Interview

‘Rauw geluid vind ik juist kalmerend’

dj Helena Hauff Ze heeft succes zonder Facebook. „Ik geloof in het ‘echte’ leven.”

Helena Hauff Foto Fabian Hammerl

Helena Hauff is een imponerende verschijning op het podium: sigaret in de mondhoek, donkere ogen naar beneden gericht, geconcentreerd op de decks.

Ze deinst niet terug voor een gabberplaat als ‘Dominator’. Soms is ze dan nog maar halverwege haar dj-set, zoals laatst op festival Lentekabinet. Druipende acidbaslijnen, schurende synthesizers en dof klapperende drums ratelen voorbij. Toch raak je nooit afgestompt als je luistert naar de duistere dynamische sets van Helena Hauff.

Het geheim is de variatie in geluidskwaliteit, zegt de Hamburgse dj en producer via Skype. Ze mixt ruisende electro uit de jaren negentig met moderne kraakheldere producties van dj Stingray, ghetto-house uit de jaren tachtig met moderne Detroit-techno. Zo blijft ze verrassen, al draait ze wel altijd binnen een bandbreedte: van snel tot heel snel.

Deze maand verschijnt haar nieuwe EP Have You Been There, Have You Seen It, op het Britse dancelabel Ninja Tune. Ze werkte de afgelopen drie jaar aan de vier tracks als ze een gaatje vond in haar steeds drukkere tourschema. ‘Gift’, de eerste track, heeft de druipende baslijn en doffe drums die voor haar eigen nummers typerend zijn, maar is opvallend melodieus vergeleken met haar debuutalbum A Tape (2013). Oorspronkelijk verscheen dat als cassettebandje in een oplage van 200, onlangs kwam het uit op vinyl en digitaal. „Tape was een logische keuze, het is echt mijn medium. Als tiener had ik geen geld voor cd’s en maakte ik zelf mixtapes – vooral veel gitaarmuziek.”

Rauw

Die doe-het-zelf-aanpak is typerend voor Hauff: van de retrobeltoon die afgaat tijdens ons Skype-gesprek, tot de vintage analoge instrumenten waarmee ze haar muziek maakt en de video voor ‘Gift’ die ze zelf opnam, met vrienden, een scooter en een racefiets. Hauff houdt van een bijna ouderwetse no-nonsense aanpak. Als tiener hield ze van „donkere muziek”, zoals van The Cure en Nirvana. In platenzaken vond Hauff oude electroplaten van Haagse labels als Bunker, Creme Organization en Murder Capital. „Ik weet dat sommige mensen dat rauwe, ongefilterde geluid onprofessioneel vinden, maar ik vind het juist kalmerend.”

De laatste drie jaar groeide haar ster net zo snel als die van haar meest geliefde muziekgenre: electro. Ook andere dj’s dat genre, zoals Stingray, krijgen het steeds drukker. „Toen ik in 2009 begon waren er in Hamburg maar een paar mensen met electro bezig. Nu draaien dj’s steeds vaker de muziek die ik tof vind. Er komt ook veel goede electro uit. Het is misschien een reactie op de muziek hiervoor. Na Lofi-house [house met lage geluidskwaliteit, red.] gaat een nieuwe generatie weer op zoek naar iets nieuws.”

Punk

Wat ook meespeelt: door internet worden meerdere genres tegelijk populair, denkt Hauff. „Omdat je dieper in genres kan duiken. Door Discogs en YouTube ontdek je bijvoorbeeld dat Legowelt ook nog onder 50 andere namen muziek maakt. Het publiek staat ook open voor meer verschillende muziekstijlen. Minimal, house en disco, ze zijn nog steeds groot en bestaan nu naast elkaar.” De manier waarop internet het dj’en heeft veranderd speelt ook een rol, zegt Hauff. „Op YouTube speel je een video uit 1989 af na een nummer uit 2005; dat doen dj’s nu ook in hun sets.”

Zelf leerde Helena Hauff draaien in Golden Pudel, het punkershol in Hamburg. Bijna iedere avond stond ze op de dansvloer waar ze bevriend raakte met lokale dj’s. „Ik geloof in het ‘echte’ leven, mensen ontmoeten.” Sociale media heeft Hauff afgezworen en ze onderhoudt alleen nog een Soundcloud-pagina. De Facebook-pagina onder haar naam, met bijna 25.000 volgers, is opgericht door de fans.

Maar Helena bewijst dat je sociale media niet nodig hebt: een van de lokale dj’s die ze via de Golden Pudel leerde kennen boekte haar als opwarm-act voor de Britse producer Actress in 2012. Het werd een kantelmoment. Hij was onder de indruk en nodigde haar terug uit in Londen. In 2015 verscheen haar tweede album Discreet Desires op zijn label Werkdiscs, onderdeel van Ninja Tune. Donderdag speelt ze in Amsterdam op The Wall of Sound, een bijzonder krachtige speakermuur van twaalf bij vier meter die de sfeer moet oproepen van de allereerste raves. Past ze haar set daarop aan? „Nee. Ik draai vinyl, ik heb maar een beperkt aantal opties. Ik ben vaak zes tot zeven uur bezig met het inpakken van mijn platentas, zodat ik genoeg muziek heb die op elkaar aansluit, maar ook genoeg om te variëren. Soms slaat het niet aan en dan heb je pech. Ik draai gewoon wat ik zelf graag zou horen op de dansvloer. Toevallig vind ik electro de meest dansbare muziek die er is.”

Have You Been There, Have You Seen It verschijnt 27 okt op Ninja Tune. Helena Hauff speelt 19 okt tijdens de Wall of Sound-avond in Warehouse Elementenstraat met onder meer DVS1, Karenn (live) Gunnar Haslam en Umwelt.