Wetenschappers dansen hun onderzoek

In de ‘Dance your Ph.D’-wedstrijd doen promovendi alsof ze een mossel of lichtdeeltje zijn.

Het onderzoek van Monica Moritsch naar zeesterren, verbeeld in een dans

De dansvoorstelling begint met een schaduwspel. We zien een man en een vrouw. De buik van de vrouw wordt dikker en plots staat er een wiegje. Er is een kind geboren. Dan zien we de moeder wanhopig op de grond zitten. Handen op haar hoofd. Terwijl een groep dansers druk om haar heen danst en vreemde bewegingen maakt. Het filmpje heet: ‘Parent-child interaction’.

Dans vertelt vaak een verhaal, maar dit is niet zomaar een verhaal. Hier verbeeldt Ines Van Keer van de Katholieke Universiteit Leuven haar promotie-onderzoek. Ze doet onderzoek naar de ontwikkeling van jonge kinderen met een verstandelijke en motorische achterstand. Hierbij kijkt ze specifiek naar de invloed van de manier waarop de ouders met hun kind omgaan. Met de dans legt ze haar onderzoek uit.

Ruim vijftig (voormalig) promovendi wereldwijd stuurden dit jaar een filmpje in voor de ‘Dance your Ph.D’-wedstrijd. De inzendingen variëren van breakdance en traditionele Indiase dans tot moderne dans. In de filmpjes zitten korte, begeleidende tekstjes, die helpen om de dans te interpreteren. In de dans over de thesis getiteld ‘Het onderzoeken van eigenschappen van donkere energie in het heelal met astrofysische observaties’ van Vanessa Smer Barreto blijken de dansers in de gele pakjes bijvoorbeeld lichtdeeltjes te zijn, die voor het eerst sinds de oerknal vrij door het universum kunnen reizen.

Dance your Ph.D werd in 2008 voor het eerst georganiseerd door John Bohannon, journalist voor het wetenschappelijke tijdschrift Science. Hij promoveerde zelf in de biologie en merkte hoeveel moeite promovendi vaak hebben om hun onderzoek uit te leggen. „Hoe meer iemand over zijn onderzoek vertelt, hoe minder je er soms van begrijpt”, vertelt Bohannon in een TED Talk/Dance.

Bohannons idee is uitgegroeid tot een internationale wedstrijd die dit jaar voor de tiende keer wordt georganiseerd door het tijdschrift Science en het Amerikaanse wetenschappelijke genootschap AAAS. De winnaar ontvangt duizend dollar en mag optreden tijdens de jaarlijkse AAAS-bijeenkomst.

Een van de twaalf deelnemers aan de finale dit jaar, die plaatsvindt op 31 oktober, is bioloog Monica Moritsch. Zij heeft gekozen voor een vrije dansvorm om haar onderzoek naar zeesterren te verbeelden. Drie in het paars geklede dansers vertolken de rol van zeesterren die een mosselpopulatie klein houden door ze op te eten. De mosselen zijn drie dansers met plaatjes van mosselen op hun kleding geplakt. Zodra de zeesterren tragisch aan hun einde komen, beginnen de mosselen wild te dansen, blij dat ze eindelijk kunnen groeien.

Voortaan hoeft de promovenda tijdens feestjes niet langer zwetend aan familie en vrienden uit te leggen waar haar onderzoek over gaat, terwijl haar gesprekspartner haar wazig aankijkt.