Opinie

Als Rutte III het wil kan het partnerverlof onze rolpatronen doorbreken

   

Foto: iStock

Een babyboom in juli 2020? Het zou zomaar kunnen. De uitbreiding van het partnerverlof, zoals opgenomen in het regeerakkoord, kan de keuze van (aanstaande) gezinnen beïnvloeden. Het is een historisch moment en een omslag in hoe Nederland omgaat met de verdeling van zorg in gezinnen. Eindelijk krijgen ouders de kans om vanaf de geboorte de zorg in te richten zoals zij dat willen. Platform Vaderschap, een collectief van maatschappelijke organisaties, is blij met dit kabinetsvoornemen. Nederland is er klaar voor: vaders willen meer tijd aan hun kinderen besteden, de meerderheid van de mannen is vóór uitbreiding van het verlof, en ook bedrijven zoals ING en De Balie zien de winst.

Lees ook: Met het vaderschapsverlof wil ING talent behouden. Wie volgt?

In het nieuwe kabinetsplan krijgen partners vijf in plaats van de huidige twee dagen betaald kraamverlof (vanaf 1 januari 2019). Daarbovenop krijgen partners, doorgaans vaders, vijf weken verlof tegen 70 procent van het salaris, dat in het eerste half jaar na de geboorte moet worden opgenomen (vanaf 1 juli 2020).

Wij zien dit als een goede stap naar het gelijk trekken van het kraamverlof voor mannen en vrouwen. Met uitgebreid betaald partnerverlof wint namelijk iedereen. Ouders krijgen de kans om zorg en arbeid eerlijk te delen. Vrouwen lopen niet meer automatisch een achterstand op de arbeidsmarkt op. Partners kunnen evenveel tijd besteden aan het ontwikkelen van de band met hun baby. Daarnaast bevordert een aanwezige vader vanaf de geboorte de emotionele, intellectuele en fysieke ontwikkeling van het kind. Voor werkgevers zit de winst onder meer in verhoogde tevredenheid en productiviteit van werknemers.

Succesfactoren

Als platform pleiten we om de kennis uit wetenschappelijk onderzoek en de lessen van andere landen rond partnerverlof mee te nemen in de nieuwe Nederlandse regelgeving. Want willen we de voordelen benutten dan moet de nieuwe regeling wél voldoen aan de volgende kritische succesfactoren.

De verlofregeling mag niet discrimineren. Het verlof moet beschikbaar zijn voor alle partners van moeders, ongeacht geslacht, soort arbeidscontract of burgerlijke staat. Ieder kind heeft het recht op een goede start met zijn of haar ouder(s). Om alleenstaande ouders te ondersteunen en hun kinderen gelijkwaardige mogelijkheden te bieden, kunnen aanvullende regelingen worden ingevoerd. Net zoals het bevallingsverlof moet het partnerverlof beschikbaar zijn voor zowel werknemers in loondienst als zzp’ers. Dit is in het regeerakkoord nog niet gegarandeerd. We rekenen erop dat het kabinet er alles aan doet om geen onderscheid te maken tussen partners en soort werknemers.

In het huidige voorstel wordt 70 procent van het salaris vergoed via het UWV. Wij pleiten voor een minimumvergoeding, zodat ook ouders met een minimuminkomen ook het verlof kunnen opnemen en dezelfde start kunnen hebben met hun baby als ouders met hoge inkomens. Een alternatief is dat de overige dertig procent van het loon vergoed wordt door de werkgever via de cao.

Een babyboom in juli 2020? Het zou zomaar kunnen

Belangrijk in het voorstel dat nu op tafel ligt is dat het om een niet-uitwisselbaar verlof gaat. Verlof dat niet tussen ouders onderling te verdelen is kan rolpatronen daadwerkelijk doorbreken. Voorbeelden uit andere landen tonen aan dat de beoogde cultuuromslag uitblijft als het verlof wel uitwisselbaar is. In Duitsland, waar het verlof deels uitwisselbaar is, blijken vaders het uitwisselbare deel systematisch weg te geven aan de moeders. Waardoor zorgtaken voor het overgrote deel bij vrouwen blijven liggen.

Om partners écht de kans te geven om tijd met zijn of haar kind door te brengen, maar ook te zorgen dat moeders weer makkelijker aan het werk gaan, willen we partners stimuleren om de vijf weken verlof op te nemen na het bevallingsverlof van de moeder. Solo-care zorgt ervoor dat partners niet langer ondersteunend zijn aan de moeder, maar zelf vormgever van zorg en opvoeding worden.

Verlof dat voldoet aan deze succesfactoren, is er echt voor iederéén en een groot aantal voordelen voor kinderen, vrouwen, mannen, werkgevers en de samenleving als geheel.