Column

De val van een humorist

We beginnen in Nederland gewend te raken aan de onthullingen over seksueel misbruik in Amerika. Misschien dat het nieuws over de schrijver-radiomaker Garrison Keillor (75) vorige week daarom niet tot ons doordrong. Hij werd door een vrouw beschuldigd van ongepaste aanraking – en meteen was het gedaan met zijn indrukwekkende carrière.

Keillor is een beroemdheid in Amerika. Hij had van 1994 tot 2016 voor de Minnesota Public Radio (MPR) een wekelijkse liveradioshow, getiteld A Prairie Home Companion, die ook landelijk miljoenen luisteraars trok. Hij hield daarin tussen de muzikale bedrijven door een lange, humoristische monoloog waarin hij vaste personages uit het fictieve dorp Lake Wobegon opvoerde.

Later speelde Keillor zichzelf in de nogal zouteloze speelfilm, ook A Prairie Home Companion getiteld, die Robert Altman over zijn radioprogramma maakte. Toen hij met dat programma ophield, belde president Obama om hem geluk te wensen.

Dankzij zijn droogkomische humor en stilistische vernuft werd hij wel vergeleken met schrijvers als Mark Twain en James Thurber. Zijn monologen kwamen in boeken terecht die hoge oplagen haalden en in de jaren tachtig ook in het Nederlands werden vertaald. Kees van Kooten is een groot bewonderaar van Keillor – hij nam twee van diens verhalen op in zijn bloemlezing van humoristische verhalen Mijn plezierbrevier. Een ervan is het wrange De zondag van de dronkaard, waarin een alcoholist zich voorneemt nooit meer te drinken.

Van Kooten interviewde hem voor de VPRO-radio, bij welke gelegenheid Keillor met zijn „prachtig sonore, maar zachte en bijna lijzige stem” zei : „Hoe subtieler en terloopser de humor, des te leuker ik het vind.” Keillor groeide op in een streng gereformeerd milieu. Misschien ontstond daar de melancholieke, enigszins sombere onderstroom van zijn werk. Vroeger stond hij bekend als een verlegen, sociaal onhandige man, eigenschappen die hij als performer goed wist te verhullen.

Hij heeft twee kinderen uit drie huwelijken. Het verlies van privacy als gevolg van zijn roem heeft hij altijd verafschuwd. Zo weigerde hij in 1987 zijn biograaf Michael Fedo furieus alle medewerking, terwijl hij dreigde met juridische stappen. Het boek, The Man from Lake Wobegon, kwam er tóch. Had hij misschien toen al iets te verbergen?

MPR heeft nu de samenwerking verbroken en is ook opgehouden met herhalingen van zijn radioshow. The Washington Post zal niet langer zijn wekelijkse column publiceren. Dit alles vanwege een beschuldiging van ongepast gedrag door een vroegere medewerkster. De vrouw wil anoniem blijven, het onderzoek loopt nog. Volgens Keillor had hij alleen haar blote rug gestreeld in een poging haar te troosten. Ze deinsde terug, hij bood meteen zijn excuses aan en herhaalde die per mail. Ze zou het hem hebben vergeven. „We gingen vriendschappelijk met elkaar om tot onlangs haar advocaat belde”, aldus Keillor.

Hij had het gevoel dat hij in een van zijn eigen verhalen terecht was gekomen. „Verbijsterend”, noemde hij de situatie. „Ik heb extreem hard gewerkt aan een show waarvan ik al bijna vijftig jaar houd, en iemand anders kan het op één morgen affakkelen – en er blijft niets van over.”

Wordt ongetwijfeld vervolgd.