‘Oude noten nieuw leven geven, dat is de heilige graal’

Holland Baroque

Holland Baroque is de verrassende winnaar van de Publieksprijs van Edison Klassiek. „Het blijft een prijs voor klassieke muziek.”

Judith en Tineke Steenbrink willen barok naar het heden te halen. Foto Wouter Jansen

Het Chinese mondorgel, de sheng, bestaat al meer dan drieduizend jaar. „Gutes bleibt, Neues kommt”, verklaart een sticker op de koffer waarin de virtuoos Wu Wei zijn instrument bewaart. Die filosofie deelt de Chinese improvisator met de klassieke musici van Holland Baroque. Samen trekken ze nu langs de zalen. Op het podium vermengen westerse Barok en oosterse klanken, een polonaise van Telemann hecht zich aan een Chinese drakendans. En de muziek komt niet alleen uit de instrumenten, maar gutst ook uit de bewegingen van de musici. Een violiste legt bijvoorbeeld even haar instrument weg en roffelt een ritme met haar hoge hakken.

„De heilige graal van de muziek”, zegt klaveciniste Tineke Steenbrink, „is oude noten een nieuw leven geven, op een manier die de indruk wekt dat ze hier en nu op het podium geboren worden.” Met violiste en tweelingzus Judith vormt zij de drijvende kracht achter Holland Baroque.

Hun album Carrousel, met trompettist Eric Vloeimans, won dit weekend de publieksprijs van de Edison Klassiek, de jaarlijkse verkiezing van de mooiste cd-opname van het seizoen. Tot hun eigen verbazing. „We voelden ons een underdog. Het blijft toch een prijs voor klassieke muziek. En 90 procent van de noten op Carrousel vloeide uit onze eigen pen en die van Eric. Kennelijk zijn luisteraars bereid net als wij de grenzen van het genre los te laten.”

De zussen groeiden op onder de vleugels van een vader – classicus en koordirigent – die een grote verzameling muziek uit de Barok koesterde. Het verlangen musicus te worden manifesteerde zich rond hun twaalfde na een concertbezoek in Arnhem. „In de Eusebiuskerk dirigeerde Daniel Reuss zijn Oude Muziekkoor in de Mariavespers van Claudio Monteverdi”, herinnert Tineke zich. „Als je hiermee zo’n intensiteit van gevoel kan bereiken, spookte er door mijn hoofd, dan wil ik ook musicus worden.”

Zo’n twaalf jaar terug richtten ze Holland Baroque op, omdat ze op een andere manier de oude muziek wilden benaderen. Het graven in archieven bleef een fundament, maar ze zochten daar niet in de eerste plaats naar een historische waarheid over de uitvoeringspraktijk. Ze willen de Barok naar het heden halen. „Dat werkt twee kanten op”, zegt Judith. „Hoe kun je de oude noten zo laten klinken dat ze de luisteraars treffen als muziek die over hen gaat. En aan de andere kant: hoe verleid je die luisteraars ertoe op reis te gaan naar een vervlogen tijd.”

Vandaar dat Holland Baroque vaak samenwerkt met musici buiten de klassieke wereld. In de huidige concertreeks met Wu Wei werkt dat zeer goed. De verschillende muziekculturen gaan met elkaar in gesprek. En dan blijkt eens temeer hoeveel ze elkaar te zeggen hebben. „De basis is spelplezier”, zegt Tineke, „we willen de energie en kracht van beide werelden in onze aderen voelen stromen.”

Holland Baroque & Wu Wei nog te zien 22/11 in Utrecht, 23/11 in Leiden en 24/11 in Amsterdam. Inl: hollandbaroque.com
    • Joost Galema