Column

Engel Samy werd duivel in Le Bataclan

Zap

De documentaire ‘Die avond in Bataclan’ toont de ontmoeting tussen een nabestaande van de aanslag in Parijs en de vader van een dader.

Azdyne Amimour, de vader van terrorist Samy in 'Die avond in Bataclan'.

Azdyne Amimour was naar Syrië gereisd om zijn zoon terug naar huis te halen. Zijn Samy was een jongen die het aan niets had ontbroken „Hij was een engel. Hij was te vriendelijk, te behulpzaam. Dat was zijn zwakte; hij was beïnvloedbaar”, vertelde Amimour thuis in Frankrijk.

Hij knuffelde de kat Titis. Titis was als jong zwerfkatje door Samy van straat opgeraapt en liefdevol grootgebracht. Hij was dol op het dier, zo dol dat toen Samy zich bij Islamitische Staat aansloot, hij zich ‘Abou Titis’ liet noemen.

Azdynes tocht naar Syrië leverde niets op. Vier dagen was hij er geweest en hij kende zijn kind niet terug. Al die dagen zat Samy ijskoud tegenover zijn vader. Hij beantwoordde vragen slechts met ja of nee. Misschien wel omdat er de hele tijd een ‘vriend’ naast hem zat. Wilde hij niets zeggen of durfde hij niets te zeggen? Azdyne vertrok weer naar huis, zonder zijn zoon.

Die toonde zich in IS-video’s veel minder zwijgzaam en keerde in het geheim terug naar Frankrijk. Zijn vader hoorde pas weer over hem in het weekend na 13 november 2015, toen een officier van justitie hem toebeet dat zijn zoon een van de aanslagplegers in de Parijse concertzaal Bataclan was geweest.

Azdyne Amimour is een van de vier hoofdfiguren in Die avond in Bataclan (BNNVARA), een documentaire van Jessica Villerius. De andere drie zijn de vader van een jonge Française die er werd doodgeschoten, een arts en de Nederlander Ferry Zandvliet. Die vertelde hoe hij het bloedbad overleefde. Links en rechts van hem werden mensen neergeschoten, hij zag de film van zijn leven aan zich voorbij gaan („Het was meer een soort golf”). Zijn aandacht werd getrokken door een aanslagpleger die met een volkomen ontspannen gezicht zijn kalasjnikov aan het herladen was. Later herkende hij Samy Amimour op foto’s. De engel was een duivel geworden.

Zandvliet ontwaarde een nooduitgang, vluchtte de straat op en rende door tot hij in de keuken van een restaurant in de buurt belandde. Villerius ging met Zandvliet terug naar Parijs. Hij bekeek de nooduitgang van de Bataclan (maar ging niet naar binnen). Hij bezocht het rommelkamertje boven het restaurant waar hij werd opgevangen – en waar hij met een lotgenoot zelfs nog had gepraat over wat de beste nummers van de Eagles of Death Metal waren.

De vader van Laura H.

Zandvliet vertelde helder en rustig, zonder zijn trauma te ontkennen. Er werd geen enkele traan vergoten in Die avond in Bataclan, en niet wegens een gebrek aan gevoel. Zandvliet ging op bezoek bij Azdyne Amimour, in het huis waar Samy was opgegroeid. Hij zei ook niet te weten welke fouten de vader heeft gemaakt bij de opvoeding van zijn zoon, maar hij draagt hem niets na.

Eerder maandag was er de veroordeling van de Nederlandse Laura H., die met haar man naar Syrië ging omdat hij zich daar bij IS wilde aansluiten. Mede dankzij de niet aflatende inspanningen van haar vader wist ze terug naar Nederland te komen. Zij was niet bij de uitspraak, haar vader wel – hij wilde niet herkenbaar in het journaal.

Bij Pauw deed openbaar aanklager Ferry van Veghel zijn verhaal. Het gesprek ging over strafmaten, bewijsbaarheid, arrestatiebevelen en het risico van terugkerende terroristen. Intussen dacht ik aan de ouders van Syriëgangers en de dappersten onder hen, zoals Azdyne Amimour en de vader van Laura H., die niet afwachten en soms zelf naar de hel reizen in een uiterste poging om hun duivelse kinderen weer te veranderen in de engelen die zij zich menen te herinneren.