AIVD waarschuwt tegen dreiging vrouwelijke jihadisten

De zieltogende Islamitische Staat roept moslima’s op mee te strijden – in het Kalifaat en in het Westen. Veiligheidsdienst AIVD waarschuwt per brochure.

Pro IS-demonstranten tijdens een protest in de Haagse Schilderswijk. ANP

Begin oktober verscheen dit bericht op de officiële mediakanalen van terreurorganisatie IS: „Vandaag, in de context van de oorlog tegen de Islamitische Staat, is het voor vrouwelijke moslims noodzaak geworden op alle fronten hun plichten te vervullen bij het ondersteunen van de mujahedeen in deze strijd.”

Medewerkers van veiligheidsdienst de AIVD moesten bij deze tekst denken aan 2014. Toen had IS op vergelijkbare manier opgeroepen aanslagen met vrachtwagens te plegen in het Westen. Die oproep was in de jaren erna niet onbeantwoord gebleven.

Ook meldden militaire inlichtingendiensten in september en oktober de inzet van steeds meer vrouwelijke zelfmoordterroristen in de verbeten strijd van het zieltogend Kalifaat rond Raqqa, Fallujah en Deir al Zor. Al met al leek het een goed idee de nieuwste oproep van IS serieus te nemen.

Deze vrijdag publiceerde de AIVD Jihadistische vrouwen, een niet te onderschatten dreiging. De brochure volgt kort op de veroordeling, maandag, van de uit het Kalifaat teruggekeerde Laura H. tot 24 maanden cel. Die straf kreeg ze wegens ‘voorbereidingshandelingen’, die terroristische misdrijven ondersteunen.

Lees ook: Laura H. veroordeeld, hoeft niet terug de cel in

Honderd vrouwen

De AIVD-brochure, acht bladzijden, is niet alleen bedoeld om het publiek te informeren. Ze moet vooral de alertheid op mogelijke ‘vrouwelijke dreiging’ verhogen bij politie en instanties als immigratiedienst IND en asielopvang COA.

Volgens de AIVD bestaat die dreiging uit zo’n honderd vrouwen in Nederland, en nog eens tachtig die zijn uitgereisd naar Syrië of Irak. Volgens de dienst willen er nog steeds vrouwen naar deze strijdgebieden toe.

Tot voor kort speelden meisjes en vrouwen geen rol in de militaire strijd van de streng-islamistische IS. Ze mochten kinderen grootbrengen, koken voor hun echtgenoot, meedoen aan de religieuze politie, andere vrouwen ronselen en IS-propaganda verspreiden – dat was het wel zo ongeveer. Helemaal consequent was IS daarbij overigens niet. Tashfeen Malik en haar echtgenoot maakten in december 2015 veertien slachtoffers bij een aanslag in het Amerikaanse San Bernardino. Volgens verschillende berichten vereerde IS ook Tasheen met het predikaat ‘Soldaat van het Kalifaat’ .

Vraagtekens

Terreurexperts interpreteren de expliciete emancipatoire beweging van IS, begin oktober, als een „belangrijke defensieve maatregel” – in twee opzichten. Enerzijds moeten vrouwen op het slagveld in Irak en Syrië de mannelijke strijders aanvullen die bij bosjes sneuvelden. Anderzijds moeten ze nieuwe aanvallen op het Westen uitvoeren, waarbij ze beveiligingsmethoden kunnen omzeilen die nog vooral op mannen zijn gericht. Westerse inlichtingendiensten lukt het inmiddels steeds beter, vooral door betere samenwerking, terreurcomplotten te verijdelen.

De AIVD sluit daar met zijn brochure bij aan: „IS is een pragmatische en opportunistische organisatie die, zeker met het toenemend tekort aan strijders, op zoek is naar nieuwe mogelijkheden. Wanneer deze ontwikkeling doorzet, kunnen jihadistische vrouwen in het strijdgebied en in Nederland een grotere geweldsdreiging vormen.”

Terreurexpert Teun van Dongen zet bij dit laatste vraagtekens. Hij zegt: „Door de ineenstorting van het Kalifaat zal het voor IS heel moeilijk zijn effectieve training en begeleiding te geven aan vrouwen op het slagveld of hier in het Westen.”

    • Kees Versteegh