Rotterdam stemt na chaotisch debat in met de verkoop van Eneco

Een ja-stem kreeg hij, maar een ellenlang debat over een geheimzinnig rapport liet verantwoordelijk wethouder Adriaan Visser niet ongeschonden.

Hoofdkantoor Eneco Rotterdam. Foto Lex van Lieshout/ANP

De gemeenteraad in Rotterdam, grootaandeelhouder van Eneco, is donderdagavond als verwacht akkoord gegaan met de verkoop van het energiebedrijf. Maar wat een formaliteit had moeten zijn, draaide uit op een kwelling voor de Rotterdamse wethouder Adriaan Visser (D66, Economie), tevens voorzitter van de aandeelhouderscommissie (AHC) van Eneco.

In plaats van een soepele en op voorhand zekere ja-stem, werd het een ellenlang debat vol schorsingen vanwege ruzie over een oud en kritisch rapport dat Visser zou hebben achter gehouden. ’s ochtends werd via het Algemeen Dagblad bekend dat de Boston Consulting Group (BCG) in 2014 een rapport had opgesteld over een mogelijke verkoop van Eneco. De raadsleden hadden dat niet gekregen. Wat er precies in het document stond, bleef voor de buitenwereld onduidelijk – BCG eist dat het stuk vertrouwelijk blijft – maar het stuk zou ‘kritisch’ zijn over de gevolgen van een verkoop.

Lees ook het nieuwsbericht: gemeenten: top Eneco zit te stoken

Irrelevant en gedateerd

Irrelevant en gedateerd vond Visser het rapport, dat de hele dag inzet bleef van discussie. Maar de toon was gezet: volgens de oppositie had de wethouder onwelgevallige informatie achtergehouden om een verkoop door te drukken. En dat is een vervelende beschuldiging voor de voorzitter van de aandeelhouderscommissie.

Uiterlijk 31 oktober moeten de 53 gemeentelijke aandeelhouders beslissen wat ze met hun belang in Eneco doen: verkopen of houden. De overgrote meerderheid, inclusief grootaandeelhouders Rotterdam (31,69 procent), Den Haag (16,55 procent) en Dordrecht (9,05 procent), maakten deze zomer al duidelijk dat ze van hun stukken af willen nu het netwerkbedrijf van Eneco is afgesplitst en een commercieel bedrijf overblijft. Daarmee leek een verkoop onvermijdelijk.

Maar de laatste weken groeit de weerstand. Eerst lieten Amstelveen en een paar Friese gemeenten al weten dat ze hun aandelen willen houden om het duurzame karakter van Eneco te waarborgen, later keerde ook de Haagse gemeenteraad zich tegen het eerdere voornemen om te verkopen. Zij voelen zich gesteund door het bestuur van Eneco.

Steeds dezelfde argumenten

Als voorzitter van de AHC én als wethouder van de gemeente met de meeste aandelen voert Visser nu al maanden campagne om andere gemeenten ervan te overtuigen dat de tijd gekomen is om het energiebedrijf te verkopen. Hij gebruikt steeds dezelfde argumenten: er is geen publiek belang meer, de belegging is te risicovol en Eneco is beter af met een kapitaalkrachtige eigenaar die wil investeren.

Vaak kreeg Visser het aan de stok met het bestuur van Eneco, dat in zijn ogen probeert het verkoopproces te verstoren. Over zijn eigen gemeente hoefde de Rotterdamse wethouder zich geen zorgen te maken. Immers: zijn college van D66, Leefbaar Rotterdam en CDA wil van de aandelen af en weet zich gesteund door de VVD, ChristenUnie, en SGP. Dat bleek ook toen er donderdagavond tegen half elf eindelijk werd gestemd in Rotterdam. De raad nam het principebesluit om het aandelenbelang af te bouwen met 24 tegen 16 stemmen aan.

Helemaal zonder schade is Visser de dag echter niet doorgekomen. Andere gemeenten zijn nu ook benieuwd naar het geheimzinnige rapport, en het verkoopproces moet nog beginnen.

Lees ook het verhaal over Eneco in Dordrecht. Na Rotterdam en Den Haag wil ook Dordrecht van zijn aandelen af. Eerder zorgde de verkoop van Nuon en Essent voor grote opbrengsten voor gemeenten en provincies.