‘Burgerplicht’ brengt anti-Zwarte Piet-demonstranten opnieuw naar Dokkum

Demonstratie

Twee weken later dan gepland wordt er in Dokkum tegen Zwarte Piet gedemonstreerd. De demonstranten worden opgewacht met een Fries spandoek: “Zwarte mensen, leef, lach en wees tevreden!”

Tijdens de demonstratie toonden de actievoerders borden en werden er toespraken gehouden. Foto Piroschka van de Wouw/ANP

Het is kwart over twee als een politiebusje vlak bij de Woudpoortbrug in Dokkum dwars op de weg gaat staan. Er staan ook diverse ME-busjes bij de poort naar het centrum. Zeker tien politieagenten te paard kijken toe. Elke automobilist die de stad in wil, moet zich identificeren. Er geldt zaterdag een noodbevel; de burgemeester heeft aanwijzingen dat ook voorstanders van Zwarte Piet naar Dokkum komen en is bang voor confrontaties.

Twee weken geleden werden anti-Zwarte Piet-demonstranten door Pietaanhangers tegengehouden bij Joure. Vandaag komen de ongeveer 150 demonstranten terug. Als ze langs een handvol nieuwsgierige Dokkumers lopen scanderen ze: „Zwarte Piet is zwart verdriet” en „Stop blackface.”

„Haha, wij zijn racisten”, schampert Jan Huizinga uit Oudebildtzijl. Hij is vanmiddag speciaal naar Dokkum gereden „omdat ik kwaad ben”. Kwaad omdat in een zijn ogen „klein minuscuul clubje” een veel te groot podium krijgt. Hij vindt het asociaal dat de actievoerders een politie-escorte krijgen. „Dat kost een vermogen aan belastinggeld.” Hij krijgt bijval van omstanders. „It liket wol oarloch”, (Het lijkt wel oorlog) lacht een man. „Wat een poppenkast”, vindt een ander.

Wettelijk

Ferdinand Vlasma uit Dokkum vindt dat een demonstratie wettelijk is toegestaan. “Dit zijn ook Nederlanders.” Maar toch, stelt hij, “demonstreren kun je het hele jaar. In de decembermaand zou het verboden moeten worden.”

De actievoerders lopen onder politiebegeleiding naar het pleintje de Acht Zaligheden. Bewoners van aangrenzende woningen staan buiten. Er is een spandoek opgehangen: “Swarte minsken, libje, leitsje en wêz tevreden!” (Zwarte mensen, leef, lach en wees tevreden). Ondertekend door de blokkeerders van twee weken geleden. Rondom en op het plein staat politie. Het is afgesloten. Niemand, behalve journalisten, kan er op.

Swarte Pyt docht pine

Bijna alle actievoerders steken bordjes omhoog met teksten als „NL inclusief”, „Wit aan zet” en „Swarte Pyt docht pine” (Zwarte Piet doet pijn). Een van hen is Wim uit Amsterdam. Desgevraagd vertelt hij dat hij het eng vond hoe de groep is verwelkomd. „Onderweg zag ik bij een rotonde vlakbij Dokkum Zwarte Pieten staan. Ook staken mensen hun middelvinger naar ons op en ik zag kinderen die geschminkt waren als Zwarte Piet. Dat is vijandig.” Toch is het goed om in Dokkum te zijn, zegt hij. „Om onze stem te laten horen.”

Lees ook het interview met activist Jerry Afriyie ‘Twijfel aan Zwarte Piet is mij al genoeg

Mitchell Esajas van de Stichting Nederland wordt beter staat op het podium en zegt dat het „anno 2017 helaas nodig is” om op te komen voor de vrijheid van meningsuiting. Twee weken geleden deed de politie niets, zegt hij, toen de bussen met actievoerders werden tegengehouden. „De politie gaf de blokkeerders zelfs een klopje op de schouders. De regering zei niks en zei zelfs begrip te hebben voor de blokkade. Dat laat zien hoe diep het institutioneel racisme in Nederland is.” Hij vond het zijn burgerplicht om vandaag alsnog naar Friesland te komen. „Zwarte Piet is beledigend voor Afro-Nederlanders en dehumaniseert ze.”

Nothing to lose

De menigte scandeert vervolgens de leus van de zwarte Amerikaanse activiste Assata Sakur: „It is our duty to fight for our freedom. It is our duty to win. We must love and support one another. We have nothing to lose but our chains.

„Dit is voor Waanders (de burgemeester van Dokkum, red.) en Jenny Douwes (de vrouw die opriep tot een blokkade, red.)”, roept Esajas. Aan de kant staat Jan uit Anjum, die de manifestatie zielig noemt. „Zwarte Piet blijft bestaan,” zegt hij, „zeker weten.” Na een kleine twee uur lopen de demonstranten terug naar hun bussen, terwijl ze vrolijk „Dokkum bedankt” roepen. De omstanders reageren niet. Twee jongens zwaaien expres met een gekleurd plastic vlaggetje met daarop Sinterklaas en Zwarte Piet.

Correctie (3 december 2017): In een eerdere versie van dit stuk stond dat een noodverordening van kracht was in Dokkum. Het ging om een noodbevel.