Recensie

De alternatieve waarheid is het ideale speelterrein voor de kunst

Alternatieve waarheden zijn even werkelijk en onwerkelijk als alternatieve feiten en alternatieve werkelijkheden. Alternatieve waarheden zijn daarom als onderwerp een bruisend speelterrein voor de kunst – want alles mag en kan, ook door elkaar. Dat idee gebruikt de jonge, pas afgestudeerde curator Youri Appelo in de groepstentoonstelling Alternative Truths, die afgelopen weekeinde opende in de Nijmeegse presentatieruimte Expoplu. Appelo is net aangesteld om de artistieke koers van Expoplu voor de komende twee jaar een flinke zwieperd te geven.

Zes jonge en minder jonge kunstenaars – bekend en wat minder bekend - buigen zich over het grillige fenomeen van de alternatieve waarheid. In de sfeervol wrakkige ruimte van de oude paraplufabrieken geeft de Deense conceptueel kunstenaar Rune Peitersen de meest letterlijk uitleg van de titel. Peitersen toont foto’s van gebeurtenissen ver bij hem vandaan: massabetogingen, oproerpolitie in actie, ontploffingen op zee, ruïnes van naamloze steden in een naamloze woestijn. Op ‘veilige afstand’ van het geweld zit de kunstenaar achter zijn computerscherm. Hij kijkt, kopieert, knipt en vergroot. Zo kijken wij naar de verpixelde rampen ver van ons bed. Zo ziet het beeld eruit dat Peitersen ervan maakt: schilderachtig, maar met een dreigende ondertoon.

Een ontdekking bij Expoplu is het werk van de in 1985 in Rusland geboren kunstenaar, journalist en filmmaker Ljoebov Matjoenina. Matjoenina toont in een beetje suffe tent van doorzichtige lappen de schitterende film Post Fairy Tale (2016). Post Fairy Tale is een perfect gestileerde hutspot in pimpelpaarse kleuren waarin post-sovjet geschiedenis, Russisch folklorisme, geëxalteerde romantische literatuur (een sprookje van E.T.A. Hoffmann), krankzinnige verkleedpartijen, hip internet en selfie-stress met elkaar een organisch verbond aangaan. De kunstenaar laat zien dat het bestaan van zoveel waarheden naast elkaar alleen maar in het voordeel werkt van een kunstenaar die alle ruimte zoekt en gebruikt. Binnenkort opent in het Amsterdamse W139 de eerste solo van Matjoenina: ik ga zeker kijken.