Opinie

Bang voor de sleepwet? Koop dan ook geen Amazon-gadgets

Internetbedrijven verdienen net zoveel argwaan als inlichtingendiensten, betogen en .

De Kiesraad heeft 384.126 verzoeken voor het houden van een referendum over de nieuwe Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (ook wel sleepwet of aftapwet genoemd) als geldig aangemerkt. Meer dan genoeg voor een raadgevend referendum op 21 maart 2018, gelijktijdig met de gemeenteraadsverkiezingen.

De vraag is echter of de mensen die zich zorgen maken over de bevoegdheden van overheidsdiensten ook zo ongerust zijn over de manier waarop commerciële bedrijven data over ons verzamelen en gebruiken. Denk aan de wereldwijd actieve internetwinkel Amazon. Dit miljardenbedrijf legt zich sinds een aantal jaar toe op ‘internet of things’, een ontwikkeling die ervoor zorgt dat steeds meer draagbare en huishoudelijke apparatuur continu met elkaar en met het internet in verbinding staan en privacygevoelige gegevens uitwisselen.

Spil in dat web is Amazons Alexa, een digitale assistent die reageert op stemcommando’s en je zodoende de hele dag afluistert. Alexa kan ook een boodschappenlijst voor je samenstellen, je agenda beheren en je verwarming regelen. Ben je niet thuis als de pakketbezorger voor de deur staat? Geen probleem: met de Amazon Key ontgrendel je op afstand voor hem of haar de voordeur. Vertrouw je het niet? Dan kun je online meekijken met de Cloud Cam.

Al deze producten zijn gelinkt aan slechts één account met slechts één wachtwoord. Dit is zonder meer de achilleshiel van Amazon. De praktijk wees al meerdere malen uit dat het relatief simpel is om zo’n account te hacken. Dat ondervonden reeds Wired-journalist Mat Honan en softwareontwikkelaar Eric Springer – beiden brachten hun verhaal in de media. Verder is gebleken dat accounts van bedrijven die Amazon als verkoopplatform gebruiken ook niet altijd even veilig zijn.

De slimme producten van Amazon brengen dus geheel nieuwe risico’s met zich mee. Gehackte accounts worden door het bedrijf afgedaan als incidenten, maar kunnen gigantische gevolgen hebben voor de consument. Het enige wat onbevoegden weghoudt van je hele hebben en houden, oftewel je Amazon-omgeving, is je account beveiligd met een relatief simpel wachtwoord. Lukt het iemand dat te achterhalen, dan zou hij eerst rustig kunnen onderzoeken welke spullen het stelen waard zijn en daarna – zonder braaksporen – je voordeur ontgrendelen om de buit in te laden. Stel je eens voor bij hoeveel huizen en kantoren er ingebroken kan worden als de centrale server met alle Amazon Keys gekraakt wordt.

Amazon overschrijdt wat ons betreft een kritieke grens met Alexa, Amazon Key en Cloud Cam. De energie die burgers in protesten tegen de ‘sleepwet’ steken, staat ondertussen in schril contrast met de aandacht die deze burgers als consumenten besteden aan de risico’s van dit soort gadgets. Verder heeft natuurlijk ook de politiek een verantwoordelijkheid in het beschermen van de consument met wet- en regelgeving.