Column

Goeroe in de Stopera

Noem mij tendentieus, maar die David Kenning wil maar niet uit mijn gedachten. Of ik rechts kijk of links, steeds zie ik beelden van een zich filosoof noemende zestiger voor me, een schilderachtig type met lang wit krulhaar dat in de Stopera plannetjes smeedt met de burgemeester. Eberhard van der Laan heeft de deur dicht gedaan – niemand mag dit weten. De Ier David Kenning, die zegt op Oxford te hebben gedoceerd, zit wijdbeens, zijn handen rusten op de koperen knop van zijn wandelstok. Hij praat op Van der Laan in aangaande radicalisering.

De burgemeester luistert aandachtig, hij gelooft de verhalen van Kenning waarin Kenning zelf een heldenrol vervult. Overal op de wereld zou Kenning topbestuurders hebben verteld hoe om te gaan met moslimextremisme. Van IS en het kalifaat weet hij ook alles af. De relatie samenleving-jonge moslims is zijn specialiteit. Fascinerende kost – het vraagstuk van radicalisering in Amsterdam houdt Van der Laan op dat moment, in 2015, intens bezig.

„Nee, nu niet!” bast de burgemeester als zijn secretaresse op de deur klopt.

David Kenning, die behalve radicaliseringsexpert en filosoof ook nog psychoanalyticus zegt te zijn, beschikt over meeslepende inzichten in de menselijke ziel. „De aantrekkingskracht van de radicale islam op jongeren heeft niet zozeer te maken met religie”, zegt de goeroe, „als wel met puberteit. Die jongens zoeken avontuur.”

Vanuit de Stopera heeft Kenning het standbeeld van Spinoza al zien staan. „Heel mijn filosofisch denken is geïnspireerd door Spinoza”, zegt hij daarom.

Het kalifaat in het Midden-Oosten dijt uit en IS zorgt voor paniek. Maar Kenning weet raad: „YouTube!” In filmpjes van geheime makelij zal een Marokkaans-Amsterdamse acteur een ongelukkige jongere neerzetten die zijn frustraties over de wereld uiteindelijk níét omzet in extremisme. Deze fop-blog, of liever fop-vlog, zal de jongeren op het matige pad houden.

Tja.

Noem mij cynisch, maar zag deze Kenning er met zijn woeste bakkenbaarden en schouderlange krullen niet net iets te superfilosofisch uit? In alle onthullingen van de laatste weken in Elsevier en Het Parool speelt de ‘grijze campagne’ met die fop-vlogs van hem een grote rol. Het plan ging uiteindelijk niet door, maar boven de wirwar rond de nu zo bekritiseerde aanpak van radicalisering onder Van der Laan blijft die kop van Kenning hangen. Sinds het contact met Van der Laan gaf hij interviews aan vele kranten en websites; hij hield een Spinoza Lezing (!) zonder op één serieuze publicatie, laat staan een wijsgerige, te kunnen bogen.

Nog fascinerender: over zijn eerdere adviezen „over de hele wereld” kon hij niets kwijt, die moesten immers „onder de radar” blijven. Maar in Amsterdam sprak hij honderduit en was de radar voor hem geen enkel probleem.

Noem mij een fantast, maar ik sluit niet dat Van der Laan zich lelijk in het ootje heeft laten nemen. Eerst de tranen na zijn dood, nu deze krankzinnige verhalen: het zijn verwarrende tijden. En van David Kenning intussen geen spoor.

Auke Kok is schrijver en journalist.