Erdogan leidt verzet moslimwereld tegen Trump

Israël

Op een conferentie voor Islamitische samenwerking toonde de Turkse president zich de felste criticus van Trumps Jeruzalem-besluit.

De Turkse president Erdogan Foto Sedat Suna/EPA

De Turkse president Erdogan heeft een conferentie van de Organisatie voor Islamitische Samenwerking (OIC) aangegrepen om zich op te werpen als leider van de moslimwereld. Erdogan had de 57 lidstaten van de OIC dinsdag bijeengeroepen in Istanbul in reactie op de Amerikaanse erkenning van Jeruzalem als hoofdstad van Israël. In zijn openingsspeech noemde hij Israël niet voor het eerst een „terreurstaat”.

Erdogan heeft de leiding genomen in het verzet tegen het Amerikaanse besluit om de ambassade – in ieder geval op papier – te verhuizen van Tel Aviv naar Jeruzalem. Van alle islamitische leiders had hij de felste kritiek. Hij verklaarde Jeruzalem „een rode lijn voor moslims”, noemde Trumps besluit „van nul en gener waarde” en karakteriseerde Israël als een „staat die kinderen vermoordt”.

Tijdens de conferentie probeerde Erdogan de lidstaten achter een slotverklaring te krijgen die Oost-Jeruzalem erkent als hoofdstad van een toekomstige Palestijnse staat. Uiteindelijk werd dat veranderd in een oproep aan de wereld om de staat Palestina te erkennen met Oost-Jeruzalem als bezette hoofdstad. In zijn slotverklaring zei Erdogan dat het „ondenkbaar” is dat de VS nog langer de rol van bemiddelaar spelen in het conflict. „Dat proces is nu voorbij”, aldus Erdogan.

Lees ook: Lees ook: EU en Israël botsen over Jeruzalem

De harde woorden van de Turkse president doen het goed bij zijn eigen achterban en bij de bevolking van andere landen in de regio. De controverse rond Jeruzalem is voor Erdogan een dankbare afleiding van een politiek explosieve rechtszaak in New York. Daar heeft een kroongetuige verklaard dat Turkse ministers en staatsbanken betrokken waren bij een complot om de Amerikaanse sancties tegen Iran te ontduiken. Erdogan zou ervan op de hoogte zijn geweest.

Door het Jeruzalem-besluit lijkt Erdogan zijn geloof in Trump definitief kwijt te zijn. Lange tijd onthield hij zich van persoonlijke aanvallen op de Amerikaanse president, met het idee dat ze uit hetzelfde populistische hout zijn gesneden en hij met Trump deals zou kunnen sluiten, zoals over vrijlating van de kroongetuige.

Maar nu uit hij onverbloemd zijn teleurstelling in Trump. „Hé Trump, wat moet ik nog meer uitleggen om dit te bewijzen. Alles is duidelijk… Op dit moment probeert Lord Trump heel Palestina aan Israël te geven.” Volgens Erdogan heeft Trump Israël beloond voor mensenrechtenschendingen. „De persoon die hen deze prijs heeft gegeven, zelfs al staat hij helemaal alleen hierin, is Trump.”

    • Toon Beemsterboer