Waarom Starboy een strip krijgt

The Weeknd werkt samen met Marvel Comics aan een eigen titel. De strip-uitgeverij probeert zich al langer te verbinden aan de hiphopcultuur. Waarom?

Het eerste exemplaar van stripboek ‘Starboy’, dat in 2018 zal verschijnen.

Het universum van Marvel Comics wordt verrijkt met een nieuwe superheld: Starboy. Hij is niet zomaar een mutant, maar gebaseerd op Grammy-winnaar The Weeknd. Op Twitter toonde de Canadese zanger een voorproefje van het eerst exemplaar, dat in 2018 uitkomt.

The Weeknd liet vorig jaar al weten dat er ambities waren voor een stripboek met zijn alter-ego Starboy, tevens de naam van zijn derde album en hitsingle uit 2016. Het personage is volgens hem „een arrogante type dat we allemaal in ons hebben.”

De nieuwe comic past in de plannen van Marvel om meer te doen met muzikale artiesten. De uitgeverij bracht samen met hiphopgroep Black Eyed Peas in augustus al de strip Masters of The Sun uit, over een zombie-invasie in Los Angeles tijdens de opkomst van hiphopmuziek in de jaren tachtig. Het verhaal is bedacht door frontman Will.i.am, die ook de cover tekende.

Daarnaast maakt Marvel sinds 2015 variant covers (alternatieve verzamelaarscovers), gebaseerd op albums van hiphopartiesten. Covers van bestaande series zoals The Avengers, Deadpool en Luke Cage worden in een nieuw jasje gestoken als homage aan N.W.A., A Tribe Called Quest en Lauryn Hill. Inmiddels zijn er meer dan tachtig hiphop variants gepubliceerd.

„Wanneer uitgeverijen hun project verbinden aan hiphop-artiesten, genieten ze ook van hun miljoenenpubliek”, zegt beeldende kunstenaar en hiphopkenner Brian Elstak. Hij illustreert albumcovers voor Nederlandse rappers en bracht onlangs zijn kinderboek Tori uit, dat sterk is geïnspireerd door Amerikaanse comics. „Als Dr. Dre blij is met de Dr. Strange-cover, die refereert naar zijn album The Chronic, dan deelt hij dat ook op sociale media.” Omgekeerd duiken in hiphop al langer verwijzingen op naar comics. „Swingin’ through your town like your neighborhood Spider-Man” is een van de bekendste regels in rapgroep Wu Tang Clan’s nummer ‘Protect Ya Neck’ (1992). Ghostface Killah nam de bijnaam Tony Stark aan en noemde zijn eerste soloalbum Ironman (1996). Op de track Secret War Part I (2003) laat rapper The Last Emperor zijn fantasie de vrije loop door Marvel-personages te laten vechten met bekende rappers: „Now the next fight had to be the craziest of all times. We got Dr. Octapus versus the mighty Busta Rhymes.

Twee verschillende werelden

In Nederland werden hiphop en de comic-cultuur lang gezien als verschillende werelden. Hiphop is voor stoere jongeren, strips zijn voor nerds. „Maar iedereen is nu wel een geek voor iets”, zegt Elstak. „Er zijn gespierde gozers die van de animeserie Dragon Ball Z houden. Je bent ook een geek als je van Star Wars houdt, en dat zijn héél veel mensen.” Volgens hem is een geek niet meer een buitenstaander, zoals vroeger. Integendeel: „Een geek is juist heel cool, omdat hij of zij erg gepassioneerd is over een kunstuiting.”

De kruisbestuiving met het overwegend Afro-Amerikaanse hiphopgenre hangt samen met Marvel’s diversiteitsbeleid van de afgelopen jaren. Lezers maakten al kennis met Kamala Khan/Ms. Marvel, een Pakistaans-Amerikaanse en tevens het eerste islamitische Marvel-personage; Miles Morales/Spider-Man, een zwarte, Latino jongen uit Brooklyn; en Riri Williams/Ironheart, het zwarte tienermeisje dat Iron Man opvolgt.

Maar critici zeggen dat Marvel op oneerlijke wijze geld verdient met hiphopcultuur, zwarte artiesten en ‘diversiteit’, terwijl hun eigen medewerkers nog steeds overwegend witte tekenaars en schrijvers zijn. „Terechte kritiek”, zegt Dan Hassler-Forest, hoogleraar mediastudies aan de Universiteit Utrecht, die onderzoek doet naar Amerikaanse comics. „Het is makkelijk om te zeggen: ‘kijk hoe progressief we zijn’, zonder je bedrijfscultuur te veranderen.” Over de hiphop variants zegt Hassler-Forest dat er geen sprake is van een gezamenlijk creatief proces, omdat Marvel niet samenwerkt met desbetreffende artiesten. „Ze pakken een albumcover van Jay-Z en maken er een soort parodie van. Dat kun je culturele appropriatie noemen, omdat iets uit de zwarte cultuur door witte cultuur wordt overgenomen, her-ingepakt en verkocht.” Hij vindt dat Marvel meer mensen van kleur moet aannemen, die hun ervaring en talent meebrengen.

Als voorbeeld noemt hij Ta-Nehisi Coates, auteur van de bestseller Between the World and Me over racisme in Amerika, die nu de reboot van de Black Panther-serie schrijft. Het was de best verkopende comic van 2016. Black Panther is gebaseerd op de allereerste zwarte superheld uit 1966 en en volgend jaar verschijnt de verfilming in de bioscoop. Brian Elstak: „Het is een behoefte die wordt vervuld.”