclusie zijn gekomen dat Moetko een risico is voor het WK voetbal. Eerst liet Moskou weten dat hij een ‘sabbatical’ nam van zes maanden. Afgelopen woensdag werd bekend dat Moetko aftreedt als de organisator van het voetbaltoernooi in Rusland. De man die in 2012 het WK binnenhaalde mag zich deze zomer niet vertonen op de tribunes.

Dat is een hard gelag voor een loyale apparatsjik, die in 1980 als 22-jarige toetrad tot de communistische partij, maar pas carrière maakte in het Sint-Petersburg van burgemeester Anatali Sobtsjak en zijn rechterhand – Vladimir Poetin. Moetko was voorzitter van FC Zenit, en werd aan het begin van de eeuw de grondlegger van de Russische voetbalcompetitie nieuwe stijl – met veel geld van overheidsbedrijven als Gazprom. Moetko’s hoogetepunt kwam in 2012, toen de FIFA het WK voetbal toewees aan Rusland. Zijn beroerde Engels was toen al een bron van vermaak.

Zijn aftocht deze week werd gedekt. Vitali Moetko, zo zei parlemenntariër Dmitri Svysjtsjev, „heeft begrepen welke risico’s er bestaan, en welke slag er kan worden toegebracht aan het WK voetbal.”