VS in diplomatieke spagaat na onrust Kirkuk

In een poging een verdere escalatie tussen de Koerden en Bagdad te voorkomen, probeert Trump beide kampen te vriend te houden.

De Amerikaanse president Trump tijdens een persconferentie bij het Witte Huis. Foto Jim Lo Scalzo / EPA

De Amerikaanse president Donald Trump heeft maandagavond (lokale tijd) in een toespraak de strijdende partijen in Noord-Irak opgeroepen de kalmte te bewaren en militaire actie onderling goed af te stemmen. Trump zei volgens Reuters “zeer bezorgd” te zijn om het opgelaaide geweld rondom de stad Kirkuk, die maandagmiddag door het Iraakse leger werd terugveroverd op de Iraakse Koerden.

Zowel de Koerden als de autoriteiten in Bagdad zijn bondgenoten van de VS en zijn van doorslaggevend belang geweest in het bestrijden van terreurgroep IS op Iraaks grondgebied. De afgelopen jaren kregen beide kampen daarvoor wapens en training van Amerikaanse militairen.

Geen kant kiezen

Trump moest maandag de overname door de Iraakse autoriteiten erkennen, maar ook zijn band met de Koerden koesteren. Hij vertelde verslaggevers geen kant te willen kiezen:

Bayan Sami Abdul Rahman, de Koerdische politieke vertegenwoordiger in Washington, reageerde geërgerd op de neutrale opstelling van Trump. Ze vindt dat de VS sterk hebben bijgedragen aan het internationale isolement van de Koerden, door geen steun uit te spreken voor het Koerdische onafhankelijkheidsreferendum van 25 september - dat de aanleiding was voor het conflict met Bagdad.

“Met elke stap heeft [Washington] Bagdad, Iran en Turkije aangemoedigd, waarop elk van hen denkt: de Koerden staan er alleen voor, we kunnen doen wat we willen.”

De verovering van Kirkuk wordt gezien als een streep door Koerdische onafhankelijkheid. De stad werd in 2014 door Peshmerga-strijders overgenomen van IS. Kirkuk ligt buiten de Koerdische autonome regio in een olierijke omgeving, die voor alle partijen in de regio van groot belang is.

Lees de analyse van correspondent Gert van Langendonck: Chaos in Kirkuk na inval van het Iraakse leger