Compensatie voor mkb-derivaten duurt weer langer

Herstelkader

Banken moeten duizenden mkb-klanten compenseren voor verliezen op rente-derivaten. Dat blijkt moeilijker dan gedacht.

Het hoofdkantoor van de Rabobank aan de Utrechtse Croeselaan. Foto Jeroen Jumelet/ANP

De uitvoering van het omvangrijke plan om duizenden mkb’ers te compenseren voor geleden verliezen op rentederivaten, loopt opnieuw vertraging op. Anders dan eerder toegezegd, hoeft het merendeel van de ondernemers die in aanmerking komen voor schadeherstel dit jaar niet meer te rekenen op een voorstel van zijn bank.

Dat heeft de Autoriteit Financiële Markten (AFM), die toezicht houdt op de uitvoering van het zogenoemde ‘Herstelkader Rentederivaten’, vrijdagavond bekendgemaakt. Deze zomer kondigde de AFM al aan dat twee van de zes betrokken banken hun voornemen niet zouden waarmaken om al hun klanten voor het einde van het jaar een compensatievoorstel te doen. Nu schrijft de toezichthouder dat slechts twee banken die deadline wél gaan halen. Het gaat daarbij bovendien om de partijen met de minste gedupeerde mkb’ers in hun bestand.

Volgens de AFM hebben de banken last van auomatiseringsproblemen en zijn hun systemen niet ingericht op „grootschalige historische reconstructies”. Die zijn nodig om de hoogte van de compensatie voor iedere klant afzonderlijk te kunnen berekenen. Van de vier banken die er langer over doen, verwacht er één komende zomer alle aanbodbrieven te hebben verstuurd. De andere drie hebben nog een half jaar langer nodig. Maar ook die voornemens zijn niet in steen gebeiteld, stelt de AFM. Want: „Het is onzeker wanneer de problemen zijn opgelost”, aldus de toezichthouder.

Kredietcrisis

Anderhalf jaar geleden stemden Rabobank, ING, ABN Amro, SNS, Van Lanschot en Deutsche Bank ermee in om zo’n 24.000 contracten van ongeveer 19.000 mkb-klanten opnieuw te bekijken en eventuele herstelacties uit te voeren. Deze banken hadden hun mkb-klanten in de jaren daarvoor op grote schaal derivaten verkocht met de boodschap dat zij zich beter konden indekken tegen een stijgende rente. Na de kredietcrisis van 2008 daalde de rente echter en als gevolg daarvan moesten de mkb’ers juist bijbetalen. Velen van hen kwamen hierdoor in de problemen.

Rabobank heeft met 11.000 klantendossiers die ze tegen het licht moet houden veruit de grootste probleemportefeuille, gevolgd door ABN Amro. Rabo heeft 700 miljoen euro opzij gezet om de schadevergoedingen aan mkb-klanten te kunnen betalen.

Nu de herstelbetalingen vertraging oplopen, keren de betrokken banken wel vast voorschotten uit. Kwetsbare klanten krijgen zelfs een voorschot dat in buurt komt van de uiteindelijke compensatie waar zij aanspraak op maken. Zo hebben Rabobank en ABN Amro in de periode tot 31 oktober in totaal bijna 400 miljoen euro aan voorschotten uitgekeerd.

    • Joris Kooiman