Plafond huurprijzen in Randstad lijkt bereikt

Woningmarkt Huurprijzen in de vrije sector hebben in veel provincies recordhoogtes bereikt. Middeninkomens zijn daar de dupe van.

Bouwproject in Amsterdam-Noord. Foto REMKO DE WAAL/ANP

Het is een prachtig appartement op de Amsterdamse Prinsengracht 258, op de hoek van de Lauriergracht. 65 vierkante meter, volledig gemeubileerd, met houten vloer, ouderwetse schilderijen aan de muur en een moderne keuken. Perfect voor een alleenstaande. En dan komt de huurprijs: 3.000 euro per maand, ofwel ruim 46 euro per vierkante meter.

Ze zijn er nog wel, vrije huurwoningen in Amsterdam. Je kunt er op de verhuurwebsite van marktleider Pararius ruim 1.800 vinden. Ze zijn alleen verschrikkelijk duur. Zo duur, dat het plafond van de huurstijgingen van vrije huurwoningen wel lijkt bereikt. Voor het tweede kwartaal op rij stegen de huurprijzen buiten de Randstad harder dan binnen die regio. Ten opzichte van het derde kwartaal vorig jaar bedroeg de prijsstijging de afgelopen drie maanden 3,7 (Randstad) en 5,6 procent (daarbuiten), blijkt uit cijfers van Pararius.

Huurprijzen in de vrije sector hebben inmiddels in zeven provincies recordhoogtes bereikt. „Mensen kunnen geen koopwoning vinden, er is weinig aanbod aan huurwoningen in de vrije sector en er is sprake van verstedelijking”, somt directeur Jasper de Groot van Pararius op.

Gemiddeld kost een huurwoning in Nederland per vierkante meter 15,23 euro per maand. In Nederland waren er eind 2015 ongeveer 470.000 huurwoningen in de vrije sector. De rest bestaat uit koopwoningen en (corporatie)huizen met gereguleerde huurprijzen.

In Amsterdam zijn de huurprijzen het hoogst: 22,06 euro per vierkante meter, wat neerkomt op een maandbedrag van 1.100 euro voor een huis van 50 vierkante meter. De gemiddelde huurprijs in de hoofdstad nam op jaarbasis een half procent toe.

In de Randstad is de grens van wat mensen willen en kunnen betalen bereikt, zegt De Groot. Cijfers van Pararius laten zien dat de vraag naar duurdere woningen (1.000 – 1.500 euro huur) het afgelopen jaar gelijk werd aan de vraag naar woningen van 700 tot 1.000 euro huur. Een gedwongen verschuiving, zegt De Groot: „Mensen deden steeds meer concessies en gingen meer betalen. Maar nu past het aanbod niet meer bij de vraag.” Huurdersvereniging Woonbond ziet desgevraagd dezelfde trend: dat het plafond in zicht komt. „Je ziet dat de groep mensen die deze prijzen kan betalen steeds kleiner wordt”, zegt Bastiaan van Perlo van de huurdersvereniging. „Op een gegeven moment is de rek eruit.”

Waarom stijgen de huizenprijzen en het aantal verkochte huizen? 17 vragen

Door de stijgende prijzen is er een gat ontstaan op de huurmarkt: woningen voor een maandhuur van tussen de 700 en 900 euro zijn nauwelijks meer beschikbaar. Middeninkomens (34.678 - 52.500 euro bruto per jaar) zijn de dupe; zij verdienen te veel om in aanmerking te komen voor sociale huurwoningen, maar te weinig om een huurwoning in de vrije sector te kunnen betalen. Afgelopen maandag meldde het Planbureau voor de Leefomgeving dat 28 procent van de middeninkomens, oftewel 425.000 huishoudens, zo tussen wal en schip vallen. Minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken, D66) schreef maandag aan de Kamer dat het „cruciaal” is dat dergelijke woningen voor middeninkomens beschikbaar blijven.

Dat de huurprijzen weliswaar afvlakken maar toch blijven stijgen, heeft verschillende oorzaken. Volgens De Groot van Pararius zijn kleine appartementen nog altijd in trek, en stijgen ook de huurprijzen in de gemeenten rond de grote steden nog steeds. „De buitengebieden worden toevluchtsoorden”, licht hij toe.

Bastiaan van Perlo van de Woonbond ziet nog een andere verklaring. „Het is vaak onduidelijk voor huurders wat een acceptabele huurprijs is. Daarom blijven verhuurders zoeken naar de laatste gek die een hogere prijs wil betalen”, zegt hij. De steden zijn vooralsnog een magneet voor mensen met hele hoge inkomens, daarom stijgen de prijzen nog. „Maar op een gegeven moment zijn ook de gekken op.”

Correctie (15 november 2017): in een eerdere versie van dit artikel werd gesteld dat de Nederlandse woningvoorraad voor 13 procent uit huurwoningen in de vrije sector bestaat. Dit is echter het aantal huurwoningen dat in handen is van andere verhuurders dan corporaties. Dat betekent niet dat deze huizen allemaal huurwoningen in de vrije sector zijn.