Foto Olivier Middendorp

‘De krant gaat dood? Hou toch op met die flauwekul’

Marc Vangeel gelooft dat hij de crisis bij Telegraaf Media Groep (TMG) kan bezweren. „Vergezichten zijn mooi, maar het komt in stappen.”

De ingrediënten die de keuken binnenkwamen waren prima. „Maar het restaurant functioneerde van geen kant”. Met die vergelijking beschrijft de Vlaming Marc Vangeel (55) wat hij aantrof toen hij een half jaar geleden na een verhitte overnamestrijd tussen Talpa en het Belgische Mediahuis de leiding kreeg over de Telegraaf Media Groep (TMG). Met een jaaromzet van 421 miljoen is TMG nog steeds één van Nederlands grootste mediabedrijven. Vangeel schetst het beeld van een topzware managementlaag, van bedrijfsonderdelen die niet met elkaar communiceerden. En vooral: van een concern dat ondanks sterke titels als De Telegraaf, Metro, het Noord-Hollands Dagblad, de inkomsten al jaren sterk ziet teruglopen.

Deze woensdag kondigde de Belgische topman zijn reorganisatieplannen aan.

Hij sprak de verzamelde TMG-werknemers toe in het pand van de drukkerij, tegenover het TMG-kantoor aan de Basisweg in Amsterdam. Wat zij verwachtten werd bevestigd: er worden banen geschrapt. 150 in totaal, gespreid over de komende jaren en met zo min mogelijk gedwongen ontslagen. Het is de zoveelste reorganisatie voor TMG, dat in tien jaar inkromp van 3.826 werknemers naar 1.362.

De reorganisatie moet „een minder complexe en plattere organisatiestructuur” opleveren en ervoor zorgen dat het bedrijf tussen 2018 en 2020 weer winst gaat maken. Ook gaat een aantal edities van TMG’s regionale dagbladen eruit. Welk miljoenenbedrag de reorganisatie precies moet opleveren wil Vangeel niet zeggen.

Op de werkvloer leeft de hoop dat met de gepresenteerde toekomstplannen nu eindelijk betere tijden aanbreken. Tijden van eenheid ook. Het concern raakte tot op het bot verdeeld door de overnamestrijd tussen Talpa en Mediahuis. Mediahuis, tevens eigenaar van NRC, kwam deze zomer als winnaar uit de bus. Aan Vangeel de taak het bedrijf weer uit het slop te trekken.

U heeft ervaring met reorganisaties. Nu schrapt u 150 banen. Hoe brengt u zo’n bericht?

„Mensen vertellen dat ze hun baan verliezen, went nooit. Ik zeg altijd: er is maar één ding waarvan ik wakker lig en dat is zo’n aankondiging. Maar allez, het moest gebeuren.”

Dit bedrijf heeft heel veel reorganisaties achter de rug. Kan het personeel nóg zo’n reorganisatie goed aan?

„We proberen gedwongen ontslagen zoveel mogelijk te voorkomen. En hoe spijtig en ellendig het ook is als mensen hun job verliezen, ik denk dat ons personeel wel ziet waar we met TMG naartoe moeten. De organisatiestructuur moet platter. Dat betekent ook dat we zo min mogelijk snijden in de redactie- en de verkoopfuncties, de spieren van dit bedrijf.”

Toch verdwijnen er 25 banen bij de regiokranten.

„Ja, maar dat is minder dan aangekondigd op 31 december 2016. Wel zullen er enkele edities verdwijnen. Daar staat tegenover dat er een weekendmagazine bijkomt en dat we digitaal meer gaan aanbieden.”

Welke edities verdwijnen?

„Ik durf die niet allemaal op te noemen. Het gaat om een paar kleine edities die we gaan clusteren, titels met een oplage van 2.000 à 3.000. Zelfstandig is dat bijna niet te doen.”

De focus moet weer op het vlaggeschip, De Telegraaf, vindt u. Is dat verstandig in deze tijd van digitalisering? De dood van de krant is al vaker voorspeld.

„Met die flauwekul moeten we echt stoppen. Laten we onze consument nu maar volgen. Natuurlijk passen we de structuur van het bedrijf aan zodat we de pijn van een dalende printoplage kunnen managen. Daarom sluiten we bijvoorbeeld de drukkerij in Brussel. Maar zeg niet dat de krant dood is. Daar komt bij: de krant is nog steeds de moneymaker binnen het bedrijf. Dan zeg je dus niet tegen de organisatie: mannekes, vergeet alles maar.”

Waarom heeft De Telegraaf het moeilijker dan andere kranten?

„Ik denk dat wij in misschien wel het moeilijkste segment zitten dat er is, met zware concurrentie van andere nieuwssites . Dat betekent dat we zowel inhoudelijk als in de omgang met abonnees heel hard moeten werken.”

„Hoofdredacteur Paul Jansen gaat over de inhoud, en ik vind dat hij dat heel goed doet. Maar in de omgang met de abonnee kunnen we veel slimmer zijn dan in het verleden. Onze abonnementenwerving is niet efficiënt. Bij dalende advertentie-inkomsten moet daar wél het gros van de inkomsten vandaan komen. Het gaat daarbij ook nog veel te vaak over de oplage, terwijl de focus meer moet zijn op het bereik van de krant en de marge. Wat heb je aan een hoge oplage als je er niets mee verdient?”

Minder proefabonnementen dus?

„Dat is niet de slimste manier om te werven denk ik, nee.”

Wat vindt u een acceptabele ondergrens qua oplage, nu gedaald tot onder de 400.000?

„Ik ga het andersom zeggen: ik wil zo weinig mogelijk verliezen. En het liever nog beter doen dan de markt. Dat kost wat tijd natuurlijk, maar dat kunnen we.”

Dat klinkt nuchter.

„Dat móét je ook zijn. Vergezichten zijn mooi, maar het komt in stappen. Je brengt eerst het huis op orde en dan komen de stappen voorwaarts. Als je een beginnend fietser de opdracht geeft de Tourmalet op te fietsen, denkt hij ook, laat maar. Dus zeg je: we gaan een fietstochtje maken van 60 km en ik rij met je mee. Dán lukt het. En dan rij je een jaar later de Tourmalet op. Je moet mensen brokken geven die verteerbaar zijn.”

Hoe gaat de samenwerking met Talpa, de oude rivaal in de overnamestrijd, nu minderheidsaandeelhouder en partner op radio- en videogebied?

„Die contacten verlopen zoals ze behoren te verlopen. Dat gaat heel professioneel, correct. Allez-hop.”

Het personeel was ook verdeeld door de overnamestrijd. Wat heeft u gedaan om de eenheid te herstellen?

„In de perceptie was Talpa het bedrijf van de toekomst, terwijl Mediahuis werd weggezet als een krantendrukker. Dat beeld klopt niet en dat hebben de mensen hier snel gezien.”

We moeten het ook nog even over GeenStijl hebben. Uw baas van Mediahuis, Gert Ysebaert, heeft met zoveel woorden gezegd dat er wat hem betreft geen plek is voor zo’n site binnen Mediahuis. Maar hij legde de beslissing over de toekomst van GeenStijl bij u. Wat gaat u doen?

„Wij presenteren vandaag ons plan, dat grote impact heeft op de organisatie. Vanaf morgen ga ik me ook met andere dossiers bezighouden.”

Wanneer neemt u er een beslissing over?

„Dat weet ik nog niet. Het is duidelijk hoe Gert erin zit en dat de verantwoordelijkheid bij ons ligt. Maar wij hebben het ook nogal druk gehad. En het is niet zo dat we op skivakantie kunnen nu we ons plan hebben gepresenteerd.”

GeenStijl en Dumpert spreken jongeren erg aan. Hoe zorg je ervoor dat je met vlaggenschip De Telegraaf ook een jonger publiek trekt?

„Ik vind dat je GeenStijl en Dumpert niet over één kam moet scheren. Er is wel degelijk een verschil, maar dat terzijde. Voor de Telegraaf moet de insteek zijn om mensen onder de 40 te bereiken door nieuwe kanalen, apps en zo, te verbeteren en daarmee jonge mensen stilletjes aan naar je merk kunt trekken.”

Hoe gaat het nu met videodienst Telegraaf VNDG?

„TMG heeft echt een voorsprong als het gaat om video, niet alleen met Telegraaf VNDG overigens. Nu is de kunst om het in een model te gieten waarin de opbrengsten hoger zijn dan de kosten. Dat is nog niet zo. Maar hierin lopen we wel voorop.”

Door alle reorganisaties staat een groot deel van het gebouw leeg. Wat gaan jullie daaraan doen?

„We gaan met zijn allen aan één kant van het gebouw zitten. Dus de toren komt leeg. Die gaan we verhuren.”

Aan NRC Media?

„Nee hoor, dat is niet aan de orde. Tenzij jullie dat heel graag willen natuurlijk, haha.”

Lees ook het profiel over Marc Vangeel: De Belg die TMG uit het slop moet trekken
    • Reinier Kist
    • Joris Kooiman