Commentaar

Teleurstellend vaag over rol Nederland

In het regeerakkoord is een van de vier hoofdstukken gewijd aan Nederland in de wereld. Ruime aandacht voor het buitenland is terecht. De Nederlandse afhankelijkheid van het buitenland is groot, belangrijke machtsconstellaties ondergaan opzienbarende veranderingen. De verkiezing van president Trump heeft vragen opgeworpen over de rol van de VS. Met Brexit en de verkiezing van een gedreven Emmanuel Macron is een nieuw hoofdstuk in Europese integratie geopend. Russische assertiviteit dwong de NAVO-troepen te verhuizen naar de Oostflank.

Het is daarom goed dat weer wordt geïnvesteerd in het diplomatieke netwerk, in Ontwikkelingssamenwerking en in Defensie. De uitgaven voor ontwikkelingssamenwerking komen straks weer incidenteel in de buurt van de internationale norm. Voor een van rijkste landen ter wereld zou het eigenlijk vanzelfsprekend moeten zijn die norm structureel te halen.

De Defensie-uitgaven gaan in de komende jaren substantieel omhoog, aan het eind van de regeerperiode met 1,5 miljard per jaar. Dat werd hoog tijd. Een krijgsmacht die slechte beoordelingen krijgt van de NAVO en waarvan de eigen minister zegt dat kerntaken niet meer goed uitgevoerd kunnen worden, is een blamage. Met de verhoging blijft Nederland achter bij de, zeer ambitieuze, NAVO-richtlijn. Maar de richting is goed. Europa zal – met of zonder Trump – meer verantwoordelijkheid moeten nemen voor de eigen verdediging.

De EU, een heikel dossier in de Nederlandse politiek, is door Brexit en Macron, veranderd in een immense bouwput. Het regeerakkoord is heel precies als het gaat over de Economische en Monetaire Unie, maar voor het overige is de nieuwe ploeg teleurstellend vaag over de Nederlandse inbreng in dat debat.