Brieven 13/11/2017

Onleerbare Grondwet

Grondwet is ratjetoe

Geen wonder dat het slecht gesteld is bij Nederlandse scholieren met de kennis van de democratie en de Grondwet (Over democratie leren ze bar weinig, 9/11). Hoe zouden ze daaruit moeten leren dat ons land een democratie is? Het woord komt in de hele Grondwet niet voor! En al artikel 3 – „Alle Nederlanders zijn op gelijke voet in openbare dienst benoembaar” – maakt duidelijk dat democratische principes niets voorstellen, want het maakt het koningschap van de Oranjes ongrondwettig. Ten onrechte wordt ook beweerd dat de scheiding van kerk en staat in de Grondwet is vastgelegd (en die scheiding bestaat in feite ook niet). Bij geschiedenis of maatschappijleer krijgen de leerlingen het principe van de scheiding der machten, de trias politica, als een belangrijke historische verworvenheid voorgeschoteld, maar die bestaat in Nederland niet. De Grondwet is geen (afdwingbare) wet, maar de Staten-Generaal beslissen zelf of hun wetten in overeenstemming zijn met de Grondwet: bij het ontbreken van een constitutioneel hof keurt de politieke slager dus zijn eigen vlees. Nergens in de Grondwet definieert Nederland zich als een sociale rechtsstaat, zoals de Duitsland wel doet in haar Grundgesetz. In plaats van ons omslachtige antidiscriminatie-artikel 1, zegt de Duitse grondwet eenvoudig: „Alle Menschen sind vor dem Gesetz gleich” (art.3.1). Dat is duidelijke én leerbare taal. Deze voorbeelden maken duidelijk dat Nederland op de democratieschaal van The Economist terecht niet langer in de bovenste echelon verkeert. Alleen al het rare ratjetoe dat doorgaat voor onze Grondwet maakt het onmogelijk jonge burgers democratisch te vormen.

Referendum

Verspilde energie

In het opinieartikel over de referendumwet (Leer eerst met referendumwet omgaan voordat je ’m afschaft, 9/11) ontbreekt iets essentieels. Over zaken als het Oekraïneverdrag en de ‘sleepwet’ heeft de Kamer bij meerderheid besloten, namens het Nederlandse volk. Zij die het ermee eens zijn hoeven niet opnieuw te kiezen: dat hebben zij al in het stemhokje gedaan. Het referendum is voor de tegenstanders van belang. De opkomst doet niet ter zake: alleen als zij meer dan 50 procent van de kiesgerechtigden achter zich krijgen moet het serieus genomen worden. Daar in de huidige referendumwet die eis niet is vastgelegd, moet dat met spoed gebeuren, zodat de aangekondigde volksraadpleging in maart 2018 alsnog een zinvolle exercitie kan worden. Met de huidige regels is en blijft het (raadgevend) referendum een wangedrocht. Het daarmee „leren omgaan”, wat Wim Voermans bepleit, is verspilde energie.

Dividendbelasting

‘Koninklijk’ onwaardig

Vier multinationals, waaronder Koninklijke Philips Electronics en Royal Dutch Shell, willen dat de dividendbelasting verdwijnt want anders is het verstandiger om te verkassen. Dat is een weinig hoffelijk dreigement. In ieder geval moeten ze hun predicaat ‘Koninklijk’ inleveren. Zoiets lokaals past ook totaal niet bij dergelijke calculerende bedrijven. Deze vraag brengt de koning ook meteen in een lastige situatie. Mogen dit soort organisaties nog ‘Koninklijk’ heten, dan besmet dat de koning zelf. Maar door de ministeriële verantwoordelijkheid kan hij zelf weinig doen.

Abortuspil

En euthanasie niet?

Apotheker in opleiding Sofie Kos uit zich in haar brief (11/10) pragmatisch en stelt dat een vrouw bij haar huisarts terecht moet kunnen voor de abortuspil. Een ‘pil van Drion’ is niet legaal verkrijgbaar. Beschikken over het eigen levenseinde wordt behoedzaam tegemoet getreden. Waarom moet een abortuspil eenvoudig verkrijgbaar zijn, terwijl hierbij het tot wording komen van een mens in het geding is?

Correcties/aanvullingen

Geen tank

In het fotobijschrift bij het artikel ‘Samenhang van de NAVO is broos’ (10/10, p. 16) staat vermeld dat er tanks worden vervoerd. Op de foto is echter een CV90 infanteriegevechtsvoertuig te zien: een pantserwagen met een kanon.