Toettoet, daar komt het TukTukToilet

Ook vrouwen moeten naar het toilet kunnen op straat. Vijf ontwerpers bedachten een oplossing.

Het TukTuktoilet kan naar drukke plekken gereden worden.

Van de ene op de andere dag werd Cathelijne Hornstra (46) in september het gezicht van een zeikwijvenbeweging. Dat ging zo. Hornstra (46), IT-er van beroep, niet per se een activistisch type, zag een „domme” rechter op tv. „Hij zei dat vrouwen gewoon in zo’n plaskrul voor mannen moeten gaan, dat kán helemaal niet.” Dan hangt de blote bil in het zicht van eventuele voorbijgangers.

Hornstra riep op Facebook alle „zeikwijven” van Nederland op om foto’s van zichzelf te maken terwijl ze probeerden op een plaskrul te plassen. Honderden mensen stuurden beelden in. Hornstra deed de woordvoering – wekenlang werd ze platgebeld door media.

De ophef in september kreeg eerder deze week een staartje in Kerkrade. Daar deden vijf ontwerpbureaus mee aan een wedstrijd oplossingen bedenken voor het ‘wildplasprobleem’. Het was randprogrammering van een expositie in het Cube design museum: ‘Everything You Always Wanted to Know About Toilets’.

Hornstra mocht de winnaar mede bepalen. Het ‘TukTukToilet’ – een wc bovenop zo’n klein autootje dat vooral in Azië populair is, stak er met kop en schouders bovenuit. „Je kunt de wc brengen naar plekken waar er behoefte aan is. In Amsterdam kun je ze bijvoorbeeld ’s nachts op het Leidseplein neerzetten.” Celine de Waal Malefijt van Studio KNOL is een van de bedenkers. „We willen een app ontwikkelen zodat je kunt zien waar ze staan en waarmee je ze in sommige gevallen zelf kunt oproepen.” Ieder autootje heeft een bestuurder die ook toiletmevrouw of -meneer is.

Drie van de vijf deelnemende ontwerpers bedachten systemen om bestaande toiletten beter vindbaar te maken. Zoals ontwerpstudio TOOV. Zij stellen een ‘plasplezierkaart’ voor waarop staat aangegeven waar je van een toilet gebruik kunt maken. In openbare gelegenheden maar ook in woningen van mensen die hun wc beschikbaar stellen.

Ontwerpers Hannah Schubert en Thomas Tiel Groenestegen stellen voor om groene ‘plas-oases’ in de stad aan te leggen: afgeschermde perkjes waar mensen hun behoefte kunnen doen.

Er is een redelijke kans dat het prijswinnende TukTukToilet binnenkort opduikt: de studio krijgt vijfduizend euro om het idee verder te ontwikkelen. De definitieve oplossing voor zeikwijven is het niet, zegt Hornsta. „Je moet ervoor betalen, terwijl mannen gratis kunnen.” Ze overweegt nieuwe acties om het plasprobleem in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen op de kaart te zetten. Hornstra vindt dat gemeenten ervoor moeten zorgen dat vrouwen – en mensen met darmklachten – overal gratis naar de wc kunnen. „Als ik er tijd voor heb. Ik heb gewoon een baan.”