Column

Meer dan een culturele goed-nieuwsshow

Zap Cornald Maas probeert zijn cultuurprogramma ‘Volle zalen’ een diepere laag te geven. Dat was te zien in de uitzending met acteur Jacob Derwig, die wil doorbreken in het buitenland.

Jacob Derwig in gesprek met Cornald Maas (Volle zalen)

Cornald Maas, de cultuurverslaggever van AVRO-TROS, heeft niet de vervelendste baan van Nederland. In een plagerige bui zou je zijn interviewprogramma Volle zalen ook ‘Het zwembad van’ kunnen noemen. Vorige week zat hij met Harrie Jekkers aan de witte wijn bij diens rimpelloze zwembad op Ibiza, dinsdag keek hij in Toscane naar de spartelende kinderen van acteur Jacob Derwig.

De twee afleveringen hadden behalve water ook een vraag gemeen: wat doet een artiest met de tweede helft van zijn loopbaan? Jekkers (66) hoefde geen tweede helft. Hij trok zeventien jaar geleden naar Ibiza (de rustige noordkant van het eiland, uiteraard). Pas onlangs liet hij zich door cabaretcollega Jeroen van Merwijk en zijn oude maatjes van Klein Orkest weer uit de coulissen lokken.

Jacob Derwig, nu 48, wil absoluut niet rentenieren, maar hij wil wel iets anders. Hij is al jaren een van de beste acteurs van Nederland en door Klem en Penoza inmiddels echt beroemd. Hij kan nog twintig, dertig jaar de beste acteur van Nederland zijn. Maar is dat een aantrekkelijk vooruitzicht? Hoeveel echt uitdagende rollen zijn er in Nederland?

Derwig las een jaar geleden een Deens scenario dat zo goed was, dat hij zich realiseerde dat als hij zich nog verder wil ontwikkelen, hij naar het buitenland moet. Vanaf die mededeling in het programma verwacht je een zeer optimistisch relaas waarin de kansen van Derwig op een internationale doorbraak breed worden uitgemeten. Zo gaat dat immers in Nederlandse cultuurprogramma’s, waar de eerste wet luidt dat cultuurnieuws altijd goed nieuws is.

Maar Maas probeert van Volle zalen méér te maken dan een goed-nieuwsshow. Hij beschrijft Derwig als „een ster die geen ster wil zijn, niet geeft om roem, en altijd kwaliteit wil leveren”. Zijn dat de karaktertrekken die een man naar wereldroem leiden? In eerste instantie helpt het vooral als je makkelijk te typecasten bent – of als je een uitzonderlijk knappe man bent. Derwig is misschien wel te veel een echte acteur. Hij krabbelt zijn scripts regel voor regel vol met aanwijzingen en opmerkingen, legt zijn echtgenote Kim van Kooten uit. En die vertolkt hij vervolgens allemaal.

Wat Derwig niet is, is een acteur die voor acteur speelt. We zien zijn ongemak als Maas een verkoopster in een Toscaanse bakkerij vertelt dat de man naast hem een beroemde Nederlandse acteur is. Geduldig hoort hij de tips van zijn agente aan, maar je kunt je niet aan de indruk onttrekken dat hij zijn tijd liever in een repetitielokaal zou besteden.

Zou hij negen maanden bij zijn gezin weggaan voor een prachtproject? Van vrouw en kinderen mag het, maar je ziet Derwig twijfelen. Waarschijnlijk moet hij eerst de vraag beantwoorden of hij vier maanden weg zou willen voor een half-interessant project.

Hij is in juni al een dagje op pad geweest. We zien Derwig in een minivlog dat hij bijhield toen hij een kleine rol speelde in een nog uit te zenden BBC-serie. De titel moest hij absoluut geheim houden – net als de naam van zijn tegenspeler. (Wie o wie? Vast niet Kevin Spacey). Een grotere opportunist zou die geheimzinnigheid gebruiken om er een voetstukje voor zichzelf van te maken, maar Derwig niet. Als hij zichzelf filmt tussen de kleedcaravans, houdt hij de camera opmerkelijk laag; dan valt het niet zo op.

Misschien zal de BBC-serie de eerste stap naar wereldroem blijken, misschien zit Jacob Derwig straks weer een Nederlands script vol aanwijzingen aan zichzelf vol te krabbelen. Zolang hij zich niet terugtrekt op Ibiza, vind ik het best.