Sportieve advocaat die nooit haast had

Jan Willem Koeleman (1963-2017) had als bevlogen letselschade-

advocaat een voorliefde voor zeer complexe zaken.

Links: Jan Willem Koeleman met zijn gezin. Rechts: In de rechtszaal tijdens een zitting over de Faro-vliegramp in 2014.

Vader, echtgenoot, advocaat, sportman, corpslid, brulboei, gevoelsmens, doorzetter, grappenmaker. In alles wat Jan Willem Koeleman was of deed, was hij vooral zichzelf. En dat, denken zijn nabestaanden, is waarschijnlijk de reden dat hij overal waar hij kwam zo opviel. De reden dat er een pagina vol rouwadvertenties met zijn naam in de krant stond, nadat hij eind oktober tijdens een triatlon op Sardinië overleed. Dat er tijdens de afscheidsdienst in de Utrechtse Janskerk geapplaudisseerd en gezongen werd toen de kist naar buiten werd gedragen. Hij was iemand die gewaardeerd werd om hoe hij was. Excentriek. Eigen en wijs.

Jan Willem werd in 1963 geboren in Athene. Hij was acht maanden oud toen Jan-Hein Koeleman en Margreet Koeleman-Nysingh hem adopteerden. Hij groeide op in Bussum en blonk uit in sport. Hij speelde cricket, hockey, en zat een paar jaar in de Nederlandse zwemploeg. Na de middelbare school, die hij met enige vertraging doorliep, ging hij naar Leiden om net als zijn vader rechten te studeren.

Op het Wallon, een roemrucht studentenhuis aan het Rapenburg, leerde hij Guy Loyson kennen. „Hij had een rare grijze broek aan met een stuk elektriciteitskabel als riem”, herinnert Loyson zich. „Hij rookte pijp en sigaren. Van moderne kleding moest hij niets hebben. We hebben samen nog z’n allereerste spijkerbroek gekocht.” Leiden was ook de plek waar hij niet veel later Anne-Ruth de Groot zou ontmoeten, zijn toekomstige vrouw en de moeder van zijn vier zoons.

Koeleman was een ‘stapelaar’: hij switchte van rechten naar psychologie om tot slot weer uit te komen bij rechten. Na een paar jaar als schade-expert te hebben gewerkt begon hij in 2012 zijn eigen kantoor, Utrechtse Schade Advocaten (USA). Als letselschadeadvocaat ontwikkelde hij een voorkeur voor bijzondere en ingewikkelde zaken. Zo stond hij klokkenluider Fred Spijkers bij in zijn jarenlange procedures tegen het ministerie van Defensie – in de jaren 80 moest Spijkers de weduwe van een omgekomen militair vertellen dat die was verongelukt door nalatigheid, terwijl een ondeugdelijke landmijn de ware oorzaak was. Ook was hij advocaat van de nabestaanden van de Faro-vliegramp in 1992.

In een artikel van de Volkskrant uit 2014, wordt Jan Willem Koeleman „de Peter R. de Vries van de advocatuur” genoemd. „Hij bleef altijd zoeken naar de waarheid en rechtvaardigheid”, vertelt Nadine Sonnevelt, advocaat bij USA. „Hij nam het graag op voor de zwakkeren in de samenleving.” Buiten de rechtszaal was hij een betrokken en informele baas, meer vriend dan werkgever. „Jan Willem was altijd op de hoogte van wat er bij iedereen speelde. Vriendjes, ex-vriendjes, huizen kopen. Toen het kantoor drie jaar bestond, regelde hij een reis naar Ibiza en VIP-kaartjes voor een feest in een club.”

Hoewel Jan Willem zich niet verbonden voelde met zijn geboorteland, herkennen zijn vrouw en zoons in die manier van doen een vleugje Grieks temperament. Anne-Ruth: „Hij was heel bevlogen en wilde het anderen altijd naar hun zin maken. Tegelijkertijd deed hij precies wat hij zelf wilde.” Zoon Roeland: „Hij had ook nooit haast.” Zoon Hein: „Hij kon impulsief zijn, maar niet in kleine dingen. Hij was niet het type dat als verrassing een bosje bloemen kocht. Toen mijn broer en ik eindexamen deden, boekte hij een ticket naar New York voor ons.”

Niet alleen zijn gedrag trok de aandacht. Met zijn borstelige baard, enorme kuiten en het gezelschap van drie Rhodesische ridgebacks was Koeleman sowieso een opvallende verschijning. Hein: „Hij liep de laatste jaren altijd op Crocs, hij had geloof ik wel zeven verschillende paren. Voor het strand, voor langs het veld bij hockey, voor wedstrijden van FC Utrecht. Als je ergens in pak moest komen, kwam hij in korte broek. Niet omdat hij een lul wilde zijn, maar gewoon omdat hij zo was.”

Zijn voorliefde voor sport en warme klimaten maakte dat Koeleman besloot deel te nemen aan de Challenge Forte Village, een halve triatlon op Sardinië. Negen maanden ging hij ter voorbereiding vrijwel iedere dag een uur zwemmen in zwembad Krommerijn, om vervolgens een eind te fietsen of te lopen. Hij was, zegt zijn vrouw, „topfit”.

Zo’n 700 meter na de start werd hij tijdens het zwemmen onwel. Reanimatie mocht niet meer baten.