Is het nu afgelopen met lintjes aan witte mannen van 60+?

Franse Lintjesregen

De Franse onderscheiding Légion d’Honneur is er voor iedereen met een reputatie. Zo kregen Al-Assad en Mussolini ’m ook. President Macron wil minder lintjes per jaar.

Foto Christian Hartmann / EPA

Gevraagd naar het roodgekleurde strikje op zijn pak, gaf de Franse bestuursvoorzitter van Air France-KLM tijdens een persconferentie enige jaren terug een ontnuchterend antwoord. Ja, dit waren de versierselen van het Légion d’Honneur, de belangrijkste Franse nationale onderscheiding. „Als je die op mijn leeftijd nog niet hebt, heb je iets fout gedaan in je leven.”

Om aan die vanzelfsprekendheid een eind te maken, wil president Emmanuel Macron de toekenning van Franse ‘lintjes’ drastisch hervormen. Het aantal burgers dat de door Napoleon ingestelde Franse nationale onderscheiding ontvangt, moet tot 2020 met 50 procent teruggebracht worden en de kandidaten moeten „meer lijken op wat Frankrijk is”, zei regeringswoordvoerder Christophe Castaner deze week. Want: nu zijn het „vooral witte mannen van boven de zestig”.

Afgelopen 14 juli, de nationale feestdag waarop altijd veel mensen worden gedecoreerd, merkten ambtenaren van verschillende ministeries voor het eerst dat het Macron menens was, schrijft Le Figaro. Zij hadden hem 600 dossiers aangedragen, maar hij heeft uiteindelijk maar 101 onderscheidingen (waarvan 51 voor vrouwen) aangehouden. „En deze onderzoeker”, zou hij doorgevraagd hebben, „wat heeft die dan ontdekt?”

Met andere woorden: wie in aanmerking wil komen voor een onderscheiding moet ook echt iets gepresteerd hebben. „Alleen verdienste moet erkend worden, niet reputatie of klassieke (overheids)dienst”, zei Castaner. Het aantal onderscheidingen voor militairen moet met 10 procent naar beneden en dat voor niet-Fransen (vaak politici of kunstenaars) met 25 procent, liet Macron weten.

Dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Ook Nicolas Sarkozy (2007-2012) scherpte de regels voor het Légion d’Honneur aan. Maar uiteindelijk kende hij in vijf jaar presidentschap toch in totaal 17.304 onderscheidingen toe. Recordhouder is Valéry Giscard d’Estaing, die in zeven jaar presidentschap op 32.204 lintjes kwam.

Of minder onderscheidingen ook tot minder vergissingen leidt, is de vraag. Macron maakte vorige maand bekend dat hij een procedure in gang heeft gezet om de in opspraak geraakte filmproducent Harvey Weinstein zijn door Sarkozy toegekende titel te ontnemen. Mussolini, Ceaucescu en Bachar Al-Assad kregen de Franse staatsversierselen in het verleden opgespeld.